Giới thiệu về Công văn 3940/TCT-CS năm 2015

Công văn 3940/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành ngày 21 tháng 09 năm 2015 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng gửi đến các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Nội dung công văn tập trung giải quyết các vướng mắc liên quan đến chính sách ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với dự án đầu tư mở rộng, đặc biệt là việc chuyển tiếp ưu đãi cho các dự án thực hiện trong giai đoạn có sự thay đổi lớn về luật thuế.

Các nội dung chính sách cốt lõi của Công văn 3940/TCT-CS

- Điều kiện xác định dự án đầu tư mở rộng được hưởng ưu đãi thuế

Để được hưởng các chính sách ưu đãi về thuế TNDN, dự án đầu tư mở rộng của doanh nghiệp phải đáp ứng các tiêu chí cụ thể về quy mô và công nghệ theo quy định của pháp luật thuế. Cụ thể bao gồm:

• Dự án phải thực hiện đầu tư tăng thêm nguyên giá tài sản cố định phục vụ trực tiếp cho sản xuất, kinh doanh.
• Đáp ứng tỷ lệ giá trị tài sản cố định tăng thêm tối thiểu so với tổng giá trị tài sản cố định trước khi đầu tư hoặc đạt mức giá trị đầu tư tối thiểu theo quy định của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp hiện hành tại thời điểm áp dụng.
• Dự án phải giúp tăng công suất thiết kế hoặc đổi mới công nghệ sản xuất của doanh nghiệp so với trước khi thực hiện đầu tư.

- Nguyên tắc áp dụng ưu đãi thuế đối với dự án đầu tư mở rộng giai đoạn trước năm 2014

Một trong những điểm mấu chốt của Công văn 3940/TCT-CS là hướng dẫn xử lý chuyển tiếp ưu đãi thuế đối với các dự án đầu tư mở rộng được thực hiện trong giai đoạn từ năm 2009 đến năm 2013 (thời kỳ Luật Thuế TNDN số 14/2008/QH12 không cho phép dự án đầu tư mở rộng được hưởng ưu đãi thuế):

• Các dự án đầu tư mở rộng triển khai trong giai đoạn 2009 - 2013, nếu đáp ứng các điều kiện ưu đãi thuế theo quy định của Luật số 32/2013/QH13 thì sẽ được hưởng ưu đãi thuế TNDN cho thời gian còn lại kể từ kỳ tính thuế năm 2014.
• Doanh nghiệp có trách nhiệm tự xác định các điều kiện ưu đãi, mức ưu đãi và thời gian ưu đãi còn lại để thực hiện kê khai và quyết toán thuế với cơ quan quản lý thuế trực tiếp.

- Phương pháp xác định và phân bổ thu nhập được hưởng ưu đãi

Tổng cục Thuế hướng dẫn chi tiết cách thức xác định phần thu nhập được hưởng ưu đãi từ hoạt động đầu tư mở rộng nhằm đảm bảo tính minh bạch và tránh thất thu ngân sách:

• Doanh nghiệp có nghĩa vụ hạch toán riêng biệt phần thu nhập phát sinh từ hoạt động đầu tư mở rộng.
• Trường hợp doanh nghiệp không thể hạch toán riêng được phần thu nhập này, thu nhập từ dự án đầu tư mở rộng được xác định theo phương pháp phân bổ. Tỷ lệ phân bổ được tính bằng tỷ lệ giữa nguyên giá tài sản cố định đầu tư mới đưa vào sử dụng cho sản xuất kinh doanh trên tổng nguyên giá tài sản cố định thực tế dùng cho sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
• Các khoản thu nhập khác ngoài hoạt động sản xuất kinh doanh trực tiếp của dự án đầu tư mở rộng sẽ không được tính vào diện áp dụng ưu đãi thuế.

- Quyền lựa chọn phương án hưởng ưu đãi của doanh nghiệp

Doanh nghiệp đáp ứng đủ điều kiện ưu đãi đối với dự án đầu tư mở rộng được quyền chủ động lựa chọn một trong hai phương án tối ưu hóa nghĩa vụ thuế:

• Phương án 1: Áp dụng ưu đãi thuế TNDN theo dự án đang hoạt động cho thời gian còn lại (bao gồm cả mức thuế suất ưu đãi và thời gian miễn, giảm thuế nếu dự án đang hoạt động vẫn còn thời gian hưởng ưu đãi).
• Phương án 2: Áp dụng thời gian miễn thuế, giảm thuế đối với phần thu nhập tăng thêm do đầu tư mở rộng mang lại (không được áp dụng thuế suất ưu đãi) bằng với thời gian miễn thuế, giảm thuế áp dụng cho dự án đầu tư mới trên cùng địa bàn hoặc lĩnh vực ưu đãi thuế TNDN.

Ý nghĩa thực tiễn và lưu ý quan trọng khi áp dụng

Công văn 3940/TCT-CS là cơ sở pháp lý quan trọng giúp thống nhất cách hiểu và áp dụng luật thuế giữa cơ quan thuế các cấp và cộng đồng doanh nghiệp. Khi áp dụng hướng dẫn tại công văn này, doanh nghiệp cần lưu ý:

• Phải chuẩn bị và lưu trữ đầy đủ hồ sơ pháp lý của dự án đầu tư, các hóa đơn, chứng từ chứng minh việc tăng tài sản cố định và công suất thiết kế.
• Việc lựa chọn phương án ưu đãi thuế (theo dự án đang hoạt động hoặc theo diện đầu tư mới) sau khi đã quyết định và kê khai thì không được thay đổi cho cùng một dự án đầu tư mở rộng.
• Khuyến khích doanh nghiệp thực hiện hạch toán kế toán riêng biệt ngay từ khi phát sinh dự án đầu tư để tránh các rủi ro tranh chấp về tỷ lệ phân bổ tài sản khi cơ quan thuế thực hiện thanh tra, kiểm tra.