Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13574-1:2022 về Thu nhận dữ liệu ảnh hàng không kỹ thuật số - Phần 1: Quy định chung là văn bản tiêu chuẩn kỹ thuật quan trọng, thiết lập các nguyên tắc và yêu cầu cơ bản đối với hoạt động bay chụp và thu nhận dữ liệu ảnh hàng không bằng công nghệ kỹ thuật số tại Việt Nam.

Phạm vi áp dụng và Đối tượng áp dụng

• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật chung, quy trình và tiêu chí đánh giá chất lượng trong công tác thu nhận dữ liệu ảnh hàng không kỹ thuật số. Dữ liệu này phục vụ trực tiếp cho công tác thành lập bản đồ địa hình, bản đồ chuyên đề, xây dựng cơ sở dữ liệu nền địa lý và các ứng dụng quản lý tài nguyên, môi trường, đô thị khác.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức, cá nhân thực hiện các hoạt động liên quan đến bay chụp, thu nhận, xử lý, kiểm tra và nghiệm thu dữ liệu ảnh hàng không kỹ thuật số trên lãnh thổ Việt Nam.

Nội dung cốt lõi của Tiêu chuẩn TCVN 13574-1:2022

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Xác định giới hạn kỹ thuật và các trường hợp bắt buộc hoặc khuyến khích áp dụng tiêu chuẩn trong hoạt động đo đạc bản đồ bằng phương pháp ảnh hàng không kỹ thuật số.
• Định hướng việc chuẩn hóa quy trình công nghệ nhằm đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ và độ chính xác của dữ liệu ảnh thu nhận được trên phạm vi cả nước.

2. Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Quy định các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và quốc tế liên quan được áp dụng đồng thời hoặc làm căn cứ đối chiếu khi thực hiện tiêu chuẩn này.
• Các tài liệu viện dẫn bao gồm các quy định về hệ quy chiếu tọa độ quốc gia, tiêu chuẩn về thiết bị đo đạc bản đồ và các quy định an toàn bay chụp hàng không.

3. Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

• Thống nhất cách hiểu và sử dụng các khái niệm chuyên ngành cốt lõi như: dữ liệu ảnh hàng không kỹ thuật số, độ phân giải mặt đất (GSD), độ phủ dọc (overlap), độ phủ ngang (sidelap), hệ thống định vị vệ tinh toàn cầu (GNSS), thiết bị quán tính (IMU/INS), và các thông số hình học của máy ảnh số chuyên dụng.
• Định nghĩa rõ ràng các chỉ số chất lượng ảnh như độ tương phản, độ sắc nét, sai số hình học và sai số đo phổ.

4. Quy định chung về thu nhận dữ liệu (Điều 4)

• Yêu cầu về thiết bị bay chụp: Máy bay (có người lái hoặc không người lái) và các thiết bị cảm biến, máy ảnh kỹ thuật số chuyên dụng phải được kiểm định, hiệu chuẩn định kỳ, đảm bảo các thông số kỹ thuật đáp ứng yêu cầu của phương án bay chụp đã được phê duyệt.
• Yêu cầu về kế hoạch và thiết kế bay chụp: Phải xác định rõ ràng ranh giới khu vực bay chụp, độ cao bay chụp tối thiểu và tối đa, hướng tuyến bay, độ phủ ảnh dọc và ngang để tránh hiện tượng thiếu ảnh hoặc ảnh bị che khuất.
• Yêu cầu về điều kiện khí tượng: Quy định cụ thể về thời gian bay chụp trong ngày, điều kiện thời tiết (độ mây, sương mù, sức gió, góc cao mặt trời) nhằm đảm bảo chất lượng ánh sáng và độ rõ nét tối ưu của ảnh chụp.
• Yêu cầu về chất lượng dữ liệu ảnh gốc: Ảnh thu nhận phải đảm bảo không bị mờ nhòe do rung động của thiết bị bay, không bị mất chi tiết ở các vùng quá tối hoặc quá sáng, và phải đi kèm đầy đủ dữ liệu định vị, dẫn đường (GNSS/IMU) đồng bộ thời gian thực.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13574-1:2022 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày công bố theo quy định của pháp luật về tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật. Các dự án bay chụp thu nhận dữ liệu ảnh hàng không kỹ thuật số triển khai sau thời điểm tiêu chuẩn có hiệu lực phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định chung được nêu trong văn bản này.