Tóm tắt Công văn số 4559/TCHQ-GSQL về việc nhập khẩu hàng mẫu

Công văn số 4559/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn và thống nhất thực hiện các quy định liên quan đến thủ tục hải quan, chính sách thuế và kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa nhập khẩu làm hàng mẫu. Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng giúp doanh nghiệp và các Chi cục Hải quan địa phương giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thông quan hàng mẫu không nhằm mục đích thương mại.

1. Quy định về việc xác định hàng mẫu nhập khẩu

Theo hướng dẫn tại Công văn, việc xác định hàng hóa là hàng mẫu để phục vụ mục đích quảng cáo, nghiên cứu, thử nghiệm hoặc chế tạo thử phải tuân thủ các nguyên tắc sau:

• Hàng mẫu phải là hàng hóa có số lượng hợp lý, phù hợp với mục đích thử nghiệm hoặc làm mẫu thiết kế, không nhằm mục đích tiêu dùng hoặc phân phối thương mại trên thị trường.
• Đối với các mặt hàng có thể sử dụng trực tiếp, cơ quan hải quan yêu cầu phải có các dấu hiệu nhận biết riêng biệt (như bị bấm lỗ, cắt góc, đóng dấu "hàng mẫu không bán" hoặc làm mất một phần tính năng thương mại) để tránh việc lợi dụng chính sách hàng mẫu để gian lận thương mại.

2. Thủ tục hải quan và mã loại hình nhập khẩu

Công văn hướng dẫn chi tiết về việc khai báo tờ khai hải quan đối với hàng mẫu nhập khẩu:

• Mã loại hình nhập khẩu: Doanh nghiệp thực hiện nhập khẩu hàng mẫu không thanh toán sử dụng mã loại hình phù hợp (thông thường là mã loại hình H11 - Hàng nhập khẩu khác hoặc các mã loại hình phi mậu dịch tương ứng tùy thuộc vào mục đích cụ thể của doanh nghiệp).
• Khai báo trị giá hải quan: Người khai hải quan phải tự khai báo và tự chịu trách nhiệm về trị giá hải quan đối với hàng mẫu. Trị giá này được xác định theo các nguyên tắc xác định trị giá đối với hàng hóa nhập khẩu không có hợp đồng mua bán hoặc không thanh toán theo quy định của pháp luật hải quan hiện hành.

3. Chính sách thuế đối với hàng mẫu nhập khẩu

Chính sách ưu đãi thuế đối với hàng mẫu được thực hiện theo quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và Nghị định số 134/2016/NĐ-CP:

• Hàng mẫu được miễn thuế nhập khẩu nếu đáp ứng điều kiện là hàng mẫu không có giá trị thương mại, hàng mẫu có trị giá hải quan thấp hoặc số lượng nhỏ được dùng chỉ để làm mẫu cho việc đặt hàng, quảng cáo hoặc nghiên cứu.
• Trường hợp hàng mẫu vượt quá định mức miễn thuế quy định hoặc không đáp ứng các tiêu chí hàng mẫu không có giá trị thương mại thì doanh nghiệp phải nộp đủ các loại thuế (thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng) theo quy định hiện hành.

4. Quy định về kiểm tra chuyên ngành đối với hàng mẫu

Một trong những nội dung cốt lõi của Công văn 4559/TCHQ-GSQL là làm rõ việc áp dụng chính sách quản lý chuyên ngành và kiểm tra chất lượng đối với hàng mẫu:

• Hàng mẫu nhập khẩu với số lượng nhỏ, phục vụ mục đích nghiên cứu, thử nghiệm nội bộ của doanh nghiệp và không lưu thông trên thị trường được xem xét miễn kiểm tra chuyên ngành, miễn kiểm tra chất lượng hoặc miễn kiểm tra an toàn thực phẩm theo quy định của các Nghị định chuyên ngành (như Nghị định 15/2018/NĐ-CP đối với thực phẩm, Nghị định 74/2018/NĐ-CP đối với sản phẩm nhóm 2).
• Doanh nghiệp phải xuất trình đầy đủ tài liệu chứng minh mục đích sử dụng làm hàng mẫu và cam kết chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc sử dụng đúng mục đích, không đưa ra lưu thông ngoài thị trường đối với số hàng hóa này.

5. Trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan hải quan

Để đảm bảo việc thực thi đúng quy định pháp luật, Công văn nhấn mạnh vai trò giám sát của cơ quan hải quan và trách nhiệm tuân thủ của doanh nghiệp:

• Đối với doanh nghiệp: Phải lưu giữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan đến việc nhập khẩu và sử dụng hàng mẫu để phục vụ công tác kiểm tra sau thông quan khi cơ quan hải quan yêu cầu.
• Đối với cơ quan hải quan địa phương: Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với các lô hàng khai báo là hàng mẫu nhằm ngăn chặn hành vi lợi dụng chính sách miễn thuế, miễn kiểm tra chuyên ngành để nhập khẩu hàng hóa thương mại trái phép.