TÓM TẮT QUYẾT ĐỊNH SỐ 84/2005/QĐ-UBND VỀ QUẢN LÝ VÀ CHO VAY QUỸ XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈO TỈNH NGHỆ AN

Quyết định số 84/2005/QĐ-UBND ban hành Quy định về việc quản lý và cho vay Quỹ xóa đói giảm nghèo (XĐGN) từ nguồn ngân sách của tỉnh Nghệ An. Đây là chính sách tín dụng ưu đãi quan trọng nhằm hỗ trợ các hộ nghèo trên địa bàn tỉnh có nguồn vốn phát triển sản xuất, kinh doanh, từng bước vươn lên thoát nghèo bền vững.

- Thông tin chung và hiệu lực thi hành

• Hiệu lực thi hành: Quyết định có hiệu lực kể từ ngày 01/10/2005.
• Văn bản thay thế: Quyết định này thay thế hoàn toàn Quyết định số 02/2002/QĐ-UB ngày 07/01/2002 của UBND tỉnh Nghệ An.
• Đối tượng chịu trách nhiệm thi hành: Chánh Văn phòng UBND tỉnh; Giám đốc các Sở, ngành bao gồm: Lao động - Thương binh và Xã hội, Tài chính, Kế hoạch và Đầu tư, Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh, Kho bạc Nhà nước tỉnh; Chủ tịch UBND các huyện, thành phố Vinh, thị xã Cửa Lò; thủ trưởng các đơn vị và cá nhân có liên quan.

- Nguyên tắc và điều kiện vay vốn Quỹ xóa đói giảm nghèo

Quy định đặt ra các nguyên tắc và điều kiện chặt chẽ nhằm đảm bảo nguồn vốn ngân sách được sử dụng đúng đối tượng và phát huy hiệu quả kinh tế cao nhất:

• Nguyên tắc cho vay: Thủ tục cho vay và quản lý vốn vay phải tuân thủ nghiêm ngặt theo các quy định hiện hành của Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam. Hộ nghèo được vay vốn có trách nhiệm sử dụng vốn đúng mục đích xin vay, đồng thời cam kết hoàn trả đầy đủ cả nợ gốc và lãi vay đúng kỳ hạn đã thỏa thuận.
• Điều kiện đối với hộ vay vốn:
  • Phải có hộ khẩu thường trú tại địa phương nơi thực hiện cho vay.
  • Có tên trong danh sách hộ nghèo của xã, phường, thị trấn, được xác nhận dựa trên chuẩn nghèo do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội công bố trong từng thời kỳ.
  • Hộ vay không cần phải thực hiện thế chấp tài sản và được miễn toàn bộ chi phí làm thủ tục vay vốn.
  • Phải tham gia làm thành viên của Tổ tiết kiệm và vay vốn tại địa phương, được tổ bình xét công khai, lập danh sách đề nghị cho vay và có sự xác nhận của UBND cấp xã.
  • Chủ hộ hoặc người thừa kế hợp pháp được ủy quyền giao dịch sẽ là người đại diện hộ gia đình, trực tiếp ký nhận tiền vay và chịu trách nhiệm pháp lý trong việc hoàn trả nợ theo hợp đồng tín dụng.

- Trình tự và thủ tục phê duyệt cho vay

Quy trình xét duyệt và giải ngân nguồn vốn vay được thực hiện qua nhiều cấp quản lý nhằm đảm bảo tính minh bạch và đúng đối tượng:

• Phân bổ chỉ tiêu vốn: Hàng năm, UBND tỉnh phân bổ chỉ tiêu vốn vay XĐGN từ ngân sách tỉnh cho UBND cấp huyện (huyện, thành phố, thị xã). Sau đó, UBND cấp huyện tiếp tục phân bổ chỉ tiêu cụ thể xuống cho các xã, phường, thị trấn.
• Xét chọn tại cấp cơ sở: Ban chỉ đạo XĐGN cấp xã căn cứ vào chỉ tiêu được giao để hướng dẫn hộ nghèo làm thủ tục vay vốn theo mẫu của Ngân hàng Chính sách xã hội. Ban chỉ đạo cấp xã tiến hành xét duyệt, lập danh sách hộ nghèo đủ điều kiện gửi lên Ban chỉ đạo XĐGN cấp huyện để thẩm định và tổng hợp gửi Sở Lao động - Thương binh và Xã hội.
• Phê duyệt và giải ngân: Sở Lao động - Thương binh và Xã hội là cơ quan có thẩm quyền phê duyệt danh sách cuối cùng và gửi sang Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh để thực hiện giải ngân trực tiếp đến từng hộ nghèo. Danh sách phê duyệt cũng được gửi về các huyện để phục vụ công tác theo dõi, giám sát.

- Mức vay, thời hạn và lãi suất cho vay

• Mức cho vay: Được xác định cụ thể cho từng hộ dựa trên nhu cầu vay thực tế, khả năng vốn tự có và năng lực hoàn trả nợ của hộ đó. Tổng dư nợ của một hộ tại mọi thời điểm không được vượt quá mức dư nợ cho vay tối đa đối với hộ nghèo do Hội đồng quản trị Ngân hàng Chính sách xã hội Trung ương quy định và công bố.
• Thời hạn cho vay: Được tính toán phù hợp với chu kỳ sản xuất, kinh doanh hoặc luân chuyển của đối tượng đầu tư, nhưng thời hạn tối đa không quá 05 năm.
• Lãi suất cho vay: Áp dụng thống nhất theo khung lãi suất cho vay đối với hộ nghèo do Thủ tướng Chính phủ quyết định trong từng thời kỳ. Đối với các trường hợp đặc biệt, UBND tỉnh Nghệ An sẽ có quy định riêng.

- Cơ chế phân bổ tiền lãi thu được từ Quỹ

Tiền lãi thu được từ hoạt động cho vay Quỹ XĐGN từ nguồn ngân sách tỉnh được trích phân bổ theo tỷ lệ phần trăm cụ thể nhằm duy trì hoạt động quản lý, hỗ trợ các bên liên quan và dự phòng rủi ro:

• 20% dùng để chi trả hoa hồng cho các Tổ tiết kiệm và vay vốn thực hiện nhiệm vụ thu nợ, thu lãi tại cơ sở.
• 40% chi trả phí dịch vụ cho vay cho Ngân hàng Chính sách xã hội (quản lý và sử dụng theo hướng dẫn của Ngân hàng Chính sách xã hội Trung ương).
• 10% chi trả phí dịch vụ cho các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác cho vay.
• 14% trích lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng.
• 2% bổ sung vào nguồn quỹ hàng năm nhằm bù đắp chi phí quản lý cho Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh trong các trường hợp UBND tỉnh quyết định cho vay không tính lãi suất.
• 2% trích lập quỹ khen thưởng cho các đơn vị, cá nhân có thành tích xuất sắc.
• 12% chi cho công tác quản lý Chương trình XĐGN của các cấp từ tỉnh đến xã. Sở Lao động - Thương binh và Xã hội chủ trì lập phương án sử dụng nguồn kinh phí này và thực hiện quyết toán với cơ quan Tài chính cùng cấp.
• Chế độ báo cáo: Định kỳ 03 tháng một lần, Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh có trách nhiệm báo cáo số lãi thu được và phương án phân bổ theo đúng tỷ lệ quy định.

- Xử lý rủi ro và tổ chức thực hiện

• Xử lý rủi ro do nguyên nhân bất khả kháng: Đối với các khoản nợ bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh hoặc các nguyên nhân khách quan bất khả kháng, Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh có trách nhiệm tổng hợp báo cáo. Sở Lao động - Thương binh và Xã hội chủ trì phối hợp với Sở Tài chính và Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh, căn cứ quy định xử lý nợ của Trung ương để tham mưu phương án xử lý trình UBND tỉnh xem xét, quyết định.
• Trách nhiệm giám sát và báo cáo:
  • Sở Lao động - Thương binh và Xã hội chịu trách nhiệm thường xuyên kiểm tra, giám sát toàn bộ hoạt động cho vay, thu hồi nợ và công tác quản lý Quỹ của Ngân hàng Chính sách xã hội.
  • Ngân hàng Chính sách xã hội các cấp có trách nhiệm báo cáo định kỳ hàng quý, hàng năm cho Ban chỉ đạo XĐGN, chính quyền cùng cấp và cơ quan quản lý cấp trên về tình hình hoạt động và dư nợ của Quỹ XĐGN thuộc ngân sách tỉnh.