Tóm tắt Công văn số 2069/TCHQ-KTTT ngày 10/05/2004 của Tổng cục Hải quan về việc cưỡng chế làm thủ tục xuất nhập khẩu

Công văn số 2069/TCHQ-KTTT được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn, chấn chỉnh và thống nhất thực hiện các biện pháp cưỡng chế hành chính trong lĩnh vực hải quan, trọng tâm là biện pháp dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu của các doanh nghiệp có nợ đọng thuế quá hạn hoặc vi phạm pháp luật về thuế.

Các nội dung trọng tâm về việc cưỡng chế làm thủ tục xuất nhập khẩu:

• Đối tượng bị áp dụng biện pháp cưỡng chế: Áp dụng nghiêm ngặt đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động xuất nhập khẩu có hành vi chậm nộp thuế, trốn thuế, hoặc không chấp hành đúng thời hạn các quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế và hải quan. Biện pháp chế tài trực tiếp là tạm dừng cho phép làm thủ tục hải quan đối với các lô hàng tiếp theo của đối tượng nợ thuế.
• Nguyên tắc và thẩm quyền thực hiện: Việc áp dụng biện pháp cưỡng chế dừng làm thủ tục hải quan phải tuân thủ đúng thẩm quyền, trình tự và thủ tục do pháp luật quy định. Cơ quan hải quan nơi doanh nghiệp đăng ký tờ khai có trách nhiệm chủ động tra cứu, đối chiếu dữ liệu trên hệ thống thông tin quản lý thuế để xác định chính xác tình trạng nợ thuế trước khi ra quyết định cưỡng chế.
• Cơ chế phối hợp thông tin giữa các đơn vị hải quan: Tăng cường trao đổi, cung cấp thông tin kịp thời giữa Cục Hải quan các tỉnh, thành phố và các chi cục hải quan cửa khẩu. Biện pháp này nhằm ngăn chặn triệt để tình trạng doanh nghiệp phát sinh nợ thuế lớn tại địa bàn này nhưng lại di chuyển sang địa bàn khác để tiếp tục mở tờ khai làm thủ tục xuất nhập khẩu hòng trốn tránh nghĩa vụ thuế.
• Điều kiện và thủ tục giải tỏa cưỡng chế: Cơ quan hải quan chỉ thực hiện giải tỏa biện pháp cưỡng chế, cho phép doanh nghiệp tiếp tục làm thủ tục xuất nhập khẩu khi doanh nghiệp đã hoàn thành toàn bộ nghĩa vụ nộp thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt vào ngân sách nhà nước, hoặc có thư bảo lãnh hợp pháp của tổ chức tín dụng được cơ quan hải quan chấp nhận.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với công tác quản lý hải quan:

Công văn số 2069/TCHQ-KTTT đóng vai trò là công cụ chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng, giúp lực lượng hải quan toàn quốc nâng cao hiệu quả thu hồi nợ đọng thuế và hạn chế tối đa tình trạng chây ỳ nộp thuế của các doanh nghiệp. Quy định này vừa đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật thuế, vừa tạo ra cơ chế giám sát chặt chẽ, đồng bộ trong toàn ngành hải quan nhằm bảo vệ nguồn thu cho ngân sách nhà nước.