Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11982-2:2017 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 2982-2:2013) về Ổ lăn - Phụ tùng - Phần 2: Kích thước cho đai ốc hãm và cơ cấu khóa quy định các thông số kích thước hình học và yêu cầu kỹ thuật đối với các chi tiết phụ tùng lắp ráp của ổ lăn.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại đai ốc hãm, vòng đệm khóa và cơ cấu khóa được sử dụng để định vị, cố định các ổ lăn trên trục hoặc măng xông. Đối tượng áp dụng bao gồm các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực thiết kế, chế tạo, thử nghiệm, nghiệm thu và sử dụng các phụ tùng ổ lăn trong ngành cơ khí chế tạo và bảo dưỡng máy móc.

Nội dung cốt lõi của Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11982-2:2017

Tiêu chuẩn tập trung vào việc đồng bộ hóa kích thước lắp lẫn và các yêu cầu kỹ thuật đối với đai ốc hãm và cơ cấu khóa thông qua các điều khoản cụ thể sau:

1. Phạm vi và tài liệu viện dẫn (Điều 1 và Điều 2)

• Xác định giới hạn áp dụng của tiêu chuẩn đối với các kích thước bao, kích thước lắp lẫn của đai ốc hãm và cơ cấu khóa dùng cho ổ lăn.
• Viện dẫn các tiêu chuẩn liên quan về ren, dung sai và các thông số kỹ thuật chung của ổ lăn để đảm bảo tính đồng bộ trong hệ thống tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế.

2. Thuật ngữ, định nghĩa và ký hiệu (Điều 3)

• Cung cấp các định nghĩa chuẩn xác về đai ốc hãm (locknuts), vòng đệm khóa (lockwashers), vấu khóa (locking clips) và các bộ phận liên quan để tránh nhầm lẫn trong quá trình thiết kế và thương mại.
• Thống nhất các ký hiệu kích thước như đường kính ren, chiều dày, chiều rộng rãnh, đường kính ngoài để thuận tiện cho việc tra cứu bản vẽ kỹ thuật.

3. Kích thước cho đai ốc hãm (Điều 4)

• Quy định chi tiết kích thước của các loại đai ốc hãm thông dụng (như dòng KM, KML, HM, HME) bao gồm đường kính ren, đường kính ngoài, chiều dày và kích thước các rãnh vấu.
• Đảm bảo dung sai kích thước và dung sai hình học của đai ốc hãm đáp ứng yêu cầu lực siết và khả năng chống tự nới lỏng trong quá trình vận hành của ổ lăn dưới tải trọng cao.

4. Kích thước cho cơ cấu khóa

• Quy định kích thước cho vòng đệm khóa (như dòng MB, MBL) tương thích hoàn toàn với các loại đai ốc hãm tương ứng để đảm bảo hiệu quả khóa chặt.
• Xác định thông số kỹ thuật của vấu khóa (locking clips) và vít định vị đi kèm để đảm bảo cơ cấu khóa hoạt động tin cậy dưới tác động của tải trọng động và rung động liên tục.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11982-2:2017 có hiệu lực kể từ ngày công bố. Việc áp dụng tiêu chuẩn này giúp các doanh nghiệp sản xuất và sửa chữa cơ khí tại Việt Nam chuẩn hóa quy trình chế tạo, nâng cao tính lắp lẫn toàn cầu và đảm bảo an toàn vận hành cho các hệ thống truyền động sử dụng ổ lăn.