Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6421:1998 quy định phương pháp xác định khả năng sinh công của vật liệu nổ công nghiệp bằng cách đo sức nén trụ chì (hay còn gọi là phương pháp Hess). Đây là một trong những chỉ tiêu kỹ thuật cốt lõi để đánh giá sức mạnh, hiệu quả công tác và nghiệm thu chất lượng các loại thuốc nổ công nghiệp tại Việt Nam. Dưới đây là phần tóm tắt chi tiết nội dung từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này:
- Điều 1: Phạm vi áp dụng
- Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định khả năng sinh công của vật liệu nổ công nghiệp thông qua việc đo sức nén trụ chì tiêu chuẩn.
- Đối tượng áp dụng bao gồm các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, thử nghiệm, nghiệm thu và sử dụng vật liệu nổ công nghiệp trên phạm vi toàn quốc.
- Tiêu chuẩn không áp dụng cho các loại thuốc nổ có độ nhạy cực cao (thuốc nổ khơi mào) hoặc các phương pháp đo khả năng sinh công khác như phương pháp đo sức giãn nở bom chì (phương pháp Trauzl).
- Điều 2: Tiêu chuẩn trích dẫn
- Để áp dụng tiêu chuẩn này, cần phải sử dụng kết hợp với các tiêu chuẩn quốc gia liên quan về phương pháp lấy mẫu vật liệu nổ công nghiệp, quy trình an toàn trong bảo quản, vận chuyển và sử dụng thuốc nổ.
- Các tài liệu viện dẫn bao gồm các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về kíp nổ tiêu chuẩn (như kíp số 8) và các phương pháp xác định các chỉ tiêu lý - hóa khác của vật liệu nổ công nghiệp hiện hành.
- Điều 3: Nguyên tắc của phương pháp
- Phương pháp dựa trên việc đo độ biến dạng (độ nén) chiều cao của một trụ chì tiêu chuẩn dưới tác dụng của sóng nổ và áp suất khí nổ sinh ra khi cho nổ một lượng mẫu thuốc nổ xác định.
- Quá trình thử nghiệm được thực hiện bằng cách đặt một lượng mẫu thuốc nổ có khối lượng quy định (thường là 50g) vào ống chứa, đặt lên trên một tấm thép truyền lực, và toàn bộ hệ thống này được đặt trực tiếp trên đầu một trụ chì tiêu chuẩn.
- Khi kích nổ mẫu thuốc nổ bằng kíp nổ tiêu chuẩn, lực nổ truyền qua tấm thép làm biến dạng (nén) trụ chì.
- Sức nén trụ chì (biểu thị khả năng sinh công) được tính bằng hiệu số giữa chiều cao của trụ chì trước khi nổ và chiều cao của trụ chì sau khi nổ, đo bằng milimét (mm). Trị số hiệu số này càng lớn thì khả năng sinh công của thuốc nổ càng mạnh.
- Điều 4: Thiết bị, dụng cụ và vật liệu thử nghiệm
- Trụ chì tiêu chuẩn: Phải được đúc từ chì kỹ thuật có độ tinh khiết cao (hàm lượng chì không thấp hơn 99,9%). Kích thước hình học (đường kính và chiều cao) cùng độ cứng của trụ chì phải tuân thủ nghiêm ngặt các thông số kỹ thuật quy định để đảm bảo tính đồng nhất và độ chính xác của phép đo.
- Tấm thép truyền lực: Được đặt giữa mẫu thuốc nổ và trụ chì nhằm bảo vệ bề mặt trụ chì không bị phá hủy trực tiếp bởi nhiệt độ cao của ngọn lửa nổ, đồng thời định hướng và truyền đều lực nén xuống trụ chì. Tấm thép phải có độ cứng, độ phẳng và kích thước đạt chuẩn.
- Đế thép (bệ đỡ): Là một khối thép nặng, có bề mặt phẳng và vững chắc dùng để đặt trụ chì lên trên trong suốt quá trình thử nghiệm, đảm bảo hệ thống không bị dịch chuyển hoặc hấp thụ lực làm sai lệch kết quả đo.
- Ống giấy chứa mẫu: Dùng để chứa lượng mẫu thuốc nổ thử nghiệm với đường kính và chiều cao được quy định cụ thể, giúp định hình mẫu thử và đảm bảo mật độ nạp thuốc đồng đều.
- Kíp nổ: Sử dụng kíp nổ điện hoặc kíp thường tiêu chuẩn (thường là kíp số 8) có đủ năng lượng để kích nổ hoàn toàn lượng mẫu thử nghiệm.
- Thiết bị đo lường: Sử dụng panme hoặc thước cặp có độ chính xác cao (sai số cho phép không quá 0,1mm) để tiến hành đo chiều cao của trụ chì trước và sau khi nổ.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
VẬT LIỆU NỔ CÔNG NGHIỆP - XÁC ĐỊNH KHẢ NĂNG SINH CÔNG BẰNG CÁCH ĐO SỨC NÉN TRỤ CHÌ
Industrial explosive matter - Upsetting test according to hess
Lời nói đầu
TCVN 6421:1998 do Tiểu ban Kỹ thuật Tiêu chuẩn TCVN/TC 27/SC Vật liệu nổ Công nghiệp biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường (nay là Bộ Khoa học và Công nghệ) ban hành.
Tiêu chuẩn này được chuyển đổi năm 2008 từ Tiêu chuẩn Việt Nam cùng số hiệu thành Tiêu chuẩn Quốc gia theo quy định tại khoản 1 Điều 69 của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và điểm a khoản 1 Điều 6 Nghị định số 127/2007/NĐ-CP ngày 1/8/2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật.
VẬT LIỆU NỔ CÔNG NGHIỆP - XÁC ĐỊNH KHẢ NĂNG SINH CÔNG BẰNG CÁCH ĐO SỨC NÉN TRỤ CHÌ
Industrial explosive matter - Upsetting test according to hess
Tiêu chuẩn này xác định khả năng sinh công bằng phương pháp đo sức nén trụ chì, áp dụng cho thuốc nổ dạng bột, khô, ẩm, dẻo.
TCVN 4586:1997 Vật liệu nổ công nghiệp - Yêu cầu an toàn về bảo quản, vận chuyển và sử dụng. TCVN 6174:1997 Vật liệu nổ công nghiệp - Yêu cầu an toàn về sản xuất, thử nổ và nghiệm thu.
Dùng một khối thuốc nổ có khối lượng nhất định nhồi trong ống giấy hình trụ. Đặt khối thuốc nổ lên một khối chì hình trụ có cùng đường kính. Cho khối thuốc nổ, dưới tác dụng của lực nổ trụ chì biến dạng. Hiệu số chiều cao của trụ chì trước và sau khi nổ là trị số biểu hiện sức phá của thuốc nổ.
4.1. Ống giấy chuyên dụng có đường kính trong Ф = 40 mm ± 0,1 mm, được cuộn từ loại giấy có độ dày 0,5 mm ÷ 1,5 mm, được dán cẩn thận và bao kín một đầu bảo đảm giữ tốt mẫu trong quá trình thí nghiệm.
4.2. Nắp đậy có đường kính Ф = 38 mm ÷ 40 mm, được cắt từ giấy có độ dày 1 mm đến 1,5 mm. Dùng dụng cụ chuyên dùng tạo lỗ tròn ở tâm có đường kính 7,5 mm để tra kíp nổ.
4.3. Bộ chày cối đồng, hoặc sứ.
4.4. Chày gỗ chuyên dụng (xem Phụ lục A).
4.5. Tủ sấy chân không, khoảng điều chỉnh nhiệt độ 0oC ÷ 300oC.
4.6. Thiết bị xác định sức nén (xem Hình 1) gồm:
- Trụ chì (Phụ lục A);
- Đĩa thép đệm (Phụ lục A);
- Đế thép để trụ chì (Phụ lục A).
4.7. Kíp nổ số 8 (kíp nổ điện hoặc kíp nổ thường).
4.8. Cân kỹ thuật, độ chính xác 0,01 g.
4.9. Thước kẹp.
4.10. Máy điểm hỏa.
Mọi thao tác trong quá trình thử nghiệm phải bảo đảm an toàn theo TCVN 4586:1997 và TCVN 6174:1997.
5.1. Chuẩn bị mẫu
Nghiền mẫu thuốc trong cối đồng (hoặc sứ) đến lọt qua rây 20 lỗ/cm2. Cân 50,0 g ± 0,1 g mẫu đã được nghiền. Cho mẫu vào ống giấy, dùng chày chuyên dùng nén mẫu thuốc đạt đến tỷ trọng 1 g/cm3 và tạo lỗ tra kíp, với chiều sâu 15 mm. Chuẩn bị từ 3 mẫu đến 5 mẫu để tiến hành thử.
<Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6810:2001 về vật liệu nổ công nghiệp - amoni nitrat dùng để sản xuất thuốc nổ AN-FO do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 2Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6811:2001 về vật liệu nổ công nghiệp - thuốc nổ AN-FO do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 3Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6420:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Thuốc nổ amonit AD-1 - Yêu cầu kỹ thuật do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6423:1998 về vật liệu nổ công nghiệp - Xác định khả năng sinh công bằng bom chì (phương pháp Trauzel) do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6422:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Xác định tốc độ nổ
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6425:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Xác định khoảng cách truyền nổ
- 7Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6424:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Xác định khả năng sinh công bằng con lắc xạ thuật
- 1Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật 2006
- 2Nghị định 127/2007/NĐ-CP Hướng dẫn Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật
- 3Quyết định 2845/QĐ-BKHCN năm 2008 công bố tiêu chuẩn quốc gia do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 4Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6810:2001 về vật liệu nổ công nghiệp - amoni nitrat dùng để sản xuất thuốc nổ AN-FO do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 5Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6811:2001 về vật liệu nổ công nghiệp - thuốc nổ AN-FO do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 6Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 4586:1997 về vật liệu nổ công nghiệp - yêu cầu an toàn về bảo quản vận chuyển và sử dụng
- 7Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6420:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Thuốc nổ amonit AD-1 - Yêu cầu kỹ thuật do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 8Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6174:1997 về Vật liệu nổ công nghiệp - Yêu cầu an toàn về sản xuất, thử nổ và nghiệm thu do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 9Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6423:1998 về vật liệu nổ công nghiệp - Xác định khả năng sinh công bằng bom chì (phương pháp Trauzel) do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 10Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6422:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Xác định tốc độ nổ
- 11Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6425:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Xác định khoảng cách truyền nổ
- 12Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6424:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Xác định khả năng sinh công bằng con lắc xạ thuật
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6421:1998 về Vật liệu nổ công nghiệp - Xác định khả năng sinh công bằng cách đo sức nén trụ chì
- Số hiệu: TCVN6421:1998
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/1998
- Nơi ban hành: Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 15/09/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
