Giới thiệu chung về Công văn 3518/GSQL-GQ4

Công văn 3518/GSQL-GQ4 được ban hành bởi Cục Giám sát quản lý về Hải quan thuộc Tổng cục Hải quan nhằm giải quyết các vướng mắc liên quan đến việc kiểm tra và chấp nhận Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu D trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN (ATIGA). Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các cơ quan hải quan địa phương thống nhất quy trình thực hiện, giảm thiểu ách tắc thông quan và tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

Nội dung hướng dẫn cốt lõi về việc thể hiện trị giá FOB trên C/O mẫu D

Vướng mắc lớn nhất được giải quyết trong công văn này là yêu cầu khai báo trị giá FOB trên ô số 9 của C/O mẫu D. Cục Giám sát quản lý về Hải quan đã đưa ra hướng dẫn cụ thể dựa trên các cam kết quốc tế và quy định pháp luật hiện hành:

• Trường hợp bắt buộc khai báo trị giá FOB: Trị giá FOB chỉ bắt buộc phải thể hiện trên C/O mẫu D đối với những lô hàng áp dụng tiêu chí xuất xứ Hàm lượng giá trị khu vực (RVC - Regional Value Content). Việc khai báo này là cơ sở bắt buộc để cơ quan hải quan kiểm tra và tính toán tỷ lệ nội địa hóa của sản phẩm.
• Trường hợp không bắt buộc khai báo trị giá FOB: Đối với các hàng hóa áp dụng các tiêu chí xuất xứ khác như Xuất xứ thuần túy (WO - Wholly Obtained), Chuyển đổi mã số hàng hóa (CTC - Change in Tariff Classification), hoặc Quy trình gia công chế biến cụ thể (SP - Specific Processes), việc thể hiện trị giá FOB trên ô số 9 của C/O mẫu D là không bắt buộc.
• Áp dụng linh hoạt theo lộ trình sửa đổi: Công văn lưu ý việc áp dụng linh hoạt và tuân thủ theo lộ trình sửa đổi Quy tắc thủ tục cấp và kiểm tra xuất xứ (OCP) của Hiệp định ATIGA đối với từng quốc gia thành viên ASEAN, đảm bảo không gây khó khăn bất hợp lý cho doanh nghiệp khi đối tác nước ngoài thực hiện theo đúng thông lệ quốc tế đã thống nhất.

Hướng dẫn nghiệp vụ cho cơ quan Hải quan địa phương

Để đảm bảo tính thống nhất trong thực thi pháp luật hải quan trên toàn quốc, Cục Giám sát quản lý về Hải quan yêu cầu Cục Hải quan các tỉnh, thành phố thực hiện nghiêm túc các nội dung sau:

• Nghiêm túc thực hiện kiểm tra đối chiếu: Công chức hải quan khi kiểm tra C/O mẫu D phải đối chiếu kỹ lưỡng giữa tiêu chí xuất xứ khai báo trên C/O và các chứng từ kèm theo trong bộ hồ sơ hải quan. Không được từ chối C/O một cách thiếu cơ sở pháp lý hoặc do chưa cập nhật các quy định sửa đổi của Hiệp định ATIGA.
• Tránh gây phiền hà cho doanh nghiệp: Nghiêm cấm việc tự ý yêu cầu doanh nghiệp phải bổ sung trị giá FOB trên C/O mẫu D đối với các trường hợp áp dụng tiêu chí xuất xứ không phải RVC. Việc gây khó khăn, kéo dài thời gian thông quan không đúng quy định sẽ bị xử lý nghiêm.
• Thực hiện quy trình xác minh khi có nghi ngờ: Trong trường hợp có nghi ngờ hợp lý về tính hợp lệ của C/O mẫu D hoặc tính chính xác của thông tin xuất xứ, cơ quan hải quan địa phương cần báo cáo Tổng cục Hải quan để tiến hành thủ tục xác minh (verification) với cơ quan cấp C/O của nước xuất khẩu theo đúng quy định của Hiệp định ATIGA, đồng thời giải tỏa hàng hóa cho doanh nghiệp theo quy định.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 3518/GSQL-GQ4 đóng vai trò quan trọng trong việc tháo gỡ các rào cản kỹ thuật phi thuế quan, thúc đẩy giao thương hàng hóa giữa Việt Nam và các nước thành viên ASEAN. Việc làm rõ quy định về trị giá FOB trên C/O mẫu D giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong khâu chuẩn bị chứng từ, giảm thiểu tối đa rủi ro bị bác bỏ C/O và bị truy thu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt.