Giới thiệu về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4938:1989
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4938:1989 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn ST SEV 3722: 1982) quy định về phương pháp kiểm tra độ ổn định vị trí góc của các bộ phận làm việc có chuyển động trên máy cắt kim loại. Đây là một tiêu chuẩn kỹ thuật quan trọng nhằm đánh giá độ chính xác hình học và khả năng vận hành ổn định của máy công cụ trong quá trình gia công cơ khí.
Nội dung chi tiết các điều khoản đầu (Từ Điều 1 đến Điều 4)
Điều 1: Phạm vi áp dụng
- Tiêu chuẩn này quy định các phương pháp kiểm tra độ ổn định vị trí góc của các bộ phận làm việc có chuyển động tịnh tiến hoặc chuyển động quay trên các loại máy cắt kim loại.
- Đối tượng áp dụng bao gồm các bộ phận di trượt như bàn máy, ụ dao, đầu trục chính và các cơ cấu chuyển động khác có yêu cầu cao về độ chính xác vị trí góc trong quá trình dịch chuyển.
- Tiêu chuẩn này được khuyến nghị áp dụng trong quá trình nghiệm thu máy mới chế tạo, máy sau khi đại tu hoặc kiểm tra định kỳ độ chính xác của thiết bị.
Điều 2: Quy định chung khi tiến hành kiểm tra
- Trước khi tiến hành đo, máy cắt kim loại phải được lắp đặt cân bằng trên nền móng vững chắc theo đúng tài liệu hướng dẫn vận hành của nhà sản xuất.
- Nhiệt độ môi trường xung quanh nơi kiểm tra phải được duy trì ổn định để tránh ảnh hưởng của sự giãn nở nhiệt đến kết quả đo. Tiêu chuẩn khuyến nghị nhiệt độ đo chuẩn là 20 độ C với sai lệch cho phép tối thiểu.
- Các bộ phận chuyển động của máy phải được bôi trơn đầy đủ và vận hành chạy không tải trước khi đo để đưa máy về trạng thái ổn định nhiệt độ làm việc bình thường.
- Việc gá đặt các thiết bị đo và gương phản xạ phải đảm bảo độ cứng vững, không bị rung động hoặc dịch chuyển ngoài ý muốn trong suốt quá trình đo đạc.
Điều 3: Thiết bị và dụng cụ đo lường
- Thiết bị đo chính được sử dụng là các dụng cụ đo góc bằng quang học (như kính chuẩn trực tự động - autocollimator) hoặc các thiết bị đo điện tử, laser có độ chính xác tương đương.
- Gương phản xạ hoặc lăng kính phản xạ được gá chặt trên bộ phận chuyển động cần kiểm tra, trong khi thiết bị đo chính được đặt trên phần cố định của máy hoặc trên bệ đỡ độc lập không bị ảnh hưởng bởi chuyển động của máy.
- Sai số cho phép của thiết bị đo không được vượt quá một phần ba (1/3) trị số dung sai về độ ổn định vị trí góc được quy định cho loại máy cắt kim loại tương ứng.
Điều 4: Phương pháp tiến hành kiểm tra
- Bộ phận làm việc được di chuyển dọc theo toàn bộ hành trình làm việc của nó với tốc độ quy định. Việc đo đạc được thực hiện tại các điểm dừng trung gian hoặc đo liên tục trong quá trình chuyển động.
- Tại mỗi vị trí kiểm tra, tiến hành ghi lại trị số chỉ thị trên thiết bị đo góc theo các chiều chuyển động khác nhau (chiều thuận và chiều nghịch) để xác định sai số đảo chiều và độ không ổn định vị trí góc.
- Số lần đo lặp lại tại mỗi vị trí phải đạt tối thiểu theo quy định (thường là từ 3 đến 5 lần) để lấy giá trị trung bình và xác định độ phân tán của kết quả đo.
- Độ ổn định vị trí góc được xác định bằng hiệu số lớn nhất giữa các giá trị góc đo được tại cùng một vị trí hoặc trên toàn bộ hành trình dịch chuyển của bộ phận làm việc.
Ý nghĩa của việc áp dụng tiêu chuẩn
Việc tuân thủ nghiêm ngặt các phương pháp kiểm tra từ Điều 1 đến Điều 4 của TCVN 4938:1989 giúp các nhà sản xuất và đơn vị sử dụng máy cắt kim loại đánh giá chính xác chất lượng chế tạo, độ mòn của băng dẫn hướng, và khả năng duy trì độ chính xác gia công của máy. Đây là cơ sở kỹ thuật quan trọng để thực hiện các biện pháp hiệu chuẩn, sửa chữa kịp thời nhằm nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm cơ khí chế tạo.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
MÁY CẮT KIM LOẠI - PHƯƠNG PHÁP KIỂM TRA ĐỘ ỔN ĐỊNH VỊ TRÍ GÓC CỦA BỘ PHẬN LÀM VIỆC CÓ CHUYỂN ĐỘNG
Metal cutting machines - Methods for control of the angle position of movable tool
Lời nói đầu
TCVN 4938:1989 do Trung tâm Tiêu chuẩn Chất lượng biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng trình duyệt, Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước (nay là Bộ khoa học và Công nghệ) ban hành;
Tiêu chuẩn này được chuyển đổi năm 2008 từ Tiêu chuẩn Việt Nam cùng số hiệu thành Tiêu chuẩn Quốc gia theo quy định tại Khoản 1 Điều 69 của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và điểm a Khoản 1 Điều 6 Nghị định số 127/2007/NĐ-CP ngày 1/8/2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật.
MÁY CẮT KIM LOẠI - PHƯƠNG PHÁP KIỂM TRA ĐỘ ỔN ĐỊNH VỊ TRÍ GÓC CỦA BỘ PHẬN LÀM VIỆC CÓ CHUYỂN ĐỘNG
Metal cutting machines - Methods for control of the angle position of movable tool
Tiêu chuẩn này quy định các phương pháp kiểm tra độ ổn định vị trí góc của bộ phận làm việc của máy cắt kim loại trong quá trình chuyển động thẳng của nó.
1.1. Kiểm tra cần được tiến hành theo một trong các phương pháp nêu trong Bảng 1.
Bảng 1
| Số hiệu phương pháp | Phương pháp kiểm tra |
| 1 | Kiểm tra bằng một nivô |
| 2 | Kiểm tra bằng hai nivô hoặc nivô vi sai |
| 3 | Kiểm tra bằng ba nivô |
| 4 | Kiểm tra bằng ống tự chuẩn trực gương phẳng |
| 5 |
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7013-2:2002 (ISO 2773-2:1973) về Máy cắt kim loại - Điều kiện kiểm máy khoan đứng thân trụ tròn - Kiểm độ chính xác - Phần 2: Kiểm thực tế
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4937:1989 (ST SEV 3128: 1981)về Máy cắt kim loại – Mẫu sản phẩm dùng để kiểm tra độ chính xác gia công – Yêu cầu kỹ thuật chung
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5222:1990 (ST SEV 4995 : 1985) về Máy cắt kim loại - Phương pháp kiểm độ không đổi của khoảng cách giữa quỹ đạo dời chỗ của bộ phận làm việc của máy và bề mặt thực
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5342:1991 (ST SEV 3721:1982)về Máy cắt kim loại - Phương pháp kiểm độ thẳng của các bề mặt
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4725:2008 về Máy cắt kim loại - Yêu cầu chung về an toàn đối với kết cấu máy
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4940:1989 (ST SEV 4580: 1984)về Máy cắt kim loại – Phương pháp kiểm tra độ đồng đường tâm
- 7Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4942:1989 (ST SEV 4586: 1984)về Máy cắt kim loại – Phương pháp kiểm tra độ đảo mặt nút của mẫu sản phẩm
- 8Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4939:1989 (ST SEV 4144: 1983)về Máy cắt kim loại – Phương pháp kiểm tra độ đảo hướng kính
- 1Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật 2006
- 2Nghị định 127/2007/NĐ-CP Hướng dẫn Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật
- 3Quyết định 2847/QĐ-BKHCN năm 2008 công bố tiêu chuẩn quốc gia do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7013-2:2002 (ISO 2773-2:1973) về Máy cắt kim loại - Điều kiện kiểm máy khoan đứng thân trụ tròn - Kiểm độ chính xác - Phần 2: Kiểm thực tế
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4937:1989 (ST SEV 3128: 1981)về Máy cắt kim loại – Mẫu sản phẩm dùng để kiểm tra độ chính xác gia công – Yêu cầu kỹ thuật chung
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5222:1990 (ST SEV 4995 : 1985) về Máy cắt kim loại - Phương pháp kiểm độ không đổi của khoảng cách giữa quỹ đạo dời chỗ của bộ phận làm việc của máy và bề mặt thực
- 7Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5342:1991 (ST SEV 3721:1982)về Máy cắt kim loại - Phương pháp kiểm độ thẳng của các bề mặt
- 8Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4725:2008 về Máy cắt kim loại - Yêu cầu chung về an toàn đối với kết cấu máy
- 9Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4940:1989 (ST SEV 4580: 1984)về Máy cắt kim loại – Phương pháp kiểm tra độ đồng đường tâm
- 10Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4942:1989 (ST SEV 4586: 1984)về Máy cắt kim loại – Phương pháp kiểm tra độ đảo mặt nút của mẫu sản phẩm
- 11Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4939:1989 (ST SEV 4144: 1983)về Máy cắt kim loại – Phương pháp kiểm tra độ đảo hướng kính
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4938:1989 (ST SEV 3722: 1982)về Máy cắt kim loại – Phương pháp kiểm tra độ ổn định vị trí góc của bộ phận làm việc có chuyển động
- Số hiệu: TCVN4938:1989
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/1989
- Nơi ban hành: Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 18/11/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
