Giới thiệu về Công văn 462/TCHQ-TXNK năm 2021

Công văn 462/TCHQ-TXNK được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện thống nhất việc áp dụng thuế suất thuế xuất khẩu đối với các mặt hàng được sản xuất từ tài nguyên, khoáng sản. Đây là văn bản nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong quá trình phân loại hàng hóa, xác định trị giá và áp dụng chính sách thuế đối với sản phẩm xuất khẩu có nguồn gốc tài nguyên thiên nhiên.

Nội dung trọng tâm và hướng dẫn áp dụng thuế suất xuất khẩu

Công văn tập trung làm rõ các nguyên tắc xác định đối tượng chịu thuế và mức thuế suất áp dụng đối với sản phẩm xuất khẩu được chế biến từ tài nguyên, khoáng sản theo quy định tại Nghị định số 125/2017/NĐ-CP và Nghị định số 57/2020/NĐ-CP của Chính phủ. Các nội dung cốt lõi bao gồm:

• Nguyên tắc xác định sản phẩm từ tài nguyên, khoáng sản: Hàng hóa xuất khẩu là sản phẩm có tổng trị giá tài nguyên, khoáng sản cộng với chi phí năng lượng chiếm từ 51% giá thành sản phẩm trở lên thuộc đối tượng áp dụng thuế suất thuế xuất khẩu theo quy định riêng. Việc xác định tỷ lệ này phải căn cứ vào quy trình sản xuất thực tế và hạch toán kế toán của doanh nghiệp.
• Phương pháp tính trị giá tài nguyên và chi phí năng lượng: Trị giá tài nguyên, khoáng sản được xác định là giá trị nguyên liệu đầu vào trực tiếp để sản xuất ra sản phẩm. Chi phí năng lượng bao gồm chi phí điện, than, dầu, khí đốt hoặc các nguồn năng lượng khác phục vụ trực tiếp cho quá trình sản xuất, chế biến sản phẩm đó.
• Trách nhiệm khai báo của người nộp thuế: Doanh nghiệp xuất khẩu tự khai, tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc xác định tỷ lệ trị giá tài nguyên, khoáng sản và chi phí năng lượng trong giá thành sản phẩm. Người khai hải quan phải xuất trình đầy đủ hồ sơ, tài liệu kế toán, chứng từ chứng minh khi cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra.
• Công tác kiểm tra, giám sát của cơ quan Hải quan: Các Cục Hải quan địa phương có trách nhiệm tăng cường kiểm tra hồ sơ, kiểm tra thực tế hàng hóa (nếu cần thiết) và thực hiện kiểm tra sau thông quan đối với các mặt hàng có nguy cơ gian lận về thuế suất xuất khẩu. Trường hợp phát hiện doanh nghiệp khai báo không chính xác để hưởng thuế suất thấp hoặc miễn thuế, cơ quan hải quan sẽ thực hiện ấn định thuế và xử lý vi phạm theo quy định.

Hướng dẫn phối hợp giữa các cơ quan chức năng

Để đảm bảo tính chính xác và khách quan trong việc xác định giá thành sản phẩm, Công văn 462/TCHQ-TXNK cũng lưu ý:

• Trong trường hợp cơ quan hải quan không đủ cơ sở để xác định tỷ lệ trị giá tài nguyên, khoáng sản và chi phí năng lượng trong giá thành sản phẩm, cần chủ động phối hợp với các cơ quan quản lý chuyên ngành như cơ quan Thuế địa phương, Sở Tài nguyên và Môi trường, hoặc các tổ chức giám định độc lập để xác minh thông tin.
• Kết quả kiểm tra, xác minh từ các cơ quan chuyên ngành sẽ là căn cứ pháp lý để cơ quan hải quan áp dụng mức thuế suất thuế xuất khẩu phù hợp và xử lý các vướng mắc phát sinh.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Việc ban hành Công văn 462/TCHQ-TXNK giúp thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hải quan trên toàn quốc, hạn chế tình trạng áp dụng sai thuế suất gây thất thu ngân sách nhà nước. Đồng thời, văn bản tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh, khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư công nghệ sâu để giảm tỷ lệ tiêu hao tài nguyên thô và năng lượng, nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm xuất khẩu của Việt Nam.