Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 9687:2013 (hoàn toàn tương đương với ISO 931:1980) quy định các hướng dẫn kỹ thuật chi tiết về phương pháp bảo quản và vận chuyển chuối xanh. Dưới đây là phần tóm tắt chuyên sâu về Phạm vi áp dụng, Tài liệu viện dẫn, Điều kiện thu hoạch và Yêu cầu chất lượng đối với chuối xanh (từ Điều 1 đến Điều 4) nhằm đảm bảo duy trì chất lượng quả tối ưu trong suốt chuỗi cung ứng.
- Điều 1: Phạm vi áp dụng
Điều khoản này xác định rõ giới hạn và mục tiêu áp dụng của tiêu chuẩn đối với sản phẩm chuối xanh:
- Tiêu chuẩn này đưa ra các hướng dẫn về điều kiện tối ưu cho việc bảo quản và vận chuyển chuối xanh thuộc các giống thương mại phổ biến (như nhóm giống Musa acuminata Colla hoặc các con lai của chúng như Cavendish, Gros Michel) từ vùng trồng đến các cơ sở ủ chín.
- Quy trình hướng dẫn áp dụng cho cả phương thức vận chuyển bằng đường biển (tàu lạnh chuyên dụng) và đường bộ (xe container lạnh) nhằm duy trì trạng thái ngủ đông sinh lý của quả, ngăn ngừa quá trình tự chín trước khi đến thị trường tiêu thụ.
- Điều 2: Tài liệu viện dẫn
Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, cần tham chiếu đến các tài liệu kỹ thuật bổ trợ sau:
- TCVN 4885 (ISO 2169) về Quả và rau - Điều kiện vật lý trong kho lạnh - Định nghĩa và đo lường. Tài liệu này cung cấp các tiêu chuẩn đo lường nhiệt độ, độ ẩm tương đối và tốc độ lưu thông không khí trong môi trường bảo quản lạnh.
- Điều 3: Thu hoạch và đưa vào bảo quản
Giai đoạn thu hoạch và chuẩn bị ban đầu đóng vai trò quyết định đến thời gian bảo quản và khả năng chín đồng đều của chuối:
- Độ chín khi thu hoạch: Chuối phải được thu hoạch ở trạng thái xanh, chưa chín nhưng đã đạt đến độ phát triển đầy đủ về mặt sinh lý (độ đầy đặn của quả). Độ chín thu hoạch được xác định dựa trên hình dạng mặt cắt ngang của quả (quả tròn cạnh hoặc hơi tròn cạnh tùy thuộc vào khoảng cách vận chuyển).
- Thời điểm thu hoạch: Phải tiến hành thu hoạch vào thời điểm thích hợp để đảm bảo khoảng thời gian từ lúc cắt buồng đến khi đưa vào môi trường lạnh bảo quản là ngắn nhất có thể (thông thường không quá 24 giờ đến 36 giờ tùy điều kiện khí hậu).
- Thao tác thu hoạch và vận chuyển nội bộ: Quá trình đốn buồng, vận chuyển về nhà đóng gói phải được thực hiện cực kỳ cẩn thận để tránh va đập, trầy xước hoặc dập nát. Sử dụng các tấm đệm lót chuyên dụng để bảo vệ quả.
- Xử lý sau thu hoạch: Tiến hành cắt nải, rửa sạch nhựa (mủ) chuối bằng nước sạch hoặc dung dịch sát khuẩn được phép sử dụng để tránh thâm đen vỏ. Các vết cắt ở cuống nải phải sắc gọn và cần được xử lý bằng thuốc diệt nấm thích hợp để ngăn ngừa bệnh thối cuống (crown rot).
- Điều 4: Yêu cầu chất lượng của chuối xanh
Chuối xanh đưa vào bảo quản và vận chuyển phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng nghiêm ngặt sau:
- Trạng thái bên ngoài: Quả chuối phải còn nguyên vẹn, lành lặn, không bị dập nát, không bị trầy xước sâu hoặc nứt vỏ. Vỏ quả phải có màu xanh tự nhiên, không bị rám nắng hoặc bị tổn thương do nhiệt độ thấp (bị lạnh đông trước đó).
- Độ cứng và độ phát triển: Quả phải săn chắc, thịt quả cứng, không có dấu hiệu bị mềm hóa hoặc bắt đầu quá trình chín tự nhiên.
- Tình trạng dịch bệnh và côn trùng: Chuối không được bị nhiễm nấm bệnh (như bệnh thán thư, thối đen đầu quả) hoặc có sự xuất hiện của côn trùng gây hại, vết chích của côn trùng trên vỏ quả.
- Độ sạch: Quả và nải chuối phải sạch sẽ, không bám dính đất cát, bụi bẩn, tàn dư thực vật hoặc các vết nhựa chuối khô bám đen gây mất mỹ quan.
- Yêu cầu về cuống nải: Cuống nải phải được cắt ngắn hợp lý, vết cắt phẳng, không bị xơ tước, không có dấu hiệu bị thối rữa hoặc nấm mốc phát triển.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
CHUỐI XANH - HƯỚNG DẪN BẢO QUẢN VÀ VẬN CHUYỂN
Green bananas - Guide to storage and transport
Lời nói đầu
TCVN 9687:2013 hoàn toàn tương đương với ISO 931:1980;
TCVN 9687:2013 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/F10 Rau quả và sản phẩm rau quả biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
Lời giới thiệu
Chuối được bảo quản trước khi vận chuyển từ nơi xuất khẩu đến nơi tiêu thụ và qua quá trình vận chuyển, chuối phải còn xanh và trước giai đoạn hô hấp bột phát.
Chuối ở trước giai đoạn hô hấp bột phát là chuối chưa bắt đầu chín.
Việc thu hoạch chuối diễn ra quanh năm ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới có sự thay đổi đáng kể về các loại hình sinh thái và khí hậu. Tiếp theo là độ phát triển về kích cỡ (độ căng đầy) của quả không phải là chỉ tiêu về độ chín của chuối. Chuối nhỏ (trong điều kiện khô hạn) có thể chín sớm hơn.
Ngoài ra, độ chín được chọn phụ thuộc vào khoảng thời gian vận chuyển, có sự khác nhau đáng kể (từ vài ngày đến 3 tuần).
Nhà sản xuất cần xác định thời điểm cắt chuối sao cho độ chín (theo độ căng của quả) thích hợp với thời gian vận chuyển dự tính. Do đó, thời điểm cắt chuối phụ thuộc vào hai yếu tố cơ bản: khoảng thời gian vận chuyển lạnh và trạng thái sinh lý của chuối. Các khuyến cáo về độ chín (xem 2.1) không thể áp dụng rộng rãi mà chỉ mang tính định hướng cho nhà sản xuất quyết định tiêu chí của mình để cắt chuối.
Khi kiểm tra độ chín, một buồng chuối có thể có nhiều quả ở các độ chín khác nhau, do đó, cần xác định rõ quả nào phải được kiểm tra.
Tình trạng của chuối (nguyên vẹn, tổn thương, v.v...) khi đưa vào bảo quản sẽ ảnh hưởng đến thời hạn bảo quản và điều này giải thích cho việc đưa ra các khuyến cáo về vấn đề này.
Áp dụng đồng thời các biện pháp phòng ngừa giữa các giai đoạn thu hoạch và đưa chuối vào bảo quản. Nhiệt độ cao trong vùng sản xuất và việc phơi ra ngoài ánh nắng có thể làm giảm đáng kể thời hạn bảo quản.
Thuật ngữ "giống trồng" thường chỉ các giống chuối khác nhau được buôn bán trong thương mại là các giống được canh tác.
Việc xử lý chống nấm ở thân buồng hoặc cuống nải không được đề cập đến vì không thể chỉ ra cách xử lý được thừa nhận.
CHUỐI XANH - HƯỚNG DẪN BẢO QUẢN VÀ VẬN CHUYỂN
Green bananas - Guide to storage and transport
Tiêu chuẩn này đưa ra các điều kiện bảo quản thích hợp cho chuối xanh, Musa sp, có hoặc không có làm lạnh nhân tạo, ở giai đoạn hô hấp bột phát, trước khi vận chuyển từ nơi sản xuất đến nơi tiêu thụ và trong suốt quá trình vận chuyển bằng đường biển.
2. Điều kiện thu hoạch và đưa vào bảo quản
2.1. Thu hoạch
Độ chín của chuối ở thời điểm thu hoạch được xác định theo độ cứng và số ngày tính từ khi thu hoạch đến khi đưa vào phòng ủ chín. Chuối không nên quá già, để chuối có thể giữ nguyên ở giai đoạn hô hấp bột phát cho đến khi được đưa vào phòng làm chín trong các điều kiện vận chuyển thông thường.
2.1.1. Tiêu chí về độ chín
Tiêu chí về độ chín thường được sử dụng trong thực tế là:
- kích thước là tiêu chí về độ căng của quả;
- màu sắc của phần thịt quả là tiêu chí về trạng thái sinh lý và được đánh giá bằng thang màu quy ước để thu được giá trị bằng số;
- độ cứng của thịt quả là tiêu chí về trạng thái sinh lý và được đo bằng xuyên thâm kế có đàn hồi (với đường kính phần cuối ống hình trụ là 4 mm và lò xo giảm chiều dài 1
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Quyết định 1331/QĐ-BKHCN năm 2013 công bố Tiêu chuẩn quốc gia do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 2Quyết định 4115/QĐ-BKHCN năm 2019 hủy bỏ Tiêu chuẩn quốc gia về chuối xanh do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 3Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5259:1990 (ISO 3959-1977)
- 4Quy chuẩn kỹ thuật Việt Nam QCVN 01-158:2014/BNNPTNT về điều kiện bảo quản giống lúa, ngô, rau do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 1872:2019 về Chuối quả tươi
Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 9687:2013 (ISO 931:1980) về Chuối xanh - Hướng dẫn bảo quản và vận chuyển
- Số hiệu: TCVN9687:2013
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/2013
- Nơi ban hành: ***
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 02/08/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
