Giới thiệu về Công văn 8137/TCHQ-GSQL năm 2020

Công văn 8137/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình làm thủ tục hải quan đối với đối tượng là cá nhân không có mã số thuế (MST). Quy định này tạo cơ sở pháp lý và kỹ thuật để hỗ trợ cá nhân trong và ngoài nước thực hiện quyền xuất nhập khẩu hàng hóa hợp pháp mà không bị nghẽn do các rào cản về mặt công nghệ trên hệ thống thông quan tự động.

Nội dung hướng dẫn cốt lõi về việc mở tờ khai hải quan cho cá nhân không có mã số thuế

Văn bản đưa ra các giải pháp cụ thể để xử lý việc khai báo thông tin trên hệ thống VNACCS/VCIS đối với các trường hợp cá nhân không thuộc đối tượng phải đăng ký mã số thuế theo quy định của pháp luật về quản lý thuế:

• Đối tượng áp dụng chính sách: Áp dụng đối với cá nhân Việt Nam hoặc cá nhân nước ngoài thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu phi thương mại; hành lý gửi trước hoặc gửi sau chuyến đi của người xuất nhập cảnh; hàng hóa là quà biếu, quà tặng vượt định mức miễn thuế hoặc các loại hàng hóa khác do cá nhân đứng tên trên vận đơn.
• Giải pháp khai báo thông tin định danh thay thế: Đối với các cá nhân không có mã số thuế, hệ thống hải quan cho phép sử dụng số định danh cá nhân. Cụ thể, người khai hải quan sử dụng số Chứng minh nhân dân (CMND) hoặc Căn cước công dân (CCCD) đối với công dân Việt Nam, hoặc số Hộ chiếu (Passport) đối với người nước ngoài để đăng ký mã định danh trên hệ thống của cơ quan hải quan trước khi tiến hành truyền tờ khai hải quan.
• Sử dụng mã số thuế tạm thời hoặc mã dùng chung: Trong một số trường hợp đặc thù hoặc khi hệ thống yêu cầu bắt buộc phải có định dạng mã số thuế để hoàn thành việc khai báo, cơ quan hải quan hướng dẫn người khai hải quan hoặc các doanh nghiệp chuyển phát nhanh, đại lý hải quan được ủy quyền sử dụng mã định danh tạm thời do cơ quan hải quan cấp hoặc sử dụng mã số thuế của đơn vị chuyển phát nhanh/đại lý hải quan để thực hiện thủ tục theo đúng quy trình nghiệp vụ.

Trách nhiệm của các bên trong quá trình thực hiện thủ tục

Để đảm bảo việc thông quan diễn ra nhanh chóng nhưng vẫn kiểm soát chặt chẽ, tránh việc lợi dụng chính sách phi thương mại để gian lận thương mại, Tổng cục Hải quan quy định rõ trách nhiệm của các bên:

• Đối với người khai hải quan (cá nhân hoặc người được ủy quyền): Có trách nhiệm cung cấp đầy đủ, trung thực và chính xác các thông tin về nhân thân (họ tên, địa chỉ, số CMND/CCCD/Hộ chiếu) và các chứng từ liên quan đến lô hàng. Người khai hải quan phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về tính hợp pháp của hàng hóa và thông tin đã khai báo.
• Đối với Chi cục Hải quan nơi đăng ký tờ khai: Công chức hải quan có nhiệm vụ kiểm tra, đối chiếu kỹ lưỡng thông tin nhân thân của cá nhân trên tờ khai hải quan với chứng từ thực tế kèm theo hồ sơ hải quan (như hộ chiếu, CMND/CCCD, vận đơn). Trong trường hợp có nghi ngờ về tính xác thực của thông tin, công chức hải quan có quyền yêu cầu người khai xuất trình giấy tờ gốc để kiểm tra, xác minh trước khi quyết định thông quan hàng hóa.

Ý nghĩa thực tiễn của Công văn 8137/TCHQ-GSQL

Văn bản đã tháo gỡ kịp thời các khó khăn mang tính kỹ thuật trên hệ thống VNACCS/VCIS, giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính cho cá nhân khi tham gia vào hoạt động xuất nhập khẩu không thường xuyên. Đồng thời, hướng dẫn này giúp cơ quan hải quan địa phương thống nhất phương thức quản lý, đảm bảo tính đồng bộ, minh bạch và nâng cao hiệu quả giám sát quản lý nhà nước về hải quan đối với loại hình hàng hóa phi thương mại.