Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 7958:2008 là văn bản kỹ thuật quan trọng quy định các yêu cầu, phương pháp thiết kế và thi công phòng chống mối cho các công trình xây dựng mới. Dưới đây là phần tóm tắt chi tiết và chuyên sâu về Phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên (từ Điều 1 đến Điều 4) của tiêu chuẩn này.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Điều khoản này xác định rõ giới hạn và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn trong hoạt động xây dựng thực tế:

• Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật và phương pháp phòng chống mối áp dụng bắt buộc hoặc khuyến khích cho các công trình xây dựng mới có sử dụng vật liệu chứa xenlulo làm kết cấu hoặc là nơi lưu trữ, chứa đựng các tài liệu, hiện vật có nguồn gốc xenlulo.
• Đối tượng áp dụng bao gồm các công trình dân dụng, công nghiệp, kho tàng, thư viện, bảo tàng, di tích lịch sử và các công trình đặc thù khác có nguy cơ bị mối xâm hại cao.
• Tiêu chuẩn không áp dụng cho các công trình lâm nghiệp, nông nghiệp hoặc các cấu trúc tạm thời không yêu cầu bảo vệ lâu dài.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, người sử dụng cần tham chiếu đến các văn bản, tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan khác:

• Các tài liệu viện dẫn trong tiêu chuẩn đóng vai trò là cơ sở pháp lý và kỹ thuật bổ trợ. Khi các tài liệu viện dẫn này có sự thay đổi, bổ sung hoặc được thay thế bằng phiên bản mới, người thực hiện phải áp dụng theo phiên bản mới nhất hiện hành.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn đưa ra hệ thống thuật ngữ chuyên ngành nhằm thống nhất cách hiểu và áp dụng trong quá trình thiết kế, thi công và nghiệm thu:

• Mối (Termites): Nhóm côn trùng thuộc bộ Cánh bằng (Isoptera), có khả năng phá hủy nghiêm trọng các cấu trúc xây dựng và vật liệu có nguồn gốc xenlulo.
• Hàng rào phòng chống mối (Termite barrier): Hệ thống ngăn chặn mối xâm nhập vào công trình từ bên ngoài hoặc từ dưới lòng đất lên. Hàng rào này có thể là hàng rào hóa chất, hàng rào vật lý hoặc kết hợp cả hai.
• Hàng rào hóa chất (Chemical barrier): Lớp đất hoặc vật liệu xây dựng được xử lý bằng hóa chất chuyên dụng nhằm tiêu diệt hoặc xua đuổi mối, ngăn không cho chúng tiếp cận công trình.
• Hàng rào vật lý (Physical barrier): Các kết cấu cơ học được làm bằng vật liệu không bị mối phá hủy (như lưới thép không gỉ, lớp đá sỏi có kích cỡ hạt tiêu chuẩn) được lắp đặt tại các vị trí nhạy cảm để ngăn chặn đường đi của mối.
• Xử lý mặt nền (Soil treatment): Biện pháp phun rải hóa chất lên toàn bộ bề mặt đất nền trước khi đổ bê tông lót nhằm tạo ra một màng bảo vệ liên tục ngăn mối đi lên từ lòng đất.

Điều 4: Yêu cầu chung và Phân loại mức độ phòng chống mối

Đây là nội dung cốt lõi định hình toàn bộ giải pháp kỹ thuật cho công trình. Tiêu chuẩn yêu cầu việc phòng chống mối phải được thực hiện ngay từ khâu khảo sát, thiết kế và thi công móng công trình. Mức độ phòng chống mối được phân chia thành 4 loại cụ thể dựa trên quy mô, tính chất và tầm quan trọng của công trình:

• Loại A (Mức độ phòng chống mối cao): Áp dụng cho các công trình đặc biệt quan trọng, có niên hạn sử dụng thiết kế trên 100 năm. Nhóm này bao gồm các bảo tàng quốc gia, thư viện lớn, kho lưu trữ tài liệu cực kỳ quý hiếm, nhà quốc hội, các công trình di tích lịch sử cấp quốc gia và các công trình có yêu cầu bảo mật, an toàn tuyệt đối.
• Loại B (Mức độ phòng chống mối khá cao): Áp dụng cho các công trình có niên hạn sử dụng thiết kế từ 50 năm đến 100 năm. Nhóm này bao gồm các nhà cao tầng, trụ sở cơ quan, trường học, bệnh viện, khách sạn, nhà ga và các kho tàng chứa hàng hóa có nguồn gốc xenlulo.
• Loại C (Mức độ phòng chống mối trung bình): Áp dụng cho các công trình có niên hạn sử dụng thiết kế từ 20 năm đến dưới 50 năm, nhà ở thấp tầng, các công trình công cộng ít tập trung đông người và các kho chứa vật liệu ít có nguy cơ bị mối phá hoại trực tiếp.
• Loại D (Mức độ phòng chống mối thấp): Áp dụng cho các công trình tạm thời, công trình có niên hạn sử dụng dưới 20 năm, hoặc các công trình được xây dựng hoàn toàn bằng các vật liệu không bị mối phá hoại và không chứa đựng các đồ dùng, tài liệu có nguồn gốc xenlulo.