Giới thiệu về Công văn số 5031/TCHQ-GSQL

Công văn số 5031/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành là một văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, xác định xuất xứ hàng hóa (C/O) đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Văn bản này đóng vai trò tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và thống nhất quy trình thực hiện trong toàn ngành hải quan, đảm bảo việc áp dụng các ưu đãi thuế quan đặc biệt theo các Hiệp định thương mại tự do (FTA) được diễn ra chính xác và đúng pháp luật.

Các nội dung hướng dẫn cốt lõi về vướng mắc C/O

1. Xử lý các khác biệt nhỏ không ảnh hưởng đến tính hợp lệ của C/O

• Các lỗi hành chính hoặc khác biệt nhỏ như lỗi chính tả, lỗi đánh máy, hoặc sự khác biệt về kích thước chữ không làm mất đi tính hợp lệ của C/O nếu các thông tin này không gây ra sự nghi ngờ về tính xác thực của xuất xứ hàng hóa thực tế.
• Sự khác biệt nhỏ giữa thông tin khai báo trên C/O và các chứng từ kèm theo (như hóa đơn thương mại, vận đơn) về trọng lượng, số lượng hoặc quy cách đóng gói trong phạm vi dung sai cho phép sẽ được cơ quan hải quan xem xét chấp nhận, tránh việc bác bỏ C/O một cách cứng nhắc.

2. Kiểm tra tính xác thực của chữ ký và con dấu trên C/O

• Cơ quan hải quan các cấp được yêu cầu đối chiếu chữ ký của người có thẩm quyền và con dấu của cơ quan cấp C/O với cơ sở dữ liệu đã được các nước thành viên FTA thông báo chính thức.
• Trong trường hợp có sự nghi ngờ hợp lý về tính xác thực của chữ ký hoặc con dấu (ví dụ: chữ ký không khớp, con dấu bị mờ hoặc không rõ ràng), cơ quan hải quan sẽ tiến hành thủ tục xác minh theo quy định của Hiệp định thương mại tự do liên quan thay vì từ chối trực tiếp C/O ngay tại thời điểm thông quan.

3. Quy định đối với hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành (Third Party Invoicing)

• Văn bản làm rõ điều kiện chấp nhận C/O trong trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại một nước thứ ba (không phải là nước xuất khẩu hoặc nước nhập khẩu).
• Yêu cầu bắt buộc là trên C/O phải thể hiện rõ thông tin về hóa đơn bên thứ ba, bao gồm số hóa đơn, ngày phát hành hóa đơn và tên của công ty phát hành hóa đơn tại ô thông tin tương ứng (thường là ô số 7 hoặc ô số 10 tùy theo từng mẫu C/O cụ thể).
• Việc tích chọn vào ô "Third Party Invoicing" hoặc "Subject of third-party invoice" trên C/O là bắt buộc đối với các mẫu C/O có quy định này để đảm bảo tính hợp lệ về mặt hình thức.

4. Hướng dẫn về C/O giáp lưng (Back-to-Back C/O)

• Đối với các lô hàng được vận chuyển qua một nước trung gian và được cấp C/O giáp lưng, cơ quan hải quan cần kiểm tra nghiêm ngặt tính liên kết giữa C/O gốc và C/O giáp lưng.
• Các thông tin về số lượng, trọng lượng, ngày xuất khẩu và hành trình vận chuyển trên C/O giáp lưng không được vượt quá hoặc mâu thuẫn với thông tin trên C/O gốc được cấp bởi nước xuất khẩu đầu tiên.
• Hàng hóa trong quá trình lưu kho tại nước trung gian phải đảm bảo không trải qua bất kỳ công đoạn gia công, chế biến nào làm thay đổi bản chất xuất xứ của hàng hóa, ngoại trừ các thao tác bảo quản hoặc xếp dỡ thông thường.

Ý nghĩa và tác động đối với doanh nghiệp và cơ quan hải quan

Đối với cơ quan hải quan: Công văn 5031/TCHQ-GSQL tạo ra một hành lang hướng dẫn đồng bộ, giúp công chức hải quan tại các chi cục địa phương có cơ sở pháp lý rõ ràng để xử lý nhanh chóng các hồ sơ C/O gặp vướng mắc, hạn chế tình trạng mỗi nơi áp dụng một kiểu gây phiền hà cho hoạt động xuất nhập khẩu.

Đối với doanh nghiệp: Hướng dẫn này giúp doanh nghiệp chủ động rà soát chứng từ, hiểu rõ các lỗi kỹ thuật có thể được châm chước và các lỗi nghiêm trọng dẫn đến bác bỏ C/O. Điều này giúp giảm thiểu rủi ro bị bác C/O, tránh bị truy thu thuế ngoài ý muốn và rút ngắn thời gian thông quan hàng hóa.