Giới thiệu về Công văn 4845/TCHQ-GSQL

Công văn 4845/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hải quan đối với mặt hàng gạo xuất khẩu. Văn bản này hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố triển khai kiểm soát chặt chẽ hoạt động xuất khẩu gạo, đảm bảo tuân thủ đúng quy định tại Nghị định số 107/2018/NĐ-CP của Chính phủ về kinh doanh xuất khẩu gạo và các quy định pháp luật liên quan về quản lý ngoại thương.

Các nội dung trọng tâm về thủ tục hải quan xuất khẩu gạo

- Kiểm tra điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo của doanh nghiệp

• Doanh nghiệp khi thực hiện thủ tục xuất khẩu gạo phải xuất trình Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo còn hiệu lực do Bộ Công Thương cấp.
• Cơ quan hải quan có trách nhiệm đối chiếu thông tin doanh nghiệp khai báo với danh sách thương nhân đủ điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo được công bố công khai trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Công Thương.
• Đối với các trường hợp xuất khẩu gạo không cần Giấy chứng nhận (như gạo hữu cơ, gạo đồ, gạo tăng cường vi chất dinh dưỡng) theo quy định tại Nghị định 107/2018/NĐ-CP, doanh nghiệp phải tự khai báo, tự chịu trách nhiệm trước pháp luật và xuất trình các chứng từ chứng minh nguồn gốc, chủng loại sản phẩm phù hợp để cơ quan hải quan kiểm tra, đối chiếu.

- Quy trình khai báo hải quan và kiểm tra hồ sơ

• Người khai hải quan thực hiện khai chỉ tiêu thông tin trên tờ khai hải quan điện tử theo đúng hướng dẫn, đảm bảo khai đầy đủ, chính xác tên hàng, chủng loại gạo, quy cách đóng gói và các thông tin liên quan đến hợp đồng xuất khẩu.
• Công tác kiểm tra hồ sơ hải quan tập trung vào việc đối chiếu tính hợp lệ của các chứng từ đi kèm như hợp đồng mua bán, hóa đơn thương mại, chứng nhận kiểm dịch (nếu có) và các giấy phép liên quan khác.
• Hệ thống thông tin hải quan sẽ tự động phân luồng tờ khai (Xanh, Vàng, Đỏ) dựa trên đánh giá rủi ro. Đối với các tờ khai luồng Vàng và luồng Đỏ, công chức hải quan phải thực hiện kiểm tra chi tiết hồ sơ giấy và thực tế hàng hóa theo đúng quy trình quy định để tránh việc gian lận thương mại hoặc xuất khẩu sai chủng loại.

- Giám sát hải quan và quản lý lượng gạo xuất khẩu

• Cơ quan hải quan tại cửa khẩu xuất có nhiệm vụ giám sát chặt chẽ lượng gạo thực tế xếp lên phương tiện vận chuyển, đảm bảo khớp đúng với số lượng đã thông quan trên tờ khai hải quan.
• Tăng cường phối hợp chặt chẽ giữa chi cục hải quan nơi đăng ký tờ khai và chi cục hải quan cửa khẩu xuất để kịp thời xử lý các vướng mắc phát sinh trong quá trình thông quan và thực xuất hàng hóa.
• Thực hiện chế độ báo cáo định kỳ hoặc đột xuất về số lượng, kim ngạch và chủng loại gạo xuất khẩu về Tổng cục Hải quan để tổng hợp, báo cáo cơ quan có thẩm quyền phục vụ công tác điều hành vĩ mô và bảo đảm an ninh lương thực quốc gia.

- Xử lý vi phạm và giải quyết vướng mắc phát sinh

• Các hành vi gian lận thương mại như khai sai chủng loại, số lượng, giả mạo xuất xứ hoặc sử dụng chứng từ giả mạo để xuất khẩu gạo trái phép sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan.
• Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc vượt thẩm quyền giải quyết, các Cục Hải quan địa phương phải kịp thời báo cáo về Tổng cục Hải quan (Cục Giám sát quản lý về Hải quan) để được hướng dẫn, chỉ đạo giải quyết thống nhất trên phạm vi toàn quốc.

Tóm lại, Công văn 4845/TCHQ-GSQL đóng vai trò thiết thực trong việc chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ hải quan, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp xuất khẩu gạo uy tín, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, ngăn ngừa các hành vi gian lận và bảo đảm tính minh bạch cho thị trường xuất khẩu nông sản.