Giới thiệu chung về Thông báo số 53/BC-BYT

Thông báo số 53/BC-BYT do Bộ Y tế ban hành là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm đánh giá diễn biến dịch tễ của bệnh cúm gia cầm A (H5N1), đồng thời đề xuất các biện pháp cấp bách nhằm chủ động kiểm soát, ngăn ngừa nguy cơ lây nhiễm sang người và bùng phát dịch bệnh trong cộng đồng.

Tình hình dịch bệnh cúm A (H5N1) và các nguy cơ tiềm ẩn

Văn bản phân tích rõ bối cảnh dịch tễ học và các yếu tố nguy cơ liên quan đến chủng virus cúm A (H5N1):

• Sự lưu hành của virus trên động vật: Ghi nhận các ổ dịch cúm gia cầm vẫn xuất hiện rải rác tại nhiều địa phương, tạo ra nguồn truyền nhiễm thường trực ngoài môi trường.
• Nguy cơ lây nhiễm sang người: Việc tiếp xúc gần với gia cầm bị bệnh, thói quen giết mổ, vận chuyển, buôn bán và tiêu thụ gia cầm không rõ nguồn gốc hoặc gia cầm ốm, chết là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến các ca bệnh ở người.
• Đặc tính nguy hiểm của bệnh: Cúm A (H5N1) ở người có tỷ lệ tử vong rất cao (khoảng 50%), diễn tiến lâm sàng nhanh và nặng, hiện chưa có vắc xin phòng bệnh đặc hiệu cho người.

Các biện pháp phòng, chống dịch cúm A (H5N1) cốt lõi

Bộ Y tế yêu cầu các cơ quan chức năng, địa phương và người dân thực hiện nghiêm túc các nhóm giải pháp trọng tâm sau:

• Tăng cường giám sát và phát hiện sớm: Thực hiện giám sát chặt chẽ các trường hợp viêm đường hô hấp cấp tính nặng, hội chứng cúm tại các cơ sở y tế và trong cộng đồng, đặc biệt chú ý đến những người có tiền sử tiếp xúc với gia cầm ốm, chết.
• Phối hợp liên ngành Y tế - Thú y: Áp dụng nghiêm túc cơ chế chia sẻ thông tin kịp thời về tình hình dịch bệnh trên đàn gia cầm và trên người để chủ động khoanh vùng, xử lý triệt để các ổ dịch ngay từ khi mới phát sinh.
• Kiểm soát vận chuyển và giết mổ gia cầm: Phối hợp với các lực lượng chức năng tăng cường kiểm tra, giám sát việc vận chuyển, buôn bán, giết mổ gia cầm; nghiêm cấm và xử lý nghiêm các hành vi lưu thông gia cầm không rõ nguồn gốc xuất xứ.
• Công tác thu dung, điều trị và cấp cứu: Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải chuẩn bị sẵn sàng khu vực cách ly, cơ số thuốc kháng virus (như Tamiflu), vật tư y tế, hóa chất khử khuẩn và trang thiết bị hồi sức cấp cứu để tiếp nhận, điều trị kịp thời, hạn chế tối đa tử vong.
• Truyền thông giáo dục sức khỏe: Đẩy mạnh tuyên truyền các biện pháp phòng bệnh cá nhân như ăn chín uống sôi, không ăn tiết canh, không giết mổ hoặc sử dụng gia cầm ốm, chết; thực hiện rửa tay bằng xà phòng thường xuyên và đeo khẩu trang khi tiếp xúc với nguồn nghi nhiễm.

Trách nhiệm triển khai của các đơn vị liên quan

Để đảm bảo hiệu quả phòng, chống dịch, Bộ Y tế phân công nhiệm vụ cụ thể cho các đơn vị:

• Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Tham mưu cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ đạo các ban, ngành phối hợp triển khai công tác phòng, chống dịch; trực tiếp chỉ đạo các đơn vị y tế dự phòng và cơ sở điều trị trên địa bàn thực hiện nghiêm các hướng dẫn chuyên môn.
• Các Viện Vệ sinh dịch tễ, Viện Pasteur: Hỗ trợ kỹ thuật cho các địa phương trong công tác điều tra dịch tễ, lấy mẫu xét nghiệm, chẩn đoán xác định chủng virus và đánh giá nguy cơ dịch bệnh để đưa ra các dự báo kịp thời.
• Các cơ sở điều trị tuyến Trung ương: Sẵn sàng hỗ trợ chuyên môn, hội chẩn từ xa và tiếp nhận các trường hợp bệnh nhân nặng vượt quá khả năng điều trị của tuyến dưới nhằm giảm thiểu tỷ lệ tử vong.