Công văn 2295/TCHQ-TXNK năm 2022 do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thống nhất thực hiện việc xác định hàng hóa trong nước đã sản xuất được. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để giải quyết các thủ tục miễn thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với máy móc, thiết bị, nguyên liệu vật tư nhập khẩu phục vụ sản xuất, dự án đầu tư và nghiên cứu khoa học.

- Mục đích và phạm vi áp dụng của Công văn 2295/TCHQ-TXNK

• Thống nhất cách hiểu và áp dụng quy định pháp luật về thuế đối với hàng hóa nhập khẩu phục vụ tạo tài sản cố định, dự án ưu đãi đầu tư, hoặc phục vụ nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ.
• Đảm bảo việc phân loại, áp mã và xác định chính xác đối tượng không chịu thuế GTGT hoặc được miễn thuế nhập khẩu theo quy định của Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và Luật Thuế giá trị gia tăng.
• Hạn chế tối đa các sai sót, gian lận thương mại thông qua việc khai báo sai lệch thông tin về khả năng sản xuất trong nước của hàng hóa.

- Nguyên tắc xác định hàng hóa trong nước đã sản xuất được

• Căn cứ chủ yếu để xác định là Danh mục hàng hóa trong nước đã sản xuất được do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành (hiện hành là Thông tư số 05/2021/TT-BKHĐT).
• Trường hợp hàng hóa nhập khẩu có tên, đặc tính kỹ thuật trùng khớp hoặc tương đương với hàng hóa nêu tại Danh mục của Bộ Kế hoạch và Đầu tư thì được xác định là hàng hóa trong nước đã sản xuất được.
• Đối với các mặt hàng phức tạp, máy móc thiết bị đồng bộ, cơ quan hải quan phải đối chiếu chi tiết các thông số kỹ thuật, tiêu chuẩn chất lượng và công suất thiết kế để đưa ra kết luận chính xác.

- Hướng dẫn tra cứu và áp dụng Danh mục của Bộ Kế hoạch và Đầu tư

• Cơ quan hải quan thực hiện tra cứu trực tiếp trên hệ thống dữ liệu quốc gia và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan để đối chiếu với tờ khai hải quan của doanh nghiệp.
• Yêu cầu người khai hải quan cung cấp đầy đủ tài liệu kỹ thuật, catalogue, tài liệu mô tả chi tiết cấu tạo, nguyên lý hoạt động và công dụng của hàng hóa nhập khẩu để làm cơ sở đối chiếu.
• Trường hợp tên hàng hóa trong Danh mục của Bộ Kế hoạch và Đầu tư chỉ quy định chung chung, cơ quan hải quan cần căn cứ vào thực tế hàng hóa và các tiêu chuẩn kỹ thuật cụ thể để phân loại.

- Quy trình phối hợp xử lý vướng mắc giữa các cơ quan

• Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc về việc xác định hàng hóa nhập khẩu đã sản xuất được hay chưa, Cục Hải quan địa phương không tự ý quyết định mà phải báo cáo về Tổng cục Hải quan.
• Tổng cục Hải quan sẽ chủ trì phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Khoa học và Công nghệ hoặc các Bộ quản lý chuyên ngành để lấy ý kiến chuyên môn trước khi ra phán quyết cuối cùng.
• Văn bản trả lời của các Bộ chuyên ngành là căn cứ pháp lý cao nhất để cơ quan hải quan áp dụng chính sách thuế đối với lô hàng của doanh nghiệp.

- Trách nhiệm của cơ quan hải quan và doanh nghiệp

• Đối với doanh nghiệp nhập khẩu: Phải tự khai báo trung thực, chính xác về đặc tính kỹ thuật của hàng hóa; chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính hợp pháp của hồ sơ, tài liệu cung cấp cho cơ quan hải quan.
• Đối với cơ quan hải quan: Tăng cường công tác kiểm tra sau thông quan đối với các lô hàng được miễn thuế hoặc không chịu thuế GTGT theo diện trong nước chưa sản xuất được; kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp lợi dụng chính sách để trục lợi thuế.