Tóm tắt Công văn 7553/TCHQ-PC năm 2017 về thực hiện Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính

Công văn 7553/TCHQ-PC do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn, thống nhất thực hiện các quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan. Văn bản này tập trung tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong quá trình áp dụng Nghị định số 127/2013/NĐ-CP và Nghị định số 45/2016/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 127/2013/NĐ-CP. Dưới đây là các nội dung hướng dẫn trọng tâm và chi tiết:

1. Hướng dẫn về thời hiệu và thời hạn xử phạt vi phạm hành chính

Tổng cục Hải quan đưa ra các chỉ dẫn cụ thể nhằm bảo đảm việc áp dụng thời hiệu xử phạt đúng quy định pháp luật, tránh việc bỏ lọt hành vi vi phạm hoặc xử phạt quá thời hạn:

• Đối với các hành vi vi phạm về thuế trong lĩnh vực hải quan (như trốn thuế, gian lận thuế, khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp), thời hiệu xử phạt là 05 năm kể từ ngày hành vi vi phạm được thực hiện.
• Đối với các vi phạm hành chính khác trong lĩnh vực hải quan (như vi phạm về thủ tục hải quan, kiểm soát hải quan), thời hiệu xử phạt thông thường là 02 năm.
• Xác định rõ thời điểm để tính thời hiệu xử phạt đối với hành vi vi phạm hành chính đang được thực hiện (tính từ thời điểm phát hiện hành vi) và hành vi vi phạm hành chính đã kết thúc (tính từ thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm).

2. Xử lý vi phạm về khai hải quan, khai thuế và trốn thuế

Công văn hướng dẫn chi tiết cách phân loại, xác định tính chất hành vi và áp dụng mức phạt đối với các sai sót trong khai báo hải quan:

• Phân biệt rõ ràng giữa hành vi khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc tăng số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn (xử phạt theo tỷ lệ % số tiền thuế) với hành vi trốn thuế để áp dụng đúng khung hình phạt.
• Trường hợp người nộp thuế tự phát hiện sai sót và thực hiện khai bổ sung hồ sơ hải quan ngoài thời hạn quy định nhưng trước khi cơ quan hải quan công bố quyết định kiểm tra, thanh tra thì được xem xét giảm nhẹ hoặc không xử phạt tùy theo từng trường hợp cụ thể.
• Xử lý nghiêm các hành vi cố ý khai sai mã số hàng hóa, thuế suất, trị giá hải quan hoặc xuất xứ hàng hóa nhằm mục đích gian lận, trốn thuế.

3. Nguyên tắc xác định trị giá tang vật vi phạm hành chính

Việc xác định trị giá tang vật là cơ sở pháp lý quan trọng để xác định khung tiền phạt và thẩm quyền ra quyết định xử phạt:

• Trị giá tang vật vi phạm được xác định theo các nguyên tắc quy định tại Luật Xử lý vi phạm hành chính và các văn bản hướng dẫn thi hành liên quan.
• Ưu tiên áp dụng giá ghi trên hóa đơn thương mại, tờ khai hải quan hoặc giá bán thực tế của hàng hóa tương đồng tại thị trường nội địa vào thời điểm xảy ra vi phạm.
• Trong trường hợp không thể xác định được trị giá bằng các phương pháp thông thường, cơ quan hải quan phải thành lập Hội đồng định giá để xác định giá trị tang vật theo đúng trình tự, thủ tục pháp luật quy định.

4. Thẩm quyền xử phạt và áp dụng các biện pháp ngăn chặn

Công văn làm rõ thẩm quyền của từng cấp hải quan trong việc ra quyết định xử phạt và áp dụng các biện pháp ngăn chặn bảo đảm thi hành quyết định xử phạt:

• Phân định rõ thẩm quyền xử phạt của Chi cục trưởng Chi cục Hải quan, Cục trưởng Cục Hải quan tỉnh, liên tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và Cục trưởng Cục Điều tra chống buôn lậu.
• Hướng dẫn trình tự, thủ tục tạm giữ người, tạm giữ tang vật, phương tiện vi phạm hành chính theo thủ tục hành chính, bảo đảm không gây ách tắc hàng hóa xuất nhập khẩu của doanh nghiệp nhưng vẫn bảo đảm hiệu quả quản lý nhà nước.
• Yêu cầu công chức hải quan thực hiện nghiêm túc việc lập biên bản vi phạm hành chính, bảo đảm tính chính xác, khách quan, mô tả đầy đủ hành vi vi phạm và các yếu tố pháp lý liên quan.

5. Tổ chức thực hiện và chế độ báo cáo

Để bảo đảm tính thống nhất và hiệu quả trong toàn ngành hải quan, Tổng cục Hải quan yêu cầu:

• Các Cục Hải quan tỉnh, thành phố có trách nhiệm phổ biến, quán triệt toàn bộ nội dung hướng dẫn tại Công văn này đến tất cả cán bộ, công chức làm công tác xử lý vi phạm hành chính tại đơn vị.
• Thường xuyên rà soát, tổng hợp các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực tế thực hiện để kịp thời báo cáo về Tổng cục Hải quan (qua Vụ Pháp chế) xem xét, hướng dẫn giải quyết kịp thời.