Quyết định 4204/QĐ-UBND năm 2020 của Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Bình phê duyệt Đề án Phát triển Văn phòng Thừa phát lại trên địa bàn tỉnh Quảng Bình là văn bản pháp lý quan trọng, định hình lộ trình, tiêu chuẩn và giải pháp phát triển mạng lưới Thừa phát lại tại địa phương. Quyết định này hướng tới mục tiêu xã hội hóa hoạt động tư pháp, bổ sung công cụ quản lý nhà nước và đáp ứng nhu cầu pháp lý ngày càng cao của người dân.

Thông tin chung về Đề án

• Tên Đề án: Phát triển Văn phòng Thừa phát lại trên địa bàn tỉnh Quảng Bình.
• Đơn vị chủ trì thực hiện: Sở Tư pháp tỉnh Quảng Bình.
• Cơ sở pháp lý cốt lõi: Nghị quyết số 107/2015/QH13 của Quốc hội, Nghị định số 08/2020/NĐ-CP của Chính phủ và Kế hoạch số 472/KH-UBND của UBND tỉnh Quảng Bình.

Mục tiêu phát triển của Đề án

Đề án xác định rõ hai nhóm mục tiêu chính nhằm đảm bảo sự phát triển ổn định, bền vững của hoạt động Thừa phát lại:

• Mục tiêu chung: Triển khai kịp thời, đầy đủ và hiệu quả các quy định pháp luật về chế định Thừa phát lại; tạo công cụ hỗ trợ đắc lực cho công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động bổ trợ tư pháp này trên địa bàn tỉnh.
• Mục tiêu cụ thể: Thiết lập mạng lưới Văn phòng Thừa phát lại phân bổ hợp lý, đảm bảo mỗi địa bàn cấp huyện có ít nhất 01 Văn phòng Thừa phát lại. Kiểm soát chặt chẽ, ngăn chặn tình trạng phát triển tự phát, nóng hoặc tập trung quá mức tại một số địa bàn dẫn đến cạnh tranh không lành mạnh. Việc phát triển phải dựa trên nhu cầu thực tế về kinh tế - xã hội, mật độ dân cư và lượng án thụ lý của Tòa án cũng như cơ quan thi hành án dân sự tại từng địa phương.

Lộ trình phát triển Văn phòng Thừa phát lại tại Quảng Bình

Đề án phân bổ chỉ tiêu phát triển tổng cộng 10 Văn phòng Thừa phát lại trên toàn tỉnh theo 2 giai đoạn cụ thể:

• Giai đoạn 2020 - 2025 (Phát triển 08 văn phòng): Thành lập tại mỗi địa bàn cấp huyện 01 Văn phòng Thừa phát lại, bao gồm: Thành phố Đồng Hới, Thị xã Ba Đồn, và các huyện Bố Trạch, Lệ Thủy, Minh Hóa, Quảng Ninh, Quảng Trạch, Tuyên Hóa.
• Giai đoạn từ năm 2026 trở đi (Phát triển thêm 02 văn phòng): Bổ sung thêm 01 văn phòng tại Thành phố Đồng Hới và 01 văn phòng tại Thị xã Ba Đồn (nâng tổng số văn phòng tại hai địa bàn này lên 02 văn phòng mỗi nơi).
• Nguyên tắc điều chỉnh: Trong trường hợp thay đổi địa giới hành chính cấp huyện, UBND tỉnh sẽ xem xét điều chỉnh số lượng văn phòng phù hợp, đảm bảo nguyên tắc không giảm số lượng văn phòng khi sáp nhập và tuân thủ các tiêu chí quy định tại Nghị định số 08/2020/NĐ-CP.

Điều kiện thành lập và hoạt động của Văn phòng Thừa phát lại

Để đảm bảo chất lượng dịch vụ pháp lý, các Văn phòng Thừa phát lại khi thành lập phải đáp ứng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn sau:

• Yêu cầu về trụ sở: Phải có địa điểm đặt trụ sở riêng, địa chỉ rõ ràng. Trụ sở phải có phòng làm việc riêng cho Trưởng văn phòng, các Thừa phát lại, thư ký nghiệp vụ, phòng giao dịch và kho lưu trữ hồ sơ. Phòng giao dịch bắt buộc phải niêm yết công khai quy trình, thủ tục và chi phí dịch vụ. Tổng diện tích sử dụng tối thiểu của trụ sở phải đạt từ 80m2 trở lên. Trường hợp thuê, mượn trụ sở phải có hợp đồng hợp pháp. Sở Tư pháp có trách nhiệm kiểm tra điều kiện trụ sở trước khi đăng ký hoạt động.
• Yêu cầu về tên gọi: Tên gọi phải chứa cụm từ "Văn phòng Thừa phát lại", không được trùng hoặc gây nhầm lẫn với các văn phòng khác trên phạm vi toàn quốc. Không vi phạm truyền thống lịch sử, đạo đức, thuần phong mỹ tục; không lấy địa danh của địa bàn khác hoặc họ tên của Thừa phát lại khác để đặt tên.
• Cơ cấu tổ chức bộ máy: Phải thiết lập đầy đủ các bộ phận quản lý, điều hành; bộ phận thư ký nghiệp vụ; bộ phận kế toán, tài vụ, văn thư, lưu trữ.
• Tiêu chuẩn nhân sự tối thiểu:
  • Thừa phát lại: Tối thiểu 01 người đối với loại hình doanh nghiệp tư nhân; tối thiểu 02 người đối với loại hình công ty hợp danh (đáp ứng tiêu chuẩn tại Điều 6 Nghị định số 08/2020/NĐ-CP).
  • Thư ký nghiệp vụ: Tối thiểu 02 người, trình độ từ Trung cấp Luật trở lên.
  • Nhân viên kế toán: Tối thiểu 01 người, trình độ từ Trung cấp kế toán trở lên.
  • Nhân viên thủ quỹ, văn thư, lưu trữ: Tối thiểu 01 người, trình độ từ Trung cấp trở lên.
  • Nhân viên bảo vệ: Tối thiểu 01 người.
• Trang thiết bị, phương tiện làm việc: Phải trang bị đầy đủ máy vi tính, máy in, máy photocopy, điện thoại bàn, máy fax, bàn ghế làm việc, tủ đựng hồ sơ, két sắt và hệ thống phòng cháy chữa cháy đạt chuẩn.
• Thủ tục pháp lý khác: Việc thành lập, đăng ký hoạt động, chuyển đổi loại hình, hợp nhất, sáp nhập, chuyển nhượng, tạm ngừng hoặc chấm dứt hoạt động phải tuân thủ nghiêm ngặt Nghị định số 08/2020/NĐ-CP, Luật Doanh nghiệp và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Các giải pháp trọng tâm triển khai Đề án

Để hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, UBND tỉnh Quảng Bình xác định các nhóm giải pháp đồng bộ:

• Tuyên truyền, nâng cao nhận thức: Phổ biến sâu rộng Nghị định số 08/2020/NĐ-CP nhằm nâng cao nhận thức của các cấp chính quyền, các ngành và người dân về vai trò, giá trị pháp lý của hoạt động Thừa phát lại trong đời sống xã hội.
• Hoàn thiện thể chế địa phương: Rà soát, sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới các văn bản quy phạm pháp luật thuộc thẩm quyền của tỉnh để tạo hành lang pháp lý thông thoáng, phù hợp thực tiễn.
• Chính sách hỗ trợ phát triển: Đề xuất cơ chế khuyến khích, hỗ trợ thành lập văn phòng tại các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn nhằm phủ đều mạng lưới hoạt động.
• Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao: Thu hút những người có kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp luật tham gia làm Thừa phát lại; chú trọng đào tạo chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp và bản lĩnh chính trị để nâng cao uy tín của hoạt động Thừa phát lại.
• Ứng dụng công nghệ thông tin: Xây dựng và đưa vào vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu về vi bằng trên địa bàn tỉnh Quảng Bình để phục vụ công tác quản lý và tra cứu.
• Tăng cường quản lý nhà nước: Đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra định kỳ và đột xuất; kịp thời tháo gỡ vướng mắc phát sinh và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động Thừa phát lại. Tổ chức sơ kết, tổng kết định kỳ việc thực hiện Đề án.

Phân công trách nhiệm tổ chức thực hiện

Quyết định quy định rõ vai trò phối hợp liên ngành giữa các cơ quan, đơn vị:

• Sở Tư pháp: Là cơ quan đầu mối tham mưu giúp UBND tỉnh quản lý nhà nước; tiếp nhận, thẩm định hồ sơ thành lập; cấp Giấy đăng ký hoạt động; tham mưu chính sách hỗ trợ; thanh tra, kiểm tra và giải quyết khiếu nại, tố cáo.
• Sở Nội vụ: Phối hợp với Sở Tư pháp tham mưu các chính sách, biện pháp hỗ trợ phát triển Văn phòng Thừa phát lại.
• Sở Tài chính: Tham mưu bảo đảm nguồn kinh phí triển khai thực hiện Đề án theo quy định.
• Công an tỉnh: Chỉ đạo lực lượng công an các cấp hỗ trợ, phối hợp thực hiện các yêu cầu hợp pháp của Thừa phát lại theo quy định.
• Cục Thuế tỉnh: Tạo điều kiện thuận lợi về thủ tục khắc dấu, đăng ký mã số thuế và quản lý thuế cho các văn phòng mới thành lập.
• Các cơ quan thông tấn, báo chí địa phương (Báo Quảng Bình, Đài PT-TH Quảng Bình): Chịu trách nhiệm tuyên truyền, phổ biến rộng rãi nội dung Đề án và các quy định liên quan đến Thừa phát lại.
• UBND cấp huyện: Tạo điều kiện thuận lợi, hỗ trợ hoạt động của các văn phòng trên địa bàn quản lý và phối hợp với Sở Tư pháp trong công tác quản lý nhà nước.
• Các Văn phòng Thừa phát lại: Nghiêm túc tuân thủ pháp luật về trình tự thành lập, thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ theo quy định của Nghị định số 08/2020/NĐ-CP.

Hiệu lực thi hành

Quyết định 4204/QĐ-UBND có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký. Chánh Văn phòng UBND tỉnh, Giám đốc các Sở: Tư pháp, Nội vụ, Tài chính; Thủ trưởng các sở, ban, ngành cấp tỉnh; Chủ tịch UBND các huyện, thị xã, thành phố và các tổ chức, cá nhân có liên quan chịu trách nhiệm thi hành quyết định này.