Tóm tắt Công văn 5140/CT-TTHT năm 2017 về chiết khấu thanh toán

Công văn 5140/CT-TTHT do Cục Thuế thành phố Hồ Chí Minh ban hành hướng dẫn chi tiết về chính sách thuế và quy định sử dụng hóa đơn, chứng từ đối với khoản chiết khấu thanh toán giữa các doanh nghiệp và khách hàng. Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng giúp doanh nghiệp thực hiện đúng quy định về thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) và thuế giá trị gia tăng (GTGT) liên quan đến khoản chiết khấu này.

1. Quy định về hóa đơn, chứng từ đối với chiết khấu thanh toán

Theo hướng dẫn tại Công văn, khoản chiết khấu thanh toán là khoản tiền người bán giảm trừ cho người mua do người mua thanh toán tiền mua hàng trước thời hạn theo thỏa thuận trong hợp đồng kinh tế. Do đó:

• Không lập hóa đơn GTGT: Người bán không được lập hóa đơn GTGT đối với khoản chiết khấu thanh toán này. Khoản chiết khấu thanh toán không phải là khoản giảm giá hàng bán trực tiếp trên hóa đơn.
• Chứng từ thay thế: Căn cứ vào hợp đồng mua bán, thỏa thuận chiết khấu thanh toán và chứng từ thanh toán tiền, người bán lập phiếu chi (hoặc chứng từ chi tiền qua ngân hàng) và người mua lập phiếu thu (hoặc chứng từ nhận tiền qua ngân hàng) để hạch toán kế toán và xác định nghĩa vụ thuế.

2. Chính sách thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN)

Công văn làm rõ cách xử lý chi phí và thu nhập từ chiết khấu thanh toán đối với cả hai bên giao dịch:

• Đối với bên bán (bên chi chiết khấu): Khoản chiết khấu thanh toán chi trả cho người mua được tính vào chi phí tài chính. Doanh nghiệp được tính khoản chi này vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN, miễn là có đầy đủ chứng từ hợp pháp theo quy định (hợp đồng có điều khoản chiết khấu, chứng từ chi tiền).
• Đối với bên mua (bên nhận chiết khấu): Khoản chiết khấu thanh toán nhận được từ người bán được hạch toán vào doanh thu hoạt động tài chính. Doanh nghiệp mua hàng phải gộp khoản thu nhập này vào thu nhập chịu thuế TNDN để tính và nộp thuế theo quy định hiện hành.

3. Chính sách thuế đối với cá nhân nhận chiết khấu thanh toán

Trường hợp người mua là cá nhân (không phải là doanh nghiệp), việc xử lý thuế thu nhập cá nhân (TNCN) được thực hiện như sau:

• Nếu cá nhân nhận chiết khấu thanh toán là người tiêu dùng cuối cùng mua hàng hóa, dịch vụ phục vụ cho mục đích tiêu dùng cá nhân thì khoản chiết khấu này không thuộc diện chịu thuế TNCN.
• Nếu cá nhân nhận chiết khấu là cá nhân kinh doanh (hộ kinh doanh), khoản chiết khấu thanh toán nhận được phải được tính vào doanh thu tính thuế của cá nhân kinh doanh theo quy định của pháp luật về thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh.

4. Ý nghĩa pháp lý và lưu ý cho doanh nghiệp

Doanh nghiệp cần phân biệt rõ giữa chiết khấu thanh toán (giảm trừ do thanh toán sớm) và chiết khấu thương mại (giảm giá do mua số lượng lớn) để áp dụng đúng chính sách thuế:

• Chiết khấu thương mại bắt buộc phải lập hóa đơn điều chỉnh hoặc ghi trực tiếp trên hóa đơn bán hàng.
• Chiết khấu thanh toán tuyệt đối không ghi giảm giá trị trên hóa đơn GTGT mà phải xử lý thông qua chứng từ thu - chi tài chính.
• Doanh nghiệp cần hoàn thiện hệ thống hợp đồng mua bán với các điều khoản rõ ràng về tỷ lệ chiết khấu, thời hạn thanh toán để làm cơ sở giải trình với cơ quan thuế khi quyết toán.