Nghị định số 48/2006/NĐ-CP do Chính phủ ban hành quy định về vị trí, chức năng và các nguyên tắc hoạt động cốt lõi của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, nhằm xác lập vai trò của Học viện trong hệ thống cơ quan hành chính và đào tạo của quốc gia.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của Nghị định bao gồm Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương cùng các cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan trong việc thực hiện các quy định về hoạt động và quản lý đối với Học viện.

Vị trí pháp lý và chức năng của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

• Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh được xác định là đơn vị sự nghiệp trực thuộc Chính phủ và là đơn vị tài chính cấp I trong hệ thống ngân sách nhà nước.
• Học viện đóng vai trò là trung tâm quốc gia về đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt ở phân khúc trung và cao cấp, cũng như đào tạo các cán bộ khoa học lý luận chính trị cho Đảng, Nhà nước và các đoàn thể chính trị - xã hội.
• Đồng thời, đây là trung tâm quốc gia thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu khoa học lý luận Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh; nghiên cứu sâu rộng về đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước; và thực hiện các nghiên cứu chuyên sâu về khoa học chính trị.

Nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức bộ máy

• Toàn bộ các nội dung liên quan đến nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể cũng như cơ cấu tổ chức bộ máy của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh được thực hiện thống nhất theo quy định tại Quyết định số 149-QĐ/TW ngày 02 tháng 8 năm 2005 của Bộ Chính trị.

Hiệu lực thi hành và trách nhiệm thực hiện

• Nghị định này chính thức có hiệu lực thi hành sau 15 ngày, kể từ ngày được đăng trên Công báo.
• Nghị định này hoàn toàn thay thế cho Nghị định số 44-CP ngày 22 tháng 6 năm 1993 của Chính phủ về Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh trước đây.
• Về trách nhiệm thi hành, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc các điều khoản quy định tại Nghị định này.