Công văn 561/UBDT-TCCB do Ủy ban Dân tộc ban hành đóng vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn chi tiết công tác thi đua, khen thưởng tại Đại hội Đại biểu các dân tộc thiểu số cấp tỉnh, cấp huyện lần thứ IV năm 2024. Văn bản này nhằm kịp thời tôn vinh, biểu dương các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

- Mục đích và yêu cầu của công tác khen thưởng

• Khẳng định sự quan tâm sâu sắc của Đảng và Nhà nước đối với đồng bào các dân tộc thiểu số, đồng thời đánh giá toàn diện kết quả thực hiện chính sách dân tộc và các phong trào thi đua yêu nước của đồng bào qua các thời kỳ.
• Công tác khen thưởng phải bảo đảm tính khách quan, công bằng, kịp thời và chính xác; chú trọng khen thưởng các tập thể nhỏ, cá nhân trực tiếp lao động, sản xuất, học tập, chiến đấu và các hộ gia đình đồng bào dân tộc thiểu số tiêu biểu tại cơ sở.
• Tạo không khí thi đua sôi nổi, khơi dậy lòng tự hào dân tộc, ý chí tự lực tự cường, củng cố niềm tin của đồng bào các dân tộc vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước.

- Các hình thức khen thưởng và thẩm quyền quyết định

• Bằng khen của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc: Được trao tặng cho các tập thể, cá nhân, hộ gia đình đồng bào dân tộc thiểu số có thành tích xuất sắc tiêu biểu, đóng góp thiết thực cho sự nghiệp phát triển các dân tộc thiểu số và công tác dân tộc của địa phương.
• Bằng khen của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: Dành cho các tập thể, cá nhân đạt thành tích xuất sắc trong các phong trào thi đua chào mừng Đại hội Đại biểu các dân tộc thiểu số cấp tỉnh.
• Giấy khen của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện: Áp dụng đối với các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại địa phương cấp huyện.

- Đối tượng và tiêu chuẩn khen thưởng chi tiết

• Đối với tập thể: Phải là những đơn vị đi đầu trong việc thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về công tác dân tộc; có thành tích xuất sắc trong việc triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia, phát triển kinh tế - xã hội, xóa đói giảm nghèo, giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc tại địa phương.
• Đối với cá nhân: Là những người gương mẫu chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; có nhiều đóng góp tích cực trong lao động sản xuất, phát triển kinh tế, giữ gìn an ninh trật tự, xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư; là nhân tố tiêu biểu, có uy tín và sức lan tỏa lớn trong cộng đồng các dân tộc thiểu số.
• Đối với hộ gia đình: Là những hộ gia đình đồng bào dân tộc thiểu số gương mẫu, đạt danh hiệu gia đình văn hóa, đi đầu trong phong trào phát triển kinh tế, giúp đỡ các hộ gia đình khác trong cộng đồng cùng vươn lên thoát nghèo và tích cực tham gia các hoạt động xã hội tại địa phương.

- Cơ cấu, số lượng và quy trình xét khen thưởng

• Về số lượng phân bổ: Ủy ban Dân tộc hướng dẫn cụ thể số lượng Bằng khen của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc phân bổ cho từng địa phương dựa trên quy mô dân số, số lượng đại biểu tham dự Đại hội và đặc thù của từng tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
• Quy trình xét duyệt: Cơ quan làm công tác dân tộc cấp tỉnh chủ trì, phối hợp với Sở Nội vụ (Ban Thi đua - Khen thưởng cấp tỉnh) lựa chọn, thẩm định các hồ sơ đề nghị khen thưởng, báo cáo Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xem xét trước khi gửi hồ sơ đề nghị về Ủy ban Dân tộc.
• Hồ sơ đề nghị khen thưởng: Phải bảo đảm đầy đủ các văn bản theo quy định của pháp luật về thi đua, khen thưởng, bao gồm: Tờ trình đề nghị của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh; Danh sách các tập thể, cá nhân được đề nghị khen thưởng; Báo cáo thành tích có xác nhận của cấp có thẩm quyền.
• Thời hạn gửi hồ sơ: Hồ sơ đề nghị Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc tặng Bằng khen phải được gửi về Ủy ban Dân tộc (qua Vụ Tổ chức cán bộ) trước ngày diễn ra Đại hội Đại biểu các dân tộc thiểu số cấp tỉnh tối thiểu là 30 ngày để kịp thời thẩm định và ban hành quyết định khen thưởng.

- Tổ chức thực hiện

• Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có trách nhiệm chỉ đạo cơ quan làm công tác dân tộc phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, ban, ngành liên quan xây dựng kế hoạch, hướng dẫn cụ thể công tác thi đua, khen thưởng phục vụ Đại hội cấp tỉnh và cấp huyện.
• Đảm bảo việc tổ chức trao tặng các danh hiệu khen thưởng được diễn ra trang trọng, ý nghĩa, tiết kiệm, tránh hình thức, tạo được hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng đồng bào các dân tộc thiểu số trên cả nước.