Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 9631-2:2013

Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 9631-2:2013 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế IEC 62040-2:2005. Tiêu chuẩn này quy định chi tiết các yêu cầu về tương thích điện từ (EMC) đối với Hệ thống điện không gián đoạn (UPS). Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung Phần mở đầu và các điều khoản đầu từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Điều khoản này xác định rõ giới hạn và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn đối với các hệ thống UPS:

• Đối tượng áp dụng: Tiêu chuẩn áp dụng cho các hệ thống điện không gián đoạn (UPS) di động, đặt tĩnh tại, được lắp đặt cố định hoặc tích hợp trong các hệ thống phân phối điện hạ áp.
• Thông số điện áp: Áp dụng cho các UPS có điện áp một chiều (DC) hoặc xoay chiều (AC) không vượt quá 1000 V AC.
• Môi trường hoạt động: Tiêu chuẩn bao gồm các yêu cầu EMC cho UPS được sử dụng trong các môi trường khác nhau, bao gồm môi trường dân cư, thương mại, công nghiệp nhẹ và công nghiệp nặng.
• Mục tiêu tiêu chuẩn: Đảm bảo UPS không gây ra nhiễu điện từ vượt quá mức cho phép ảnh hưởng đến các thiết bị khác, đồng thời bản thân UPS phải có khả năng miễn nhiễm (chống chịu) đủ tốt trước các hiện tượng nhiễu điện từ từ môi trường xung quanh.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Tiêu chuẩn này sử dụng các tài liệu viện dẫn quan trọng để làm cơ sở áp dụng. Các tài liệu viện dẫn bao gồm các tiêu chuẩn quốc tế về tương thích điện từ (EMC) như:

• Các tiêu chuẩn thuộc bộ tiêu chuẩn IEC 61000 (về khả năng miễn nhiễm, giới hạn phát xạ nhiễu, phương pháp đo lường và thử nghiệm).
• Các tiêu chuẩn CISPR liên quan đến đặc tính nhiễu tần số vô tuyến của các thiết bị điện và điện tử.
• Khi các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi hoặc cập nhật, các bên áp dụng cần tham chiếu đến phiên bản mới nhất được quy định.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Để đảm bảo tính thống nhất trong việc hiểu và áp dụng, tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa cốt lõi sau:

• Hệ thống điện không gián đoạn (UPS): Sự kết hợp của các bộ biến đổi, công tắc và thiết bị lưu trữ năng lượng (ví dụ như ắc quy) tạo thành một hệ thống nguồn nhằm duy trì tính liên tục của nguồn điện cấp cho tải khi xảy ra sự cố mất nguồn điện lưới.
• Cổng (Port): Giao diện cụ thể của UPS với môi trường điện từ bên ngoài (ví dụ: cổng vỏ, cổng nguồn xoay chiều vào/ra, cổng tín hiệu điều khiển).
• Môi trường thứ nhất (First Environment): Khu vực bao gồm các mạng lưới cấp điện dân dụng, nhà ở, văn phòng thương mại trực tiếp đấu nối không qua máy biến áp trung gian vào lưới điện hạ áp công cộng.
• Môi trường thứ hai (Second Environment): Khu vực bao gồm tất cả các cơ sở công nghiệp, thương mại hoặc kỹ thuật không đấu nối trực tiếp vào lưới điện hạ áp cấp cho các hộ dân cư.
• Phân loại UPS theo danh mục (Categories):
  • UPS Danh mục C1 (Category C1): UPS phù hợp để sử dụng trong môi trường thứ nhất mà không có bất kỳ hạn chế nào về phân phối.
  • UPS Danh mục C2 (Category C2): UPS có dòng điện định mức không vượt quá 16 A, được thiết kế để sử dụng trong môi trường thứ nhất nhưng yêu cầu lắp đặt bởi người có chuyên môn và có thể cần các biện pháp giảm thiểu nhiễu bổ sung.
  • UPS Danh mục C3 (Category C3): UPS có dòng điện định mức lớn hơn 16 A, được thiết kế để sử dụng trong môi trường thứ hai.
  • UPS Danh mục C4 (Category C4): UPS được thiết kế cho các môi trường phức tạp hoặc yêu cầu đặc biệt, thường được áp dụng dựa trên thỏa thuận giữa nhà sản xuất và người sử dụng.

Điều 4: Yêu cầu chung về tương thích điện từ (EMC)

Điều khoản này thiết lập các nguyên tắc nền tảng cho việc thiết kế, thử nghiệm và đánh giá sự tuân thủ EMC của UPS:

• Nguyên tắc thiết kế: UPS phải được thiết kế và chế tạo sao cho các nhiễu điện từ phát ra không vượt quá mức cho phép đối với danh mục (Category) tương ứng của nó.
• Khả năng miễn nhiễm: UPS phải có mức độ miễn nhiễm điện từ đủ để hoạt động bình thường trong môi trường dự kiến mà không bị suy giảm tính năng ngoài mức cho phép.
• Điều kiện thử nghiệm: Quy định các điều kiện môi trường tiêu chuẩn, cấu hình hoạt động của UPS (chế độ bypass, chế độ lưu điện, chế độ nạp ắc quy) khi tiến hành các phép đo thử nghiệm EMC để đảm bảo tính khách quan và chính xác.