Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1996:1977
Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1996:1977 do Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước ban hành, quy định các phương pháp kiểm tra độ chính xác và độ cứng vững của máy phay công xôn (bao gồm máy phay nằm ngang, máy phay đứng và máy phay vạn năng). Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.
Điều 1: Phạm vi áp dụng và quy định chung
Điều khoản này xác định rõ đối tượng áp dụng và các nguyên tắc cơ bản khi tiến hành kiểm tra máy phay công xôn:
- Tiêu chuẩn này áp dụng cho các loại máy phay công xôn có chiều rộng bàn máy từ 160 mm đến 630 mm.
- Trước khi tiến hành kiểm tra, máy phay phải được lắp đặt hoàn chỉnh trên nền móng vững chắc và được cân chỉnh thăng bằng theo đúng tài liệu hướng dẫn vận hành của nhà sản xuất.
- Các phép thử độ chính xác hình học phải được thực hiện trước khi tiến hành thử độ cứng vững của máy.
Điều 2: Yêu cầu chung đối với việc kiểm tra độ chính xác
Quy định các điều kiện môi trường và chuẩn bị kỹ thuật để đảm bảo kết quả đo lường chính xác nhất:
- Nhiệt độ môi trường xung quanh nơi đặt máy phải ổn định, tránh sự thay đổi nhiệt độ đột ngột hoặc nguồn nhiệt trực tiếp chiếu vào máy trong suốt quá trình đo.
- Các bề mặt làm việc của máy và dụng cụ đo phải được lau chùi sạch sẽ, không bám bụi bẩn, dầu mỡ thừa hoặc các tạp chất khác.
- Dụng cụ đo lường được sử dụng phải được kiểm định định kỳ và đạt tiêu chuẩn đo lường quốc gia, bao gồm đồng hồ so, thước thẳng, ê ke vuông, và trục gá thử nghiệm.
Điều 3: Phương pháp đo và dụng cụ đo lường
Chi tiết hóa các phương pháp đo lường sai lệch hình học và vị trí tương quan giữa các bộ phận của máy phay:
- Phương pháp đo sai lệch độ phẳng của bàn máy bằng cách sử dụng thước thẳng và căn lá hoặc đồng hồ so di chuyển dọc theo các đường đo quy định.
- Phương pháp kiểm tra độ song song của bề mặt bàn máy so với hướng chuyển động dọc và ngang của bàn máy.
- Phương pháp kiểm tra độ đảo hướng tâm và độ đảo mặt đầu của trục chính máy phay bằng cách sử dụng trục gá chuẩn và đồng hồ so tì lên bề mặt trục gá.
- Quy định cách tính toán sai số đo lường dựa trên hiệu số giữa trị số lớn nhất và nhỏ nhất của các lần đo tại các vị trí khác nhau.
Điều 4: Quy định chung về kiểm tra độ cứng vững
Xác định các nguyên tắc cơ bản khi tiến hành thử nghiệm khả năng chịu tải và biến dạng của máy phay công xôn:
- Kiểm tra độ cứng vững nhằm đánh giá khả năng chống lại biến dạng đàn hồi của các bộ phận máy dưới tác dụng của lực cắt mô phỏng.
- Lực thử nghiệm được áp dụng thông qua các thiết bị tạo lực chuyên dụng, tác dụng lực theo các hướng tương ứng với hướng của lực cắt thực tế khi máy vận hành.
- Vị trí của bàn máy, công xôn và trục chính khi thử độ cứng vững phải được thiết lập ở các vị trí giới hạn hoặc vị trí trung gian theo đúng sơ đồ thử nghiệm quy định trong tiêu chuẩn.
- Biến dạng đàn hồi được đo bằng các dụng cụ đo có độ nhạy cao, ghi lại lượng dịch chuyển tương đối giữa các bộ phận chịu lực chính của máy phay.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
MÁY PHAY CÔNGXÔN - ĐỘ CHÍNH XÁC VÀ CỨNG VỮNG
Knee type millers - Standards of accur-acy and rigidity
Tiêu chuẩn này áp dụng cho máy phay côngxôn các kiểu nằm, đứng và vạn năng cấp chính xác E, D; vạn năng rộng cấp chính xác D và bổ sung cho tiêu chuẩn về điều kiện chung để kiểm độ chính xác TCVN 1742 – 75 và tiêu chuẩn về điều kiện chung để kiểm độ cứng vững TCVN 1743 – 75.
1.1. Độ phẳng mặt làm việc của bàn máy.

Bảng 1
Cấp chính xác của máy | Chiều dài đo, mm | |||||
Đến 250 | Lớn hơn 250 đến 400 | Lớn hơn 400 đến 630 | Lớn hơn 630 đến 1000 | Lớn hơn 1000 đến 1600 | Lớn hơn 1600 | |
Dung sai, µm | ||||||
E | 16 | 20 | 25 | 30 | 40 | 50 |
D | 10 | 12 | 16 | 20 | 25 | 30 |
Không cho phép lỗi.
Cách kiểm
Trên mặt làm việc của bàn máy 1 (có kích thước L x B), đặt thước kiểm thẳng 3 lên hai gối tựa hai điều chỉnh được theo các hướng dọc, ngang và chéo góc. Đặt giá đồng hồ so 4 lên mặt làm việc của bàn máy và điều chỉnh, sao cho mũi đo tiếp xúc thẳng góc với mặt trên của thước kiểm thẳng. Chỉnh hai gối tựa, sao cho số chỉ của đồng hồ so tại hai đầu của thước kiểm thẳng như nhau.
Dời chỗ đồng hồ so dọc theo thước kiểm thẳng để xác định độ phẳng của bàn máy. Cứ dời chỗ một khoảng a ≈ 0,1, L ≥ 100 mm hoặc b ≥ 100 mm thì đo một lần.
Sai lệch được xác định bằng hiệu đại số lớn nhất của các số chỉ của đồng hồ so.

Bảng 2
Cấp chính xác của máy | Chiều dài dời chỗ, mm | |
Đến 160 | Lớn hơn 160 | |
Dung sai, µm | ||
E | 16 | 20 |
D | 10 | 12 |
Cách kiểm
Đặt ke kiểm vuông 2 lên mặt làm việc của bàn máy 1, sao cho mặt tựa của ke song song với hướng dời chỗ dọc của bàn máy.
Kẹp đồng hồ so 3 lên phần tĩnh của máy, sao cho mũi đo tiếp xúc thẳng góc với mặt đo ở cạnh thứ hai của ke.
Dời chỗ bàn máy theo hướng ngang trên toàn chiều dài khoảng chạy, nhưng không lớn hơn 300 mm. Kẹp chặt phần côngxôn trước khi đo.
Sai lệch được xác định bằng hiệu đại số lớn nhấ
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7683-2:2007 (ISO 1701-2:2004) về Điều kiện kiểm máy phay có chiều cao bàn máy thay đổi - Kiểm độ chính xác - Phần 2: Máy có trục chính thẳng đứng
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7683-1:2007 (ISO 1701 - 1 : 2004) về Điều kiện kiểm máy phay có chiều cao bàn máy thay đổi - Kiểm độ chính xác - Phần 1: Máy có trục chính nằm ngang
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7685-1:2007 (ISO 1984-1:2001) về Điều kiện kiểm máy phay điều khiển bằng tay có chiều cao bàn máy cố định - Kiểm độ chính xác - Phần 1: Máy có trục chính nằm ngang
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7685-2:2007 (ISO 1984-2:2001) về Điều kiện kiểm máy phay điều khiển bằng tay có chiều cao bàn máy cố định - Kiểm độ chính xác - Phần 2: Máy có trục chính thẳng đứng
- 1Quyết định 342-KHKT/QĐ năm 1977 ban hành 62 tiêu chuẩn Nhà nước về máy công cụ, động cơ điện, máy biến áp, lò xo, van xe đạp, thủy lực khí nén, chốt, phần cuối ren, thuật ngữ đo lường của Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật nhà nước
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9234:2012 (ISO 11449 : 1994) về Máy phay đất do người đi bộ điều khiển - Định nghĩa, Yêu cầu an toàn và quy trình thử
Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1996:1977 về Máy phay công xôn - Độ chính xác và cứng vững do Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước ban hành
- Số hiệu: TCVN1996:1977
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 04/10/1977
- Nơi ban hành: Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo:
- Ngày hiệu lực: 15/09/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
