Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10380:2014 về Đường giao thông nông thôn - Yêu cầu thiết kế được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố năm 2014, quy định các yêu cầu kỹ thuật để thiết kế xây dựng mới, cải tạo và nâng cấp các tuyến đường giao thông nông thôn trên phạm vi cả nước.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động lập dự án, thiết kế, xây dựng, nghiệm thu và quản lý vận hành hệ thống đường giao thông nông thôn. Phạm vi điều chỉnh bao gồm các tuyến đường nối từ hệ thống quốc lộ, tỉnh lộ đến các trung tâm hành chính xã, đường trục xã, đường liên thôn, đường trục thôn, đường ngõ xóm và đường trục chính nội đồng phục vụ sản xuất nông nghiệp.

Nội dung cốt lõi của các điều khoản đầu (Từ Điều 1 đến Điều 4)

Điều 1: Phạm vi áp dụng

• Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu thiết kế xây dựng mới, cải tạo và nâng cấp đường giao thông nông thôn nhằm đảm bảo an toàn giao thông, bảo vệ môi trường và phù hợp với định hướng phát triển nông thôn mới.
• Các tuyến đường giao thông nông thôn trong tiêu chuẩn này được phân thành các cấp kỹ thuật khác nhau để áp dụng các chỉ tiêu thiết kế phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội và địa hình của từng địa phương.
• Đối với các tuyến đường đi qua khu vực đô thị hoặc các vùng quy hoạch đặc thù, ngoài việc tuân thủ tiêu chuẩn này còn phải tuân thủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về quy hoạch đô thị hiện hành.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

• Tiêu chuẩn này áp dụng các tài liệu viện dẫn quan trọng để đảm bảo tính đồng bộ trong thiết kế hệ thống giao thông đường bộ. Các tài liệu viện dẫn bao gồm các tiêu chuẩn quốc gia về thiết kế đường ô tô (TCVN 4054), tiêu chuẩn thiết kế cầu đường bộ, tiêu chuẩn về tải trọng và tác động, cùng các quy định kỹ thuật liên quan khác.
• Trong trường hợp các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi, bổ sung hoặc được thay thế bằng văn bản mới thì áp dụng phiên bản mới nhất của tài liệu đó.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa rõ ràng nhằm thống nhất cách hiểu và áp dụng trong quá trình thiết kế:

• Đường giao thông nông thôn (GTNT): Là các tuyến đường bộ nằm trên địa bàn nông thôn, bao gồm đường trục xã, đường liên xã, đường trục thôn, đường liên thôn, đường ngõ xóm và đường trục chính nội đồng.
• Đường trục xã, liên xã: Đường nối trung tâm hành chính xã với các thôn hoặc nối các xã với nhau, kết nối ra hệ thống đường huyện, đường tỉnh.
• Đường trục thôn, liên thôn: Đường nối các thôn với nhau hoặc nối từ đường trục xã đến các khu dân cư tập trung trong thôn.
• Đường ngõ xóm: Đường nối giữa các hộ gia đình hoặc các cụm dân cư nhỏ trong thôn, xóm.
• Đường trục chính nội đồng: Đường nối từ khu dân cư, đường trục thôn xã đến các khu vực sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp hoặc các cơ sở chế biến nông sản.

Điều 4: Phân cấp đường giao thông nông thôn

Hệ thống đường giao thông nông thôn được phân thành 4 cấp kỹ thuật chủ yếu dựa trên lưu lượng xe thiết kế, tính chất giao thông và vai trò của tuyến đường trong mạng lưới giao thông khu vực:

• Đường cấp A: Là cấp đường có yêu cầu kỹ thuật cao nhất trong hệ thống đường nông thôn, thường áp dụng cho đường trục xã hoặc liên xã có lưu lượng giao thông lớn, kết nối trực tiếp với mạng lưới đường huyện, đường tỉnh và các trung tâm kinh tế lớn của địa phương.
• Đường cấp B: Áp dụng cho các tuyến đường trục xã, liên thôn có lưu lượng giao thông trung bình, phục vụ nhu cầu đi lại hàng ngày và vận chuyển hàng hóa thiết yếu của người dân trong khu vực.
• Đường cấp C: Áp dụng cho đường trục thôn, đường liên thôn hoặc đường ngõ xóm có lưu lượng giao thông thấp, chủ yếu phục vụ xe thô sơ, xe máy và các loại xe cơ giới nhẹ.
• Đường cấp D (Đường dân sinh): Là cấp đường phục vụ nhu cầu đi lại cơ bản của người dân tại các ngõ xóm, vùng sâu, vùng xa hoặc đường nội đồng phục vụ sản xuất nông nghiệp trực tiếp, có quy mô nhỏ và lưu lượng giao thông rất thấp.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10380:2014 có hiệu lực kể từ ngày công bố, thay thế cho các quy định, hướng dẫn thiết kế đường giao thông nông thôn trước đây không còn phù hợp với thực tiễn phát triển hạ tầng giao thông nông thôn mới.