Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13261:2021 về Phòng cháy chữa cháy - Lăng chữa cháy phun cầm tay - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử được ban hành năm 2021, quy định các tiêu chuẩn kỹ thuật cốt lõi và phương pháp thử nghiệm đối với thiết bị lăng chữa cháy cầm tay dùng trong công tác cứu hỏa.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu về tính năng, thiết kế và phương pháp thử đối với lăng chữa cháy phun cầm tay sử dụng nước hoặc chất chữa cháy gốc nước, có hoặc không có phụ gia, dùng để dập tắt đám cháy. Tiêu chuẩn không áp dụng cho các loại lăng phun bọt chuyên dụng công suất lớn hoặc lăng giá cố định.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, phân phối, kiểm định và sử dụng lăng chữa cháy phun cầm tay tại Việt Nam.

Nội dung chi tiết các điều khoản đầu (Điều 1 đến Điều 4)

Điều 1: Phạm vi áp dụng

• Xác định giới hạn áp dụng của tiêu chuẩn đối với các dòng lăng chữa cháy cầm tay có áp suất làm việc định mức theo các trị số tiêu chuẩn.
• Định hướng việc áp dụng tiêu chuẩn nhằm đảm bảo an toàn cho người sử dụng và tối ưu hóa hiệu quả dập lửa của thiết bị trong các điều kiện khắc nghiệt.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

• Quy định việc áp dụng các tài liệu viện dẫn quan trọng để đảm bảo tính đồng bộ kỹ thuật. Các tài liệu viện dẫn bao gồm các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế về ren nối, khớp nối vòi chữa cháy, và các tiêu chuẩn thử nghiệm độ bền vật liệu chống ăn mòn.
• Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa thống nhất để làm cơ sở kỹ thuật cho việc đánh giá chất lượng sản phẩm, bao gồm:

• Lăng chữa cháy phun cầm tay (Hand-held branchpipe): Thiết bị chữa cháy được thiết kế để người sử dụng cầm trực tiếp bằng tay, kết nối với đường vòi chữa cháy nhằm phun và điều khiển hướng đi, lưu lượng của chất chữa cháy.
• Áp suất định mức (Nominal pressure): Áp suất vận hành tối đa được nhà sản xuất thiết kế cho lăng chữa cháy để đảm bảo hoạt động an toàn và đạt hiệu suất tối ưu.
• Tia phun thẳng (Straight stream): Chế độ phun tạo ra dòng nước tập trung, có tầm xa lớn và lực tác động mạnh vào tâm đám cháy.
• Tia phun mù (Spray pattern): Chế độ phun tạo ra các hạt nước nhỏ mịn phân tán dưới dạng hình nón, giúp hấp thụ nhiệt nhanh, làm mát diện rộng và bảo vệ người lính chữa cháy khỏi bức xạ nhiệt.
• Thiết bị đóng cắt (Shut-off device): Bộ phận tích hợp trên lăng chữa cháy cho phép người vận hành đóng hoặc mở dòng chảy một cách nhanh chóng.

Điều 4: Phân loại và ký hiệu

• Phân loại theo tính năng phun: Lăng chữa cháy được chia thành lăng phun một chế độ (chỉ phun thẳng hoặc chỉ phun mù) và lăng phun đa năng (cho phép điều chỉnh linh hoạt giữa các chế độ phun thẳng, phun mù và đóng/mở dòng chảy).
• Phân loại theo áp suất hoạt động: Gồm lăng chữa cháy áp suất thường (sử dụng ở dải áp suất tiêu chuẩn) và lăng chữa cháy áp suất cao (sử dụng cho các hệ thống chữa cháy áp lực cao chuyên dụng).
• Quy định về ký hiệu và ghi nhãn: Sản phẩm phải được ghi nhãn rõ ràng, không bị tẩy xóa, thể hiện đầy đủ các thông tin bắt buộc bao gồm: Tên nhà sản xuất, ký hiệu mã sản phẩm, áp suất định mức, lưu lượng phun định mức và năm sản xuất để phục vụ công tác kiểm tra, giám sát chất lượng.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13261:2021 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công bố, là căn cứ pháp lý và kỹ thuật bắt buộc trong hoạt động kiểm định phương tiện phòng cháy và chữa cháy tại Việt Nam.