Giới thiệu về Công văn 961/GSQL-TH năm 2015

Công văn 961/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về hải quan ban hành năm 2015 nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh liên quan đến việc chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu AANZ bị cơ quan hải quan nước nhập khẩu từ chối. Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng giúp các doanh nghiệp xuất nhập khẩu và các chi cục hải quan địa phương thống nhất quy trình xử lý, tránh ách tắc hàng hóa và đảm bảo quyền lợi ưu đãi thuế quan theo Hiệp định thương mại tự do ASEAN - Úc - Ni-u Di-lân (AANZFTA).

Các nguyên nhân chính dẫn đến việc C/O mẫu AANZ bị từ chối

Qua thực tế áp dụng Hiệp định AANZFTA, Cục Giám sát quản lý về hải quan đã tổng hợp các lý do phổ biến khiến C/O mẫu AANZ bị cơ quan hải quan nước nhập khẩu từ chối hoặc nghi ngờ tính hợp lệ, bao gồm:

• Khác biệt về mã số HS: Sự không thống nhất về phân loại mã số HS giữa nước xuất khẩu và nước nhập khẩu đối với cùng một mặt hàng.
• Khai báo trị giá FOB: Lỗi khai báo trị giá FOB trên C/O đối với các trường hợp áp dụng tiêu chí hàm lượng giá trị khu vực (RVC) hoặc việc bắt buộc/không bắt buộc thể hiện trị giá FOB trên ô số 9 của C/O mẫu AANZ.
• Hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành: Các vướng mắc liên quan đến việc thể hiện thông tin của bên thứ ba trên C/O, đặc biệt là việc tích chọn vào ô "Third Party Invoicing" và khai báo tên, nước của công ty phát hành hóa đơn.
• Lỗi hình thức và kỹ thuật: Sự khác biệt nhỏ về chữ ký, con dấu của cơ quan cấp C/O, hoặc các lỗi chính tả không làm ảnh hưởng đến bản chất xuất xứ của hàng hóa nhưng vẫn bị cơ quan hải quan nước nhập khẩu bắt bẻ.

Hướng dẫn xử lý vướng mắc đối với Hải quan địa phương

Để tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại song phương và đảm bảo thực hiện đúng cam kết quốc tế, Cục Giám sát quản lý về hải quan đưa ra các chỉ đạo cụ thể:

• Không từ chối C/O đối với các lỗi nhỏ: Các Chi cục Hải quan không được từ chối cho hưởng ưu đãi thuế quan đối với những lỗi khác biệt nhỏ mang tính hình thức (như lỗi đánh máy, lỗi chính tả) nếu các thông tin khác trên C/O hoàn toàn phù hợp với chứng từ thuộc hồ sơ hải quan và thực tế hàng hóa.
• Thực hiện thủ tục xác minh (Verification): Trong trường hợp có nghi ngờ hợp lý về tính xác thực của C/O mẫu AANZ hoặc xuất xứ thực tế của hàng hóa, cơ quan hải quan phải tiến hành gửi thư xác minh tới cơ quan có thẩm quyền cấp C/O của nước xuất khẩu thay vì từ chối trực tiếp ngay lập tức. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa vẫn được thông quan theo thuế suất thông thường (MFN) và sẽ được hoàn thuế nếu kết quả xác minh xác nhận C/O hợp lệ.
• Xử lý trường hợp C/O bị nước nhập khẩu từ chối: Đối với hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam bị nước nhập khẩu từ chối C/O mẫu AANZ, doanh nghiệp cần liên hệ ngay với tổ chức cấp C/O (Bộ Công Thương hoặc VCCI) để được hỗ trợ giải trình, sửa đổi hoặc cấp mới C/O thay thế phù hợp với quy định của nước nhập khẩu.

Khuyến nghị dành cho Doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Nhằm hạn chế tối đa rủi ro bị từ chối C/O mẫu AANZ, doanh nghiệp cần lưu ý các điểm sau:

• Kiểm tra kỹ thông tin trên C/O: Đảm bảo mọi thông tin về tên hàng, số lượng, trọng lượng, mã HS, trị giá FOB (nếu có) và thông tin hóa đơn bên thứ ba phải hoàn toàn khớp với các chứng từ kèm theo như hóa đơn thương mại, vận đơn và tờ khai hải quan.
• Chủ động phối hợp với đối tác: Thường xuyên trao đổi với nhà nhập khẩu tại nước bạn để cập nhật các yêu cầu kiểm tra hải quan đặc thù của nước nhập khẩu (đặc biệt là Úc và Ni-u Di-lân vốn có quy trình kiểm tra xuất xứ rất nghiêm ngặt).
• Lưu trữ hồ sơ đầy đủ: Doanh nghiệp phải lưu trữ đầy đủ hồ sơ chứng minh nguồn gốc xuất xứ hàng hóa (định mức sản xuất, chứng từ mua bán nguyên liệu, quy trình sản xuất) trong thời hạn quy định để sẵn sàng cung cấp khi có yêu cầu xác minh sau thông quan.