Giới thiệu chung về Công văn 35/TCHQ-GSQL

Công văn 35/TCHQ-GSQL do Cục Giám sát quản lý về Hải quan thuộc Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thống nhất thực hiện việc phân biệt giữa muối ăn và muối công nghiệp nhập khẩu. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc trong quá trình làm thủ tục thông quan, áp dụng chính sách thuế, hạn ngạch thuế quan và kiểm tra chuyên ngành đối với mặt hàng muối nhập khẩu vào Việt Nam.

Mục đích và ý nghĩa của việc phân biệt muối ăn và muối công nghiệp

Việc phân định rõ ràng giữa hai loại muối này hướng tới các mục tiêu quản lý nhà nước cốt lõi sau:

• Áp dụng đúng chính sách thuế và hạn ngạch thuế quan: Mặt hàng muối thuộc diện quản lý bằng hạn ngạch thuế quan nhập khẩu của Bộ Công Thương. Việc phân biệt chính xác giúp áp dụng đúng mức thuế suất ưu đãi trong hạn ngạch hoặc thuế suất ngoài hạn ngạch.
• Thực hiện đúng quy định kiểm tra chuyên ngành: Muối ăn (dùng cho người) và muối công nghiệp (dùng trong sản xuất hóa chất, dệt nhuộm, thủy sản...) chịu sự quản lý chất lượng và kiểm tra an toàn thực phẩm của các cơ quan chuyên ngành khác nhau, chủ yếu là Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
• Ngăn ngừa gian lận thương mại: Tránh tình trạng doanh nghiệp lợi dụng sự mập mờ giữa hai loại muối để khai sai mã số HS, trốn thuế hoặc né tránh các thủ tục kiểm tra chất lượng nghiêm ngặt đối với muối dùng làm thực phẩm.

Các tiêu chí cốt lõi để phân biệt muối ăn và muối công nghiệp nhập khẩu

Theo hướng dẫn của Tổng cục Hải quan, việc phân biệt dựa trên các căn cứ pháp lý và kỹ thuật cụ thể:

• Căn cứ vào mục đích sử dụng khai báo: Doanh nghiệp nhập khẩu phải khai báo rõ ràng mục đích sử dụng của lô hàng ngay khi làm thủ tục hải quan (dùng trực tiếp làm thức ăn, chế biến thực phẩm hay dùng cho các ngành công nghiệp sản xuất khác).
• Căn cứ vào mã số HS (Hệ thống hài hòa mô tả và mã hóa hàng hóa):
  • Muối ăn thường được phân loại vào các nhóm mã HS quy định cho muối thực phẩm, chịu sự điều chỉnh của các tiêu chuẩn quốc gia về muối bổ sung vi chất hoặc muối tinh chất lượng cao.
  • Muối công nghiệp (thường là muối mỏ, muối thô chưa qua tinh chế sâu hoặc muối có hàm lượng Natri Clorua - NaCl khác biệt) được phân loại vào các phân nhóm dành riêng cho nguyên liệu sản xuất công nghiệp.
• Căn cứ vào tiêu chuẩn kỹ thuật và kiểm tra chất lượng:
  • Đối với muối ăn: Phải đáp ứng các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) về an toàn thực phẩm, hàm lượng i-ốt (nếu có) và các chỉ tiêu kim loại nặng theo quy định của Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
  • Đối với muối công nghiệp: Phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật phục vụ sản xuất công nghiệp và không được phép tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng sang làm muối ăn khi chưa qua kiểm tra an toàn thực phẩm.

Hướng dẫn nghiệp vụ đối với cơ quan Hải quan địa phương

Để đảm bảo tính thống nhất trong thực thi pháp luật hải quan, Công văn 35/TCHQ-GSQL yêu cầu các đơn vị hải quan cửa khẩu thực hiện nghiêm túc các nội dung sau:

• Tăng cường kiểm tra hồ sơ và thực tế hàng hóa: Công chức hải quan cần đối chiếu kỹ lưỡng thông tin trên tờ khai hải quan, hợp đồng mua bán, hóa đơn thương mại và chứng nhận xuất xứ (C/O) để xác định tính hợp pháp và tính đồng nhất của mặt hàng muối nhập khẩu.
• Phối hợp chặt chẽ với cơ quan kiểm tra chuyên ngành: Chỉ cho phép thông quan lô hàng khi có kết quả kiểm tra nhà nước về chất lượng hoặc an toàn thực phẩm đạt yêu cầu đối với các lô hàng muối ăn, muối nhập khẩu làm thực phẩm.
• Đẩy mạnh công tác kiểm tra sau thông quan: Tiến hành thanh tra, kiểm tra đột xuất hoặc định kỳ đối với các doanh nghiệp nhập khẩu muối công nghiệp để giám sát việc sử dụng muối đúng mục đích đã khai báo, ngăn chặn hành vi đưa muối công nghiệp chưa qua xử lý vào thị trường tiêu dùng thực phẩm.