Nghị quyết 46/NQ-HĐND năm 2021 của Hội đồng nhân dân huyện Cần Giờ được thông qua ngày 07 tháng 10 năm 2021 nhằm đánh giá kết quả giám sát việc triển khai và tổ chức thực hiện Nghị quyết số 25-NQ/HU gắn với Quyết định số 38/2018/QĐ-UBND đối với Phòng Tài nguyên và Môi trường. Văn bản này đưa ra những nhận định chi tiết về các mặt đạt được, các hạn chế còn tồn tại, nguyên nhân cụ thể và đề ra các giải pháp khắc phục thiết thực cho giai đoạn tiếp theo.

- Các kết quả tích cực đã đạt được

Qua quá trình giám sát, Hội đồng nhân dân huyện Cần Giờ ghi nhận những nỗ lực và kết quả nổi bật của Phòng Tài nguyên và Môi trường trong việc thực hiện các chỉ tiêu môi trường:

• Hiệu quả thu phí dịch vụ: Đã tích cực tham mưu triển khai thực hiện tốt các quy định, đưa tỷ lệ thu giá dịch vụ thu gom chất thải rắn đạt gần 95%. Hoạt động này góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng thu nhập cho công nhân thu gom rác, tăng nguồn thu cho Công ty TNHH MTV Dịch vụ công ích và trích nộp ngân sách nhà nước số tiền 315.547.952 đồng.
• Xử lý các điểm nóng ô nhiễm: Hoàn thành đầu tư 98 công trình, trong đó xóa bỏ thành công 60 điểm ngập và 38 điểm ô nhiễm môi trường. Đồng thời, xóa 65 điểm ô nhiễm về rác thải và chuyển hóa thành công 05 điểm đen về rác thải thành sân chơi lành mạnh cho thiếu nhi.
• Quản lý chất thải và xây dựng nếp sống văn minh: Đảm bảo 100% rác thải y tế được thu gom và xử lý đúng quy định. Toàn huyện có 07/7 xã, thị trấn đạt danh hiệu "Xã - thị trấn không xả rác ra đường và kênh rạch" và 33/33 ấp, khu phố đạt danh hiệu "Khu phố - ấp sạch, không xả rác ra đường và kênh rạch".
• Duy trì các mô hình tự quản: Tiếp tục duy trì hoạt động của 07 Tổ xung kích vì môi trường tại các xã, thị trấn với 192 thành viên, cùng với 42 tổ tự quản và 31 Câu lạc bộ về bảo vệ môi trường.
• Mở rộng mạng lưới thu gom: Tạo điều kiện thuận lợi cho Ủy ban nhân dân xã Thạnh An mở rộng mạng lưới thu gom rác thải sinh hoạt tại địa bàn ấp Thiềng Liềng từ tháng 5 năm 2021.

- Những tồn tại, hạn chế trong công tác bảo vệ môi trường

Bên cạnh những kết quả đạt được, báo cáo giám sát cũng chỉ ra nhiều điểm hạn chế cần khắc phục:

• Hạn chế trong việc giảm thiểu túi ni-lông: Mô hình giảm sử dụng túi ni-lông khó phân hủy tại xã Thạnh An chưa nhận được sự hưởng ứng rộng rãi từ tiểu thương và các hộ gia đình; thói quen tiêu dùng thân thiện với môi trường chưa được hình thành rõ nét.
• Bất cập về hạ tầng thu gom rác: Việc bố trí các điểm tập kết rác đảm bảo mỹ quan đô thị và vệ sinh môi trường còn chậm trễ, điển hình là chưa di dời được điểm tập kết rác tại Nhà Văn hóa ấp Bình Phước, xã Bình Khánh. Số lượng và vị trí đặt thùng rác công cộng chưa hợp lý, chưa đáp ứng đủ nhu cầu thực tế.
• Công tác thanh tra, xử lý vi phạm: Việc kiểm tra và xử phạt các hành vi vi phạm pháp luật về môi trường còn nhiều hạn chế. Tình trạng người dân nuôi gia súc thả rong gây mất mỹ quan và ô nhiễm tại các khu dân cư tập trung vẫn chưa được giải quyết triệt để.
• Chất lượng dịch vụ và nguồn lực tài chính: Chất lượng dịch vụ thu gom rác tại nguồn ở một số nơi chưa đạt yêu cầu. Nguồn thu của Công ty TNHH MTV Dịch vụ công ích chưa đủ để tái đầu tư trang thiết bị, phương tiện thu gom hiện đại.
• Ý thức người dân và công nghệ hỗ trợ: Một bộ phận người dân vẫn còn thói quen lấn chiếm kênh rạch, vứt rác bừa bãi gây tắc nghẽn dòng chảy. Ứng dụng "Cần Giờ trực tuyến" hoạt động chưa hiệu quả, thường xuyên gặp lỗi kỹ thuật và chậm được khắc phục, ảnh hưởng đến việc tiếp nhận phản ánh của người dân.
• Chính sách hỗ trợ và miễn giảm: Các Tổ xung kích, Tổ tự quản môi trường chưa được hỗ trợ kinh phí hoạt động. Đồng thời, chưa kịp thời tham mưu chính sách miễn, giảm giá dịch vụ thu gom rác cho 107 hộ nghèo, hộ khó khăn đặc biệt và gia đình chính sách neo đơn.

- Nguyên nhân của các hạn chế

Hội đồng nhân dân huyện xác định rõ các nguyên nhân chủ quan và khách quan dẫn đến các tồn tại trên:

• Nguyên nhân chủ quan: Công tác tuyên truyền chưa đa dạng và sâu rộng; tiến độ bố trí điểm tập kết rác còn chậm; sự phối hợp trong thanh tra, kiểm tra và xử phạt vi phạm hành chính về môi trường thiếu hiệu quả; phương thức thu gom rác chủ yếu vẫn là thủ công, thô sơ.
• Nguyên nhân khách quan: Địa bàn huyện rộng lớn, dân cư sống rải rác gây khó khăn cho việc thu gom tập trung; ý thức tự giác của một số hộ dân còn kém; các sản phẩm thân thiện môi trường thay thế túi ni-lông chưa đa dạng, giá thành dù được tài trợ nhưng chỉ dừng lại ở mức vận động, không có chế tài bắt buộc; lỗi kỹ thuật từ đơn vị cung cấp phần mềm ứng dụng trực tuyến.

- Các giải pháp trọng tâm cần triển khai

Để nâng cao hiệu quả thực hiện các nghị quyết và quyết định về môi trường, Phòng Tài nguyên và Môi trường được yêu cầu tập trung thực hiện các giải pháp sau:

1. Điều chỉnh quy chế quản lý thùng rác: Khẩn trương tham mưu Ủy ban nhân dân huyện điều chỉnh quy chế theo hướng giao Ủy ban nhân dân các xã, thị trấn chịu trách nhiệm đề xuất trang bị và quản lý, sử dụng thùng rác. Phòng Tài nguyên và Môi trường đóng vai trò thẩm định, kiểm tra và giám sát quá trình thực hiện của các địa phương và Công ty TNHH MTV Dịch vụ công ích.
2. Tăng cường tuyên truyền và nâng cao tỷ lệ thu gom: Phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và chính quyền địa phương để đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, nâng cao ý thức người dân và hộ kinh doanh, phấn đấu đạt tỷ lệ giao và thu gom rác từ 80% trở lên.
3. Chuyển hóa các điểm ô nhiễm và nhân rộng mô hình tự quản: Khảo sát và chuyển hóa các khu vực ô nhiễm thành công trình xanh - sạch - đẹp; duy trì, giám sát chặt chẽ các Tổ tự quản môi trường tại xã Thạnh An và nhân rộng mô hình quản lý môi trường dựa vào cộng đồng ra toàn huyện.
4. Thực hiện kế hoạch không sử dụng túi ni-lông: Phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường triển khai hiệu quả kế hoạch "Không sử dụng túi ni lông trên địa bàn xã Thạnh An", tích cực huy động các nguồn lực xã hội hóa để hỗ trợ mô hình này.
5. Xử lý dứt điểm các điểm ô nhiễm đặc thù: Phối hợp với các xã, thị trấn giải quyết triệt để các địa điểm tập kết vỏ xe dùng để nuôi hàu gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn.

- Tổ chức thực hiện và giám sát

Nghị quyết quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan liên quan trong việc tổ chức thực hiện:

• Phòng Tài nguyên và Môi trường: Có trách nhiệm tổ chức triển khai có hiệu quả các nội dung của Nghị quyết và báo cáo kết quả thực hiện cụ thể tại kỳ họp thường lệ cuối năm 2021 của Hội đồng nhân dân huyện.
• Cơ quan giám sát: Giao Thường trực Hội đồng nhân dân huyện, các Ban, các Tổ đại biểu và từng đại biểu Hội đồng nhân dân huyện chịu trách nhiệm giám sát chặt chẽ toàn bộ quá trình triển khai thực hiện Nghị quyết này.