Công văn 6158/BYT-DP được Bộ Y tế ban hành năm 2021 nhằm hướng dẫn chi tiết về các điều kiện bảo đảm an toàn cho cơ sở tiêm chủng, đặc biệt là trong bối cảnh triển khai chiến dịch tiêm chủng vắc xin phòng COVID-19 diện rộng. Văn bản này đưa ra các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhân lực và quy trình thực hiện nhằm hạn chế tối đa các tai biến sau tiêm.

- Điều kiện về cơ sở vật chất và trang thiết bị của cơ sở tiêm chủng

Các cơ sở tiêm chủng phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật để bảo quản vắc xin và xử lý các tình huống khẩn cấp:

• Phải có khu vực chờ trước tiêm chủng, khu vực khám sàng lọc, phòng tiêm và khu vực theo dõi sau tiêm ít nhất 30 phút được bố trí theo nguyên tắc một chiều.
• Trang bị đầy đủ thiết bị dây chuyền lạnh để bảo quản vắc xin theo đúng nhiệt độ quy định của nhà sản xuất (thường từ 2 đến 8 độ C hoặc nhiệt độ âm sâu đối với một số loại vắc xin đặc thù).
• Có thiết bị theo dõi nhiệt độ tự động và ghi chép nhiệt độ hàng ngày để đảm bảo chất lượng vắc xin không bị ảnh hưởng trong suốt quá trình lưu trữ.
• Trang bị sẵn sàng hộp cấp cứu phản vệ và các phương tiện cấp cứu tại chỗ, bao gồm cả oxy và các thuốc hỗ trợ tuần hoàn, hô hấp.

- Yêu cầu nghiêm ngặt về nhân sự thực hiện tiêm chủng

Nhân sự tham gia vào quá trình tiêm chủng đóng vai trò quyết định đến sự an toàn của người được tiêm:

• Cán bộ y tế thực hiện khám sàng lọc, tư vấn và tiêm chủng phải được đào tạo chuyên môn về tiêm chủng và có chứng chỉ hoặc chứng nhận tập huấn an toàn tiêm chủng theo quy định của Bộ Y tế.
• Nhân viên y tế phải thành thạo kỹ năng xử trí phản vệ và cấp cứu ngừng tuần hoàn hô hấp để kịp thời can thiệp khi có sự cố bất lợi xảy ra sau tiêm.
• Bố trí đủ số lượng nhân lực tại mỗi điểm tiêm để tránh tình trạng quá tải, đảm bảo thực hiện đúng và đầy đủ các bước trong quy trình tiêm chủng.

- Quy trình tổ chức và thực hiện tiêm chủng an toàn

Công văn hướng dẫn cụ thể quy trình các bước từ tiếp nhận đến theo dõi sau tiêm:

• Khám sàng lọc kỹ lưỡng: Thực hiện khám sàng lọc trước tiêm chủng theo đúng hướng dẫn của Bộ Y tế để phát hiện các trường hợp chống chỉ định hoặc trì hoãn tiêm chủng.
• Tư vấn đầy đủ: Cung cấp thông tin chi tiết cho người tiêm hoặc người giám hộ về loại vắc xin, lợi ích, liều lượng, các phản ứng phụ có thể gặp và cách tự theo dõi sức khỏe tại nhà.
• Thực hiện tiêm đúng kỹ thuật: Đảm bảo vô trùng, tiêm đúng đường dùng, đúng liều lượng và đúng đối tượng.
• Theo dõi sau tiêm: Bắt buộc người được tiêm phải ở lại theo dõi tại điểm tiêm ít nhất 30 phút dưới sự giám sát của nhân viên y tế và hướng dẫn họ tiếp tục tự theo dõi tại nhà trong ít nhất 7 ngày tiếp theo.

- Quy định đối với các điểm tiêm chủng lưu động

Trong trường hợp triển khai tiêm chủng lưu động tại các cơ quan, trường học hoặc khu dân cư, cơ sở y tế phải đảm bảo:

• Địa điểm lựa chọn phải thông thoáng, sạch sẽ, đủ diện tích để giãn cách và bố trí theo quy trình một chiều tương tự như điểm tiêm cố định.
• Phải có phương án vận chuyển vắc xin bằng phích vắc xin chuyên dụng, đảm bảo nhiệt độ bảo quản suốt quá trình di chuyển và tiêm chủng.
• Bố trí sẵn sàng đội cấp cứu lưu động cùng xe cứu thương hoặc có phương án liên kết chặt chẽ với cơ sở điều trị gần nhất để xử lý nhanh các trường hợp phản ứng nặng sau tiêm.