Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7909-1-2:2016

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7909-1-2:2016 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế IEC/TS 61000-1-2:2008) quy định về Tương thích điện từ (EMC) - Phần 1-2: Quy định chung - Phương pháp luận để đạt được an toàn chức năng của thiết bị điện và điện tử liên quan đến hiện tượng điện từ. Đây là văn bản kỹ thuật nền tảng hướng dẫn các phương pháp kiểm soát, đánh giá và xử lý ảnh hưởng của nhiễu điện từ đối với an toàn chức năng của các hệ thống điện và điện tử.

Mục tiêu cốt lõi của tiêu chuẩn

Tiêu chuẩn được xây dựng nhằm giải quyết các vấn đề kỹ thuật liên quan đến an toàn điện từ với các mục tiêu cụ thể sau:

• Chỉ ra các ảnh hưởng có thể xảy ra của hiện tượng nhiễu điện từ lên các hệ thống liên quan đến an toàn.
• Xác định rõ ràng các yêu cầu kỹ thuật bắt buộc cho từng giai đoạn tương ứng trong vòng đời của các hệ thống liên quan đến an toàn.
• Đạt được năng lực có tính hệ thống thông qua việc giải quyết triệt để các vấn đề điện từ theo đúng quy định trong Yêu cầu đặc tính an toàn (SRS).

Quy định về yêu cầu miễn nhiễm điện từ

Yêu cầu miễn nhiễm điện từ đóng vai trò quyết định trong việc duy trì hoạt động ổn định của thiết bị trong môi trường có nhiễu:

• Mục tiêu chính: Hỗ trợ và đạt được các hoạt động bình thường của thiết bị dưới các điều kiện vận hành tiêu chuẩn (ví dụ như các yêu cầu đã được định nghĩa cụ thể trong tiêu chuẩn IEC 61000-6-2).
• Mức thử nghiệm miễn nhiễm: Được xác định dựa trên hầu hết các hiện tượng điện từ hay xuất hiện trong thực tế. Quá trình này áp dụng cách tiếp cận kết hợp giữa kinh tế và kỹ thuật, có tính đến sự tồn tại thực tế của thiết bị hoặc hệ thống trong môi trường hoạt động đang được xem xét.
• Khả năng chấp nhận rủi ro: Tiêu chuẩn thừa nhận và cho phép các bên liên quan kỳ vọng hoặc chấp nhận rằng thiết bị, hệ thống vẫn có thể bị gây nhiễu trong một số ít trường hợp ngoại lệ nhất định.

Quy trình xác minh (Verification) trong hệ thống

Xác minh là bước đệm quan trọng để kiểm soát chất lượng ở từng giai đoạn phát triển của hệ thống:

• Mục tiêu: Xác nhận và chứng minh rằng sự chuyển giao của mỗi giai đoạn thiết kế, chế tạo đều thỏa mãn đầy đủ tất cả các yêu cầu kỹ thuật của giai đoạn đó.
• Phạm vi thực hiện: Việc xác minh được tiến hành độc lập trong từng giai đoạn riêng biệt. Quy trình này liên quan trực tiếp đến các mức bên dưới mức hệ thống tổng thể, cụ thể là ở mức thiết bị hoặc mức thành phần cấu tạo.

Quy trình công nhận hiệu lực (Validation) hệ thống an toàn

Công nhận hiệu lực là bước đánh giá tổng thể cuối cùng trước khi đưa hệ thống liên quan đến an toàn vào vận hành chính thức:

• Mục tiêu: Đưa ra phê chuẩn cuối cùng nhằm khẳng định toàn bộ hệ thống liên quan đến an toàn đã đáp ứng đầy đủ tất cả các mục tiêu an toàn được yêu cầu.
• Phương pháp thực hiện: Bao hàm một tổ hợp của nhiều hành động kỹ thuật phối hợp chặt chẽ như việc dự đoán, xem xét lại hoặc tiến hành thử nghiệm thực tế.
• Quy hoạch công nhận hiệu lực: Để chứng minh tất cả các yêu cầu an toàn đều được đưa ra, cần phải lập kế hoạch trước cho các hoạt động xem xét và thử nghiệm. Quá trình này còn được gọi là quy hoạch chất lượng hoặc quy hoạch công nhận hiệu lực, có thể được tích hợp trực tiếp vào kế hoạch EMC tổng thể hoặc lập thành một tài liệu độc lập riêng biệt.

Yêu cầu kiểm tra sau sửa chữa và nâng cấp hệ thống

Để đảm bảo tính liên tục và an toàn của hệ thống trong suốt vòng đời hoạt động thực tế:

• Sau khi thực hiện bất kỳ hoạt động sửa chữa hoặc nâng cấp nào, phần lớn hoặc toàn bộ các hoạt động thanh tra, thử nghiệm về mặt vật lý và điện từ có thể sẽ được yêu cầu bắt buộc thực hiện.
• Mục đích của việc này nhằm đảm bảo đặc tính tương thích điện từ (EMC) của hệ thống được duy trì ổn định và an toàn trong suốt thời gian hoạt động còn lại của thiết bị.