Công văn 8084/VPCP-CN được Văn phòng Chính phủ ban hành năm 2020 nhằm truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc nghiên cứu, xử lý phản ánh của báo chí liên quan đến "nghịch lý" trong ngành xuất khẩu linh kiện ô tô của Việt Nam. Đây là văn bản chỉ đạo điều hành quan trọng, định hướng cho các cơ quan quản lý nhà nước tìm kiếm giải pháp thúc đẩy ngành công nghiệp hỗ trợ và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa ô tô trong nước.

• Việt Nam đạt kim ngạch xuất khẩu linh kiện ô tô lên tới hàng tỷ USD mỗi năm, tuy nhiên các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu vẫn là các nhóm linh kiện thâm dụng lao động hoặc có giá trị gia tăng thấp như bộ dây điện, túi khí, linh kiện nhựa và các chi tiết cơ khí đơn giản.
• Mặc dù xuất khẩu lượng lớn linh kiện, các doanh nghiệp sản xuất và lắp ráp ô tô trong nước vẫn phải nhập khẩu hầu hết các linh kiện cốt lõi, có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao như động cơ, hệ thống truyền động, hộp số và hệ thống điều khiển điện tử.
• Sự mất cân đối này dẫn đến chi phí sản xuất ô tô trong nước cao hơn so với các nước trong khu vực Đông Nam Á, làm giảm năng lực cạnh tranh của xe lắp ráp trong nước (CKD) so với xe nhập khẩu nguyên chiếc (CBU).

• Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành và cơ quan liên quan để chủ động nghiên cứu, đánh giá toàn diện về thực trạng ngành công nghiệp ô tô và công nghiệp hỗ trợ tại Việt Nam.
• Yêu cầu làm rõ nguyên nhân dẫn đến tình trạng "nghịch lý" nêu trên, đặc biệt là các rào cản về cơ chế chính sách, năng lực công nghệ của doanh nghiệp nội địa và sự liên kết lỏng lẻo giữa các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng.
• Đề xuất các giải pháp khả thi, mang tính đột phá nhằm hỗ trợ doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, đồng thời nâng cao tỷ lệ nội địa hóa một cách thực chất và bền vững.

• Hoàn thiện thể chế, chính sách: Nghiên cứu xây dựng các chính sách ưu đãi thuế, tín dụng và đất đai đủ sức hấp dẫn để thu hút các nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước đầu tư vào lĩnh vực sản xuất linh kiện ô tô cốt lõi tại Việt Nam.
• Thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị: Khuyến khích sự liên kết, chuyển giao công nghệ giữa các doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp thuần Việt, nâng cao năng lực kỹ thuật và quản trị cho các nhà cung ứng cấp 1, cấp 2 trong nước.
• Thu hẹp khoảng cách chi phí: Tìm kiếm các giải pháp giảm giá thành sản xuất ô tô trong nước thông qua việc tối ưu hóa quy trình sản xuất, phát triển quy mô thị trường đủ lớn để đạt được hiệu quả kinh tế theo quy mô.

Công văn 8084/VPCP-CN thể hiện sự quan tâm sát sao của Chính phủ đối với việc tháo gỡ khó khăn cho ngành công nghiệp ô tô Việt Nam, hướng tới mục tiêu tự chủ một phần công nghệ, nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm xuất khẩu và giảm sự phụ thuộc vào nguồn linh kiện nhập khẩu trong tương lai.