Giới thiệu về Công văn 1147/TCT-CS năm 2023

Công văn 1147/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành năm 2023 là văn bản hướng dẫn quan trọng về chính sách thuế liên quan đến chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Văn bản này giải quyết các vướng mắc của doanh nghiệp và cơ quan thuế địa phương trong việc xác định tính hợp lệ của chứng từ thanh toán khi khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) và tính vào chi phí được trừ khi xác định thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN).

Quy định về điều kiện chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt

Theo hướng dẫn của Tổng cục Thuế, để được khấu trừ thuế GTGT đầu vào và được tính vào chi phí hợp lý khi tính thuế TNDN đối với các hóa đơn mua hàng hóa, dịch vụ có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên (đã bao gồm thuế GTGT), doanh nghiệp phải đáp ứng các điều kiện nghiêm ngặt về chứng từ thanh toán:

• Phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.
• Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt gồm chứng từ thanh toán qua ngân hàng và chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt khác.
• Chứng từ thanh toán qua ngân hàng được hiểu là có chứng từ chứng minh việc chuyển tiền từ tài khoản của bên mua sang tài khoản của bên bán mở tại các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán theo các hình thức thanh toán phù hợp với quy định của pháp luật.

Hướng dẫn cụ thể đối với trường hợp thanh toán cho bên thứ ba

Công văn 1147/TCT-CS làm rõ việc xử lý các trường hợp thanh toán thông qua bên thứ ba được ủy quyền, cụ thể như sau:

• Trường hợp bên mua thanh toán cho bên thứ ba theo chỉ định hoặc ủy quyền của bên bán, việc thanh toán này phải được quy định cụ thể trong hợp đồng mua bán bằng văn bản hoặc phụ lục hợp đồng.
• Bên nhận thanh toán (bên thứ ba) phải là pháp nhân hoặc cá nhân được ủy quyền hợp pháp, có đầy đủ tư cách thực hiện giao dịch theo quy định của pháp luật dân sự.
• Chứng từ chuyển tiền từ tài khoản của bên mua sang tài khoản của bên thứ ba phải thể hiện rõ nội dung thanh toán cho hợp đồng mua bán giữa bên mua và bên bán ban đầu.
• Nếu không có văn bản thỏa thuận hoặc hợp đồng chỉ định thanh toán cho bên thứ ba trước khi thực hiện giao dịch, chứng từ thanh toán đó sẽ không được coi là chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt hợp lệ để khấu trừ thuế GTGT và tính chi phí được trừ.

Hệ quả pháp lý khi chứng từ thanh toán không hợp lệ

Tổng cục Thuế nhấn mạnh việc kiểm tra, giám sát tính thực tế của các giao dịch thanh toán nhằm ngăn chặn các hành vi gian lận thuế:

• Các trường hợp sử dụng chứng từ thanh toán không đúng tên tài khoản của người mua hoặc người bán mà không có lý do chính đáng hoặc không có văn bản ủy quyền hợp pháp sẽ bị loại trừ phần thuế GTGT đầu vào tương ứng.
• Chi phí liên quan đến các hóa đơn không có chứng từ thanh toán hợp lệ sẽ bị loại khỏi chi phí được trừ khi quyết toán thuế TNDN, dẫn đến việc doanh nghiệp có thể bị truy thu thuế và xử phạt vi phạm hành chính về thuế.
• Cơ quan thuế địa phương có trách nhiệm thanh tra, kiểm tra thực tế dòng tiền, đối chiếu chứng từ ngân hàng với sổ sách kế toán của doanh nghiệp để đảm bảo tính thực tế và hợp pháp của giao dịch.