Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13220:2020 (hoàn toàn tương đương với ISO 7133:2013) về Máy làm đất - Máy cạp đất - Thuật ngữ và đặc tính kỹ thuật trong thương mại do Viện Nghiên cứu Thiết kế Chế tạo Máy nông nghiệp biên soạn, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, nhằm thống nhất hệ thống thuật ngữ và các thông số kỹ thuật thương mại cho dòng máy cạp đất tại Việt Nam.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại máy cạp đất (scrapers) được định nghĩa trong TCVN 13220:2020, bao gồm cả máy cạp đất tự hành và máy cạp đất kéo theo. Đối tượng áp dụng là các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh, thử nghiệm, kiểm định và sử dụng máy cạp đất tại Việt Nam.

- Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Xác định các thuật ngữ cơ bản và đặc tính kỹ thuật thương mại cho máy cạp đất tự hành và máy cạp đất kéo theo cùng các thiết bị phụ trợ đi kèm.
• Không áp dụng cho các loại máy đào đất hoặc máy san đất khác không thuộc nhóm máy cạp đất theo định nghĩa tiêu chuẩn.

- Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Các tài liệu viện dẫn rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này bao gồm các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế về máy làm đất, đặc biệt là các tiêu chuẩn về an toàn, thuật ngữ chung và phương pháp xác định kích thước, khối lượng của máy làm đất.
• Khi các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi hoặc sửa đổi, bổ sung, người sử dụng cần áp dụng phiên bản mới nhất của tài liệu đó để đảm bảo tính chính xác.

- Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

• Máy cạp đất (Scraper): Là máy tự hành hoặc kéo theo có thùng cạp được trang bị lưỡi cắt, đặt ở giữa các trục bánh xe, có chức năng cắt, xúc, vận chuyển, rải và san phẳng vật liệu bằng chuyển động hướng về phía trước của máy.
• Thùng cạp (Bowl): Bộ phận chứa đất hoặc vật liệu được cắt và xúc lên trong quá trình máy di chuyển.
• Tấm gạt (Ejector): Bộ phận cơ khí nằm bên trong thùng cạp, có nhiệm vụ đẩy vật liệu ra khỏi thùng khi xả tải.
• Cửa nạp (Apron): Bộ phận phía trước thùng cạp có thể nâng lên hoặc hạ xuống để giữ vật liệu trong thùng khi vận chuyển và mở ra khi nạp hoặc xả vật liệu.
• Cơ cấu đẩy (Push-pull): Thiết bị tùy chọn cho phép hai máy cạp đất liên kết tạm thời với nhau để hỗ trợ nhau trong quá trình xúc đất mà không cần máy ủi đẩy phụ trợ.

- Đặc tính kỹ thuật trong thương mại (Điều 4)

• Thông số về kích thước: Quy định cách đo và biểu diễn các kích thước cơ bản của máy bao gồm chiều dài tổng thể, chiều rộng tổng thể, chiều cao tổng thể, chiều dài cơ sở, khoảng sáng gầm xe, và chiều rộng lưỡi cắt thực tế.
• Thông số về khối lượng: Xác định khối lượng vận hành của máy (bao gồm cả người lái, nhiên liệu, dầu bôi trơn đầy đủ) và khối lượng định mức của tải trọng hữu ích (dung tích thùng cạp định mức nhân với khối lượng riêng của đất).
• Động cơ và hệ thống truyền động: Yêu cầu làm rõ công suất định mức của động cơ, kiểu truyền động (cơ khí, thủy lực, hoặc điện), số lượng số tiến/lùi và tốc độ di chuyển tối đa của máy trong các điều kiện địa hình khác nhau.
• Hệ thống thủy lực và điều khiển: Mô tả các thông số của bơm thủy lực, áp suất làm việc tối đa của hệ thống điều khiển thùng cạp, cửa nạp và tấm gạt để đảm bảo hiệu suất vận hành.
• Dung tích thùng cạp: Xác định dung tích hình học (struck capacity) và dung tích đống (heaped capacity) theo các tiêu chuẩn đo lường liên quan để đảm bảo tính đồng nhất và minh bạch trong giao dịch thương mại.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13220:2020 (ISO 7133:2013) có hiệu lực kể từ ngày được công bố bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đóng vai trò là căn cứ kỹ thuật pháp lý cho các hoạt động thương mại, kiểm định chất lượng và lưu thông máy cạp đất trên thị trường Việt Nam.