Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 3743:1983 quy định các yêu cầu kỹ thuật về thiết kế và lắp đặt hệ thống chiếu sáng nhân tạo trong nhà công nghiệp và các công trình công nghiệp. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

Phạm vi áp dụng (Điều 1)

Điều khoản này xác định rõ giới hạn và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn, cụ thể:

• Tiêu chuẩn được áp dụng bắt buộc khi thiết kế mới, cải tạo hoặc mở rộng hệ thống chiếu sáng nhân tạo cho các nhà công nghiệp, phân xưởng sản xuất, kho tàng và các công trình công nghiệp khác.
• Tiêu chuẩn này không áp dụng cho các hệ thống chiếu sáng đặc biệt như chiếu sáng dưới lòng đất, hầm mỏ, chiếu sáng công nghệ đặc thù hoặc các khu vực có yêu cầu an toàn phòng chống cháy nổ đặc biệt nghiêm ngặt (trừ khi có quy định riêng phối hợp).

Quy định chung về thiết kế chiếu sáng (Điều 2)

Các nguyên tắc cơ bản khi thiết kế hệ thống chiếu sáng nhân tạo nhằm đảm bảo hiệu quả làm việc và an toàn lao động:

• Hệ thống chiếu sáng phải bảo đảm các chỉ tiêu định lượng và định tính về ánh sáng, phù hợp với đặc điểm của từng loại công việc thị giác.
• Thiết kế chiếu sáng phải kết hợp hài hòa giữa hiệu quả kỹ thuật, bảo vệ thị lực cho người lao động và tính kinh tế, tiết kiệm điện năng tối đa.
• Phải tận dụng tối đa hệ thống chiếu sáng tự nhiên kết hợp với chiếu sáng nhân tạo để tạo ra môi trường ánh sáng tối ưu.

Phân loại các hệ thống chiếu sáng (Điều 3)

Tiêu chuẩn phân chia hệ thống chiếu sáng nhân tạo trong môi trường công nghiệp thành các loại hình cụ thể sau:

• Chiếu sáng làm việc: Là hệ thống chiếu sáng bắt buộc phải có tại mọi khu vực làm việc, lối đi lại để đảm bảo các hoạt động sản xuất diễn ra bình thường. Hệ thống này có thể là chiếu sáng chung hoặc chiếu sáng hỗn hợp (kết hợp chiếu sáng chung và chiếu sáng cục bộ).
• Chiếu sáng sự cố: Được lắp đặt tại các vị trí cần thiết để tiếp tục công việc khi hệ thống chiếu sáng làm việc bị mất điện đột ngột, nhằm tránh tai nạn hoặc gián đoạn quy trình công nghệ nghiêm trọng.
• Chiếu sáng thoát hiểm (sơ tán): Bố trí dọc theo các lối thoát nạn, cửa thoát hiểm để đảm bảo an toàn cho người lao động di tản ra ngoài khi xảy ra sự cố khẩn cấp.
• Chiếu sáng bảo vệ: Được lắp đặt dọc theo ranh giới của doanh nghiệp, các khu vực cấm hoặc các vị trí cần giám sát an ninh vào ban đêm.

Lựa chọn nguồn sáng và hệ thống chiếu sáng (Điều 4)

Quy định về việc lựa chọn nguồn sáng phù hợp với đặc thù sản xuất:

• Ưu tiên sử dụng các nguồn sáng có hiệu suất phát quang cao, tuổi thọ dài và tiết kiệm năng lượng như đèn huỳnh quang, đèn phóng điện chất lượng cao cho các khu vực có yêu cầu phân biệt màu sắc hoặc làm việc liên tục.
• Đèn sợi đốt chỉ được sử dụng trong các trường hợp đặc biệt khi không thể dùng các nguồn sáng khác do điều kiện môi trường (nhiệt độ quá cao, quá thấp) hoặc do yêu cầu kỹ thuật đặc thù.
• Việc lựa chọn hệ thống chiếu sáng chung hay chiếu sáng hỗn hợp phải dựa trên đặc điểm phân bố thiết bị công nghệ và yêu cầu về độ rọi tại bề mặt làm việc. Nghiêm cấm việc chỉ sử dụng duy nhất hệ thống chiếu sáng cục bộ mà không có chiếu sáng chung hỗ trợ.