Tổng quan về Công văn 809/GSQL-GQ3 năm 2016

Công văn 809/GSQL-GQ3 được Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành nhằm mục đích siết chặt công tác quản lý, kiểm tra và giám sát đối với mặt hàng xe ô tô nhập khẩu dưới dạng quà biếu, quà tặng. Trong bối cảnh xuất hiện nhiều dấu hiệu lợi dụng chính sách phi thương mại để nhập khẩu xe sang nhằm mục đích trốn thuế, văn bản này đưa ra các chỉ đạo nghiệp vụ cụ thể, quyết liệt gửi đến Cục Hải quan các tỉnh, thành phố để thống nhất thực hiện.

Các nội dung chỉ đạo trọng tâm của Công văn 809/GSQL-GQ3

- Kiểm tra nghiêm ngặt điều kiện và định mức nhập khẩu

• Cơ quan Hải quan địa phương phải thực hiện kiểm tra chặt chẽ đối tượng được nhận xe ô tô dưới dạng quà biếu, tặng, đảm bảo tuân thủ đúng quy định tại Thông tư 143/2015/TT-BTC của Bộ Tài chính.
• Mỗi tổ chức, cá nhân tại Việt Nam chỉ được phép nhập khẩu tối đa 01 xe ô tô và 01 xe gắn máy dưới dạng quà biếu, tặng trong vòng 01 năm từ đối tác nước ngoài.
• Yêu cầu người khai hải quan phải xuất trình đầy đủ bộ hồ sơ hợp lệ, bao gồm chứng từ chứng minh quyền sở hữu, quyết định tặng cho và các văn bản liên quan đã được hợp pháp hóa lãnh sự.

- Xác minh tính xác thực của mối quan hệ biếu, tặng

• Công văn yêu cầu các Chi cục Hải quan phải tiến hành xác minh kỹ lưỡng thông tin của người tặng và người nhận. Đối với người tặng là tổ chức nước ngoài, cần kiểm tra tư cách pháp nhân và mối quan hệ hợp tác, làm việc thực tế với tổ chức nhận tại Việt Nam.
• Trường hợp phát hiện có dấu hiệu nghi ngờ về tính trung thực của mối quan hệ biếu, tặng (như việc tặng xe liên tục, tặng xe cho các cá nhân không có mối quan hệ thân nhân rõ ràng), cơ quan Hải quan phải tiến hành trưng cầu giám định hoặc chuyển thông tin cho cơ quan điều tra để làm rõ.

- Siết chặt công tác xác định trị giá tính thuế

• Đây là nội dung cốt lõi nhằm chống thất thu ngân sách nhà nước. Công văn chỉ đạo không chấp nhận trị giá khai báo thấp bất thường đối với các dòng xe nhập khẩu dưới dạng quà biếu, tặng, đặc biệt là các dòng xe sang, xe siêu sang.
• Cơ quan Hải quan phải căn cứ vào cơ sở dữ liệu giá của ngành Hải quan, thông tin thu thập từ các nguồn chính thống và giá bán thực tế của các dòng xe tương tự trên thị trường để xác định trị giá tính thuế chính xác.
• Áp dụng đầy đủ các loại thuế liên quan bao gồm: Thuế nhập khẩu, Thuế tiêu thụ đặc biệt, và Thuế giá trị gia tăng (GTGT) theo đúng biểu thuế hiện hành tại thời điểm đăng ký tờ khai.

- Phối hợp liên ngành và kiểm tra sau thông quan

• Sau khi thông quan hàng hóa, cơ quan Hải quan có trách nhiệm chuyển thông tin chi tiết về xe ô tô nhập khẩu dưới dạng quà biếu, tặng (bao gồm thông tin người nhận, trị giá xe, số thuế đã nộp) cho cơ quan Thuế nội địa tại địa phương quản lý.
• Sự phối hợp này nhằm giúp cơ quan Thuế theo dõi, quản lý và thu thuế thu nhập doanh nghiệp hoặc thuế thu nhập cá nhân phát sinh khi người nhận thực hiện việc chuyển nhượng, bán lại xe trên thị trường nội địa.
• Tăng cường công tác kiểm tra sau thông quan đối với các doanh nghiệp, tổ chức thường xuyên nhận xe quà biếu, tặng để kịp thời phát hiện các hành vi gian lận thương mại, trốn thuế.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với công tác quản lý hải quan

Công văn 809/GSQL-GQ3 đóng vai trò là công cụ pháp lý quan trọng giúp bịt kín các kẽ hở trong chính sách nhập khẩu xe phi thương mại. Việc triển khai quyết liệt các biện pháp trong công văn đã góp phần hạn chế tình trạng trục lợi chính sách, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho các doanh nghiệp nhập khẩu xe ô tô chính hãng theo diện thương mại, đồng thời bảo vệ nguồn thu cho ngân sách quốc gia.