Giới thiệu chung về Công văn 923/TXNK-TGHQ

Công văn 923/TXNK-TGHQ được ban hành bởi Cục Thuế xuất nhập khẩu thuộc Tổng cục Hải quan nhằm hướng dẫn, chấn chỉnh và thống nhất nghiệp vụ kiểm tra, xác định trị giá hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu trong toàn ngành. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc hạn chế gian lận thương mại qua giá, đồng thời tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh và thông thoáng cho các doanh nghiệp xuất nhập khẩu chấp hành tốt pháp luật.

Các nội dung trọng tâm về kiểm tra và xác định trị giá hải quan

Công văn tập trung chỉ đạo các đơn vị hải quan địa phương thực hiện nghiêm túc các quy trình nghiệp vụ liên quan đến việc kiểm tra trị giá khai báo của doanh nghiệp, cụ thể bao gồm các khía cạnh sau:

• Kiểm tra chi tiết trị giá hải quan trong thông quan: Công chức hải quan có nhiệm vụ kiểm tra tính đầy đủ, chính xác của các thông tin khai báo trên tờ khai hải quan và các chứng từ đi kèm trong hồ sơ hải quan. Việc kiểm tra phải dựa trên các nguyên tắc quản lý rủi ro và đối chiếu với nguồn thông tin dữ liệu sẵn có của ngành hải quan.
• Sử dụng cơ sở dữ liệu trị giá: Cơ quan hải quan phải khai thác triệt để hệ thống cơ sở dữ liệu trị giá hải quan, Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu có rủi ro về trị giá và các thông tin giá cả thị trường để làm cơ sở so sánh, đối chiếu với trị giá khai báo của doanh nghiệp.
• Xử lý các trường hợp nghi vấn về trị giá: Đối với các lô hàng có mức giá khai báo thấp bất thường hoặc có nghi vấn về tính trung thực của các chứng từ giao dịch, cơ quan hải quan phải thực hiện các bước xác minh, yêu cầu doanh nghiệp giải trình hoặc chuyển sang bước tham vấn để làm rõ.

Quy trình tham vấn và xử lý kết quả tham vấn

Công văn 923/TXNK-TGHQ nhấn mạnh việc nâng cao chất lượng công tác tham vấn nhằm bảo đảm quyền lợi của doanh nghiệp cũng như tránh thất thu thuế cho ngân sách nhà nước:

• Thực hiện tham vấn đúng thẩm quyền và thời hạn: Việc tổ chức tham vấn phải được thực hiện bởi các công chức có năng lực chuyên môn, tuân thủ đúng trình tự, thủ tục và thời hạn quy định của pháp luật hải quan.
• Bác bỏ trị giá khai báo khi có đủ cơ sở: Trong trường hợp doanh nghiệp không giải trình được tính hợp lý của mức giá khai báo, hoặc cơ quan hải quan có đủ chứng cứ chứng minh trị giá khai báo không phản ánh đúng thực tế giao dịch khách quan, cơ quan hải quan sẽ thực hiện bác bỏ trị giá khai báo và xác định trị giá hải quan theo các phương pháp xác định trị giá quy định.
• Ghi nhận biên bản tham vấn đầy đủ: Mọi diễn biến của buổi tham vấn, các ý kiến giải trình của doanh nghiệp và nhận định của cơ quan hải quan phải được ghi chép trung thực, rõ ràng vào biên bản tham vấn để làm cơ sở pháp lý cho các quyết định hành chính sau này.

Tăng cường công tác kiểm tra sau thông quan và phối hợp thông tin

Để bảo đảm tính liên tục và hiệu quả của công tác quản lý trị giá hải quan, văn bản cũng định hướng các giải pháp phối hợp sau thông quan:

• Chuyển thông tin nghi vấn sang khâu sau thông quan: Đối với những trường hợp chưa đủ cơ sở để bác bỏ trị giá khai báo ngay trong khâu thông quan nhưng vẫn tồn tại nghi vấn rủi ro cao, chi cục hải quan nơi đăng ký tờ khai cần chuyển thông tin chuyên đề sang lực lượng kiểm tra sau thông quan để tiến hành thanh tra, kiểm tra sâu tại trụ sở doanh nghiệp.
• Phối hợp chia sẻ thông tin: Các cục hải quan tỉnh, thành phố cần chủ động chia sẻ thông tin về các mặt hàng có biến động giá lớn, các phương thức gian lận mới phát hiện để toàn ngành có biện pháp phòng ngừa và xử lý kịp thời.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với hoạt động xuất nhập khẩu

Việc triển khai quyết liệt các nội dung tại Công văn 923/TXNK-TGHQ giúp chuẩn hóa quy trình làm việc của công chức hải quan, giảm thiểu sự tùy tiện trong việc áp đặt trị giá tính thuế. Đồng thời, văn bản này cũng là lời nhắc nhở các doanh nghiệp cần nâng cao tính tự giác, khai báo trung thực và chuẩn bị đầy đủ chứng từ chứng minh nguồn gốc, giá trị giao dịch của hàng hóa để quá trình thông quan diễn ra thuận lợi, nhanh chóng.