Tổng quan về Công văn số 2245/TCHQ-KTTT

Công văn số 2245/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh liên quan đến chứng từ thanh toán trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan, kiểm tra trị giá hải quan và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Văn bản này đưa ra các hướng dẫn cụ thể cho Cục Hải quan các tỉnh, thành phố nhằm thống nhất thực hiện, đảm bảo tính minh bạch và đúng quy định pháp luật.

Quy định về tính hợp lệ của chứng từ thanh toán qua ngân hàng

Tổng cục Hải quan hướng dẫn chi tiết về các điều kiện để một chứng từ thanh toán được coi là hợp lệ trong hồ sơ hải quan:

• Chứng từ thanh toán phải thể hiện rõ thông tin của người trả tiền (người nhập khẩu hoặc người được ủy quyền hợp pháp) và người thụ hưởng (người xuất khẩu hoặc bên thứ ba được chỉ định rõ ràng trong hợp đồng thương mại).
• Thông tin về số tiền thanh toán, đồng tiền thanh toán phải phù hợp với thỏa thuận trên hợp đồng thương mại, hóa đơn thương mại (invoice) và tờ khai hải quan đã đăng ký.
• Trường hợp thanh toán qua ngân hàng, chứng từ phải là giấy báo Nợ, phiếu chuyển tiền hoặc các chứng từ chuyển tiền tương đương có xác nhận hợp pháp của ngân hàng phục vụ người mua.

Xử lý vướng mắc khi có sự khác biệt thông tin trên chứng từ thanh toán

Đối với các trường hợp có sự không thống nhất hoặc xuất hiện bên thứ ba tham gia vào quá trình thanh toán, Tổng cục Hải quan hướng dẫn xử lý cụ thể như sau:

• Thanh toán thông qua bên thứ ba: Việc thanh toán thông qua bên thứ ba phải được quy định rõ ràng bằng văn bản trong hợp đồng mua bán hàng hóa hoặc phụ lục hợp đồng kèm theo. Người khai hải quan có nghĩa vụ xuất trình đầy đủ chứng từ chứng minh mối quan hệ ủy quyền thanh toán hợp pháp này.
• Sự khác biệt về tên người thanh toán: Nếu tên người thanh toán trên chứng từ ngân hàng không trùng khớp với tên người mua trên tờ khai hải quan, cơ quan hải quan sẽ tiến hành kiểm tra, đối chiếu kỹ lưỡng các chứng từ liên quan như hợp đồng, hóa đơn, thỏa thuận thanh toán để xác định tính trung thực và khách quan của giao dịch tài chính.
• Thanh toán nhiều lần hoặc gộp nhiều tờ khai: Trường hợp một chứng từ thanh toán được dùng cho nhiều tờ khai hải quan khác nhau, hoặc thanh toán làm nhiều lần cho cùng một tờ khai, doanh nghiệp phải lập bảng kê chi tiết đối chiếu giữa chứng từ thanh toán và các tờ khai hải quan tương ứng để cơ quan hải quan có cơ sở kiểm tra, đối chiếu.

Hướng dẫn kiểm tra và xác minh của cơ quan Hải quan

Để ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại, trốn thuế thông qua việc hợp thức hóa chứng từ thanh toán, Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương thực hiện nghiêm túc các biện pháp sau:

• Tăng cường công tác kiểm tra, đối chiếu thông tin trên chứng từ thanh toán với hệ thống dữ liệu của ngành hải quan và thông tin từ các tổ chức tín dụng liên quan.
• Trong trường hợp phát hiện nghi vấn hoặc có dấu hiệu gian lận về trị giá giao dịch, cơ quan hải quan có quyền yêu cầu người khai hải quan giải trình, cung cấp thêm tài liệu chứng minh hoặc tiến hành xác minh trực tiếp tại ngân hàng thương mại phát hành chứng từ.
• Kiên quyết không chấp nhận các chứng từ thanh toán không đủ điều kiện, không rõ ràng hoặc có dấu hiệu tẩy xóa, giả mạo để áp dụng các chính sách ưu đãi thuế hoặc xác định trị giá hải quan đối với hàng hóa nhập khẩu.