TỔNG QUAN VỀ QUYẾT ĐỊNH 373/QĐ/UB NĂM 1993

Quyết định số 373/QĐ/UB do Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Bình ban hành năm 1993 nhằm thiết lập quy định chi tiết về việc quản lý, thu và sử dụng nguồn vốn thủy lợi phí trên địa bàn tỉnh. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc chuẩn hóa hoạt động tài chính của các đơn vị thủy nông, đảm bảo hiệu quả khai thác công trình thủy lợi và thúc đẩy sản xuất nông nghiệp địa phương.

I. QUY ĐỊNH CHUNG VÀ TRÁCH NHIỆM THI HÀNH (ĐIỀU 1 - ĐIỀU 6)

Phần này xác định rõ cơ sở pháp lý ban hành, các cơ quan chịu trách nhiệm hướng dẫn, thi hành và nguyên tắc cơ bản trong việc cung cấp nước cũng như quản lý nguồn vốn:

• Ban hành quy định: Quyết định chính thức ban hành kèm theo bản quy định của UBND tỉnh về "Quản lý vốn thủy lợi phí" (Điều 1).
• Trách nhiệm hướng dẫn: Sở Thủy lợi, Sở Tài chính - vật giá và Cục thuế có trách nhiệm phối hợp ban hành văn bản hướng dẫn chi tiết việc thực hiện quy định này (Điều 2).
• Hiệu lực thi hành: Quyết định có hiệu lực kể từ ngày ký và thay thế hoàn toàn Quyết định số 328 QĐ/UB ngày 29 tháng 9 năm 1990 của UBND tỉnh. Các chức danh chịu trách nhiệm thi hành bao gồm Chánh Văn phòng UBND tỉnh, Giám đốc Sở Thủy lợi, Giám đốc Sở Tài chính - Vật giá, Cục trưởng Cục thuế, Chủ tịch UBND các huyện, Thị xã và thủ trưởng các ban, ngành liên quan (Điều 3).
• Quyền và nghĩa vụ của các bên dùng nước:
  • Các đơn vị thủy nông phải đảm bảo cung cấp nước đầy đủ cho các hộ dùng nước theo đúng hợp đồng đã ký kết.
  • Các hộ dùng nước có nghĩa vụ nộp đủ và đúng hạn số thủy lợi phí. Trường hợp chậm thanh toán, đơn vị thủy nông có quyền áp dụng biện pháp trích thu không chờ chấp nhận qua tài khoản ngân hàng của hộ đó, yêu cầu chịu lãi suất ngân hàng phát sinh do chậm trả, đồng thời có quyền từ chối cấp nước (Điều 5).
• Nguyên tắc sử dụng vốn: Vốn thủy lợi phí phải được sử dụng đúng mục đích và đúng kế hoạch được giao. Nghiêm cấm mọi hành vi vay, mượn hoặc tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng vốn thủy lợi phí sang các công việc khác (Điều 6).

II. QUY ĐỊNH CHI TIẾT VỀ THU, CHI THỦY LỢI PHÍ (ĐIỀU 7 - ĐIỀU 9)

Đây là nội dung cốt lõi xác định định mức thu dựa trên năng suất lúa thực tế và cơ cấu phân bổ chi tiêu nguồn vốn:

1. Mức thu thủy lợi phí (Điều 7):

Mức thu được tính theo tỷ lệ phần trăm (%) năng suất lúa bình quân 5 năm (giai đoạn 1985 - 1989) tương ứng với từng loại diện tích tưới, tiêu của các huyện, thị xã:

• Tưới, tiêu bằng bơm điện: Lúa thu 5,00% (vụ chiêm xuân) và 4,00% (vụ mùa); Màu, cây công nghiệp, mạ thu 2,00% (vụ chiêm xuân) và 1,60% (vụ mùa); Cây vụ đông thu 1,00%.
• Tưới bằng bơm điện, tiêu bằng trọng lực: Lúa thu 4,50% (vụ chiêm xuân) và 3,50% (vụ mùa); Màu, cây công nghiệp, mạ thu 1,80% (vụ chiêm xuân) và 1,40% (vụ mùa).
• Tưới, tiêu bằng trọng lực: Lúa thu 4,00% (vụ chiêm xuân) và 3,00% (vụ mùa); Màu, cây công nghiệp, mạ thu 1,60% (vụ chiêm xuân) và 1,20% (vụ mùa).
• Tạo nguồn bằng bơm điện: Lúa thu 3,50% (vụ chiêm xuân) và 2,50% (vụ mùa); Màu, cây công nghiệp, mạ thu 1,40% (vụ chiêm xuân) và 1,20% (vụ mùa).
• Tạo nguồn bằng trọng lực: Lúa thu 2,80% (vụ chiêm xuân) và 2,10% (vụ mùa); Màu, cây công nghiệp, mạ thu 1,12% (vụ chiêm xuân) và 0,84% (vụ mùa).
• Quy định đặc thù: Đối với hình thức tiêu bằng trọng lực tại hai huyện Thái Thụy và Tiền Hải, tỷ lệ mức thu được phép tăng thêm 0,5%.

Năng suất lúa bình quân 5 năm (1985 - 1989) làm căn cứ tính thu tại các địa phương (đơn vị: tạ/ha):

• Hưng Hà: Vụ xuân: 46,9; Vụ mùa: 40,9; Cả năm: 87,8.
• Đông Hưng: Vụ xuân: 41,1; Vụ mùa: 39,0; Cả năm: 83,1.
• Vũ Thư: Vụ xuân: 39,7; Vụ mùa: 32,0; Cả năm: 71,7.
• Quỳnh Phụ: Vụ xuân: 36,1; Vụ mùa: 33,4; Cả năm: 69,5.
• Thái Thụy: Vụ xuân: 33,8; Vụ mùa: 27,8; Cả năm: 61,6.
• Kiến Xương: Vụ xuân: 40,2; Vụ mùa: 30,3; Cả năm: 70,5.
• Tiền Hải: Vụ xuân: 32,2; Vụ mùa: 30,8; Cả năm: 63,0.
• Thị xã: Vụ xuân: 38,1; Vụ mùa: 30,1; Cả năm: 68,2.

2. Miễn giảm thủy lợi phí (Điều 8):

Việc miễn giảm phải tuân thủ nghiêm ngặt theo Nghị định số 112-HĐBT ngày 25/8/1984 của Hội đồng Bộ trưởng. UBND các huyện, thị xã và các ngành không được tự ý quyết định miễn giảm. Khi có nhu cầu thực tế, cơ sở phải lập tờ trình gửi UBND tỉnh xem xét và ra quyết định.

3. Cơ cấu phân bổ chi tiêu nguồn vốn thủy lợi phí (Điều 9):

Tổng số vốn thủy lợi phí thu được phải được phân bổ và chi trả cho các mục tiêu cụ thể sau:

• Nộp thuế theo quy định pháp luật hiện hành.
• Nộp vào Quỹ thủy nông của tỉnh với tỷ lệ 14,5%.
• Nộp cho công ty đầu nguồn 15% (riêng các huyện Thái Thụy, Tiền Hải và Thị xã nộp tỷ lệ 10%).
• Chi trả tiền điện phục vụ hoạt động bơm nước tưới tiêu bình thường.
• Chi trả tiền lương cho cán bộ, công nhân viên ngành thủy nông theo chế độ Nhà nước quy định.
• Trích 3% tổng thu để chi cho công tác quản lý, điều hành thủy nông và tổ chức thu phí, phân bổ cụ thể: Sở Thủy lợi nhận 15%; Cấp huyện, thị xã nhận 20%; Cấp xã, Hợp tác xã nhận 35%; Xí nghiệp thủy nông nhận 30%.
• Chi cho công tác quản lý tại xí nghiệp, cụm, trạm với tỷ lệ không quá 4%.
• Chi cho hoạt động tu bổ, sửa chữa thường xuyên với tỷ lệ không quá 6%.
• Phần kinh phí còn lại được dùng toàn bộ cho việc tu bổ, sửa chữa, nạo vét, cải tạo, nâng cấp và xây dựng mới các công trình thủy nông.

III. QUY ĐỊNH VỀ QUỸ THỦY NÔNG TỈNH (ĐIỀU 10 - ĐIỀU 11)

Quỹ thủy nông tỉnh được thiết lập nhằm tạo nguồn lực tài chính tập trung cho các nhiệm vụ quy mô lớn và khẩn cấp:

• Nguồn hình thành quỹ: Trích từ nguồn thu khấu hao cơ bản (theo Thông tư số 507 TC/DXD ngày 22/7/1986 của Bộ Tài chính) và nguồn thu điều tiết từ các đơn vị thủy nông. Toàn bộ kinh phí này phải được chuyển thẳng vào tài khoản chuyên dụng của Quỹ thủy nông thuộc Sở Tài chính - Vật giá (Điều 10).
• Quản lý và sử dụng quỹ: Quỹ do UBND tỉnh trực tiếp quản lý và quyết định sử dụng cho các mục đích: Sửa chữa lớn các công trình thủy lợi; Hỗ trợ các đơn vị thủy nông gặp khó khăn khách quan dẫn đến thu không đủ chi; Dự phòng ứng phó thiên tai. Hàng năm, Sở Thủy lợi có trách nhiệm lập kế hoạch sử dụng quỹ chi tiết trình UBND tỉnh phê duyệt (Điều 11).

IV. CHẾ ĐỘ QUẢN LÝ VÀ GIÁM SÁT VỐN THỦY LỢI PHÍ (ĐIỀU 12 - ĐIỀU 15)

Để đảm bảo tính minh bạch và kỷ luật tài chính, quy trình quản lý vốn được quy định chặt chẽ:

• Lập và phê duyệt kế hoạch: Các đơn vị thủy nông phải xây dựng kế hoạch thu, chi hàng năm từ quý IV của năm trước, thông qua bảo vệ kế hoạch trước UBND cấp huyện, thị xã và Sở Thủy lợi. Sở Thủy lợi tổng hợp toàn tỉnh trình UBND tỉnh phê duyệt. Mọi sự điều chỉnh kế hoạch thu, chi đều thuộc thẩm quyền quyết định của UBND tỉnh (Điều 12).
• Quản lý dòng tiền: Các đơn vị phải thực hiện trích nộp đầy đủ, đúng hạn cho các đối tượng quy định tại Điều 9. Phần vốn được giữ lại sử dụng phải gửi vào tài khoản của xí nghiệp mở tại Ngân hàng đang giao dịch và chỉ được chi đúng danh mục quy định (Điều 13).
• Thủ tục đầu tư xây dựng: Nguồn vốn dành cho tu bổ, sửa chữa, nạo vét, cải tạo, nâng cấp và xây mới công trình phải tuân thủ nghiêm ngặt các thủ tục về quản lý xây dựng cơ bản theo Nghị định số 385-HĐBT ngày 7/12/1990 của Hội đồng Bộ trưởng. Sở Thủy lợi phối hợp với Sở Tài chính - Vật giá hướng dẫn cụ thể bằng văn bản về thủ tục và thẩm quyền xét duyệt công trình (Điều 14).
• Chế tài xử lý chậm nộp: Nếu đơn vị thủy nông không thực hiện đúng nghĩa vụ trích nộp kinh phí cho các đối tượng tại Điều 9, các đối tượng thụ hưởng được quyền áp dụng thủ tục nhờ thu không chờ chấp nhận trực tiếp tại ngân hàng nơi đơn vị thủy nông mở tài khoản tiền gửi (Điều 15).

V. ĐIỀU KHOẢN THI HÀNH VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN (ĐIỀU 16 - ĐIỀU 18)

Phần cuối của quy định tập trung vào công tác khen thưởng, kỷ luật và cơ chế phối hợp giám sát:

• Khen thưởng và kỷ luật: Các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc sẽ được khen thưởng theo chế độ hiện hành. Ngược lại, các hành vi vi phạm hợp đồng kinh tế, vi phạm quản lý tài chính hoặc chế độ thu chi thủy lợi phí sẽ bị xử lý hành chính, phạt kinh tế hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm (Điều 16).
• Công tác thanh tra, kiểm tra: Các cấp, các ngành có chức năng phối hợp chặt chẽ với ngành Thủy lợi, Tài chính - Vật giá và Thuế tăng cường thanh tra, kiểm tra, kiểm sát quá trình thực hiện nhằm bảo đảm nguồn vốn được sử dụng đúng mục đích, đạt hiệu quả cao (Điều 17).
• Sửa đổi, bổ sung quy định: Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc hoặc vấn đề mới cần sửa đổi, bổ sung, các cấp, các ngành có trách nhiệm báo cáo về Sở Thủy lợi để tổng hợp, trình UBND tỉnh xem xét, quyết định giải quyết (Điều 18).