Quyết định 73/QĐ-TTg năm 2024 do Thủ tướng Chính phủ ban hành là văn bản pháp lý quan trọng nhằm chính thức công nhận các hiện vật, nhóm hiện vật có giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa, khoa học của đất nước là bảo vật quốc gia (Đợt 12, năm 2023). Quyết định này không chỉ tôn vinh các di sản quý báu mà còn xác lập trách nhiệm pháp lý của các cơ quan, tổ chức trong việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản.

- Danh sách 29 bảo vật quốc gia được công nhận mới nhất

Theo Điều 1 của Quyết định, có tổng cộng 29 hiện vật và nhóm hiện vật được công nhận là bảo vật quốc gia đợt này, bao gồm:

• Sưu tập mũi khoan đá Thác Hai: Có niên đại khoảng 4.000 - 3.000 năm cách ngày nay; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk.
• Thạp đồng Kính Hoa II: Có niên đại khoảng Thế kỷ III - II trước Công nguyên; hiện đang được lưu giữ tại Sưu tập tư nhân Nguyễn Văn Kính, thành phố Hà Nội.
• Sưu tập đàn đá Khánh Sơn: Có niên đại khoảng 2.500 - 3.000 năm cách ngày nay; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Khánh Hòa.
• Bình đồng Đông Sơn (An Biên): Thuộc nền Văn hóa Đông Sơn, niên đại khoảng Thế kỷ II - I trước và sau Công nguyên; hiện đang được lưu giữ tại Sưu tập tư nhân An Biên, thành phố Hải Phòng.
• Trống đồng Sao Vàng: Thuộc nền Văn hóa Đông Sơn (khoảng 2.000 năm cách ngày nay); hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia.
• Sưu tập vàng lá Châu Thành, Trà Vinh: Thuộc nền Văn hóa Óc Eo giai đoạn muộn (Thế kỷ VII - IX); hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng Tổng hợp tỉnh Trà Vinh.
• Phù điêu Đản sinh Brahma Mỹ Sơn E1: Có niên đại khoảng Thế kỷ VII - VIII; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng.
• Tượng Shiva Mỹ Sơn C1: Có niên đại khoảng Thế kỷ VIII; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng.
• Linga vàng Po Dam: Có niên đại khoảng Thế kỷ VIII - IX; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Bình Thuận.
• Bia Phước Thiện: Có niên đại vào cuối thế kỷ VIII đầu thế kỷ IX; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Ninh Thuận.
• Phù điêu Nữ thần Uma: Có niên đại khoảng thế kỷ IX - X; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Bạc Liêu.
• Phù điêu Apsara Trà Kiệu: Có niên đại khoảng Thế kỷ X; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng.
• Sưu tập cột kinh Phật thời Đinh: Có niên đại khoảng Thế kỷ X; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Ninh Bình.
• Lá đề trang trí chim phượng đất nung thời Lý, Hoàng thành Thăng Long: Có niên đại khoảng Thế kỷ XI; hiện đang được lưu giữ tại Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội.
• Hai tượng sư tử đá thành Đồ Bàn: Có niên đại vào cuối thế kỷ XI - đầu thế kỷ XII; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Bình Định.
• Bình gốm hoa nâu: Có niên đại khoảng Thế kỷ XI - XII; hiện đang được lưu giữ tại Sưu tập tư nhân An Biên, thành phố Hải Phòng.
• Chum gốm hoa nâu Hiệp An thời Trần: Có niên đại khoảng Thế kỷ XIII - XIV; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Hải Dương.
• Đao cẩn tam khí, Hoàng thành Thăng Long: Thuộc thời Trần, thế kỷ XIV; hiện đang được lưu giữ tại Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội.
• Bia “Đại bi Diên Minh tự bi”: Thuộc thời Trần, năm Đinh Mão, niên hiệu Khai Thái thứ 4 (1327); hiện đang được lưu giữ tại Ủy ban nhân dân xã Lạc Đạo, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên.
• Mô hình đất nung kiến trúc thời Lê sơ, Hoàng thành Thăng Long: Có niên đại khoảng Thế kỷ XV; hiện đang được lưu giữ tại Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội.
• Thẻ bài cung nữ ra vào nội cung thời Lê sơ, Hoàng thành Thăng Long: Có niên đại vào tháng 4 năm Quang Thuận thứ 7, đời vua Lê Thánh Tông (1466); hiện đang được lưu giữ tại Trung tâm Bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội.
• Lư hương gốm men lam xám: Có niên đại khoảng niên hiệu Hưng Trị (1588 - 1591), đời vua Mạc Mậu Hợp; hiện đang được lưu giữ tại Sưu tập tư nhân An Biên, thành phố Hải Phòng.
• Tượng thờ Vua Pô Klong Garai: Có niên đại khoảng Thế kỷ XVI - XVII; hiện đang được thờ tại Tháp Pô Klong Garai, phường Đô Vinh, thành phố Phan Rang - Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận.
• Bộ tượng Tam Thế Phật chùa Côn Sơn: Thuộc thời Lê trung hưng; hiện đang được thờ tại chùa Côn Sơn, phường Cộng Hòa, thành phố Chí Linh, tỉnh Hải Dương.
• Mộc bản chùa Trăm Gian: Có niên đại khoảng Thế kỷ XVII - XX; hiện đang được lưu giữ tại chùa Trăm Gian, xã An Bình, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương.
• Cặp rồng đá thành bậc đền Thượng (Cổ Loa): Thuộc thời Lê trung hưng, niên đại năm Nhâm Tý, niên hiệu Long Đức nguyên niên (1732); hiện đang được lưu giữ tại Khu di tích Cổ Loa, thuộc Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội.
• Mộc bản chùa Dâu: Có niên đại từ năm 1752 - 1859; hiện đang được lưu giữ tại chùa Dâu, phường Thanh Khương, thị xã Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh.
• Bảo kiếm an dân: Thuộc niên hiệu Khải Định (1916-1925); hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia.
• Khuôn in tín phiếu mệnh giá một đồng và khuôn in tín phiếu mệnh giá năm mươi đồng: Có niên đại từ năm 1947; hiện đang được lưu giữ tại Bảo tàng Tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi.

- Quy định về trách nhiệm quản lý và bảo vệ bảo vật quốc gia

Để đảm bảo các bảo vật quốc gia được bảo vệ nghiêm ngặt và phát huy tối đa giá trị lịch sử - văn hóa, Quyết định quy định rõ trách nhiệm của các bên liên quan:

• Phạm vi trách nhiệm: Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp nơi có bảo vật quốc gia; các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan trực thuộc Chính phủ; và người đứng đầu ngành, tổ chức được giao quản lý bảo vật quốc gia có trách nhiệm quản lý trực tiếp trong phạm vi nhiệm vụ và quyền hạn của mình.
• Cơ sở pháp lý thực hiện: Việc quản lý, bảo vệ, bảo quản và khai thác các bảo vật quốc gia này phải tuân thủ nghiêm ngặt theo đúng các quy định của pháp luật hiện hành về di sản văn hóa.

- Hiệu lực thi hành

• Quyết định này chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký.
• Các cơ quan, tổ chức và cá nhân được giao quản lý các bảo vật quốc gia nêu tại Điều 1 chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc Quyết định này.