Tổng quan về Công văn 3159/TCHQ-GSQL năm 2014

Công văn 3159/TCHQ-GSQL được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm kịp thời tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai thực hiện Công văn số 1957/TCHQ-GSQL về công tác giám sát hải quan đối với hàng hóa vận chuyển chịu sự giám sát hải quan. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất quy trình nghiệp vụ giữa các đơn vị hải quan địa phương, vừa đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan, vừa tạo điều kiện thông thoáng, thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm giải quyết vướng mắc

Văn bản tập trung xử lý các vấn đề kỹ thuật và thủ tục liên quan đến niêm phong, vận chuyển và bàn giao hàng hóa giữa các cửa khẩu, cảng biển, cảng cạn (ICD) và các địa điểm kiểm tra tập trung. Các nội dung cốt lõi bao gồm:

• Quy định về niêm phong hải quan đối với các loại hàng hóa đặc thù: Hướng dẫn chi tiết phương án giám sát đối với hàng hóa không thể niêm phong bằng seal hải quan thông thường (như hàng siêu trường, siêu trọng, hàng rời, linh kiện máy móc quá khổ, hoặc hàng hóa đóng trong container hở mái). Trong các trường hợp này, cơ quan hải quan cho phép áp dụng các biện pháp giám sát thay thế như chụp ảnh nguyên trạng hàng hóa, ghi nhận chi tiết thông số trên biên bản bàn giao hoặc sử dụng các thiết bị định vị chuyên dụng.
• Quy trình bàn giao và phản hồi thông tin giữa các Chi cục Hải quan: Xác định rõ ràng trách nhiệm phối hợp giữa Chi cục Hải quan nơi đi (nơi lập biên bản bàn giao, thực hiện niêm phong) và Chi cục Hải quan nơi đến (nơi tiếp nhận hàng hóa, kiểm tra tình trạng niêm phong thực tế). Quy định cụ thể về thời hạn và phương thức phản hồi thông tin xác nhận đã tiếp nhận hàng hóa trên hệ thống dữ liệu điện tử hoặc bằng văn bản để khép kín quy trình giám sát, ngăn ngừa tình trạng thất thoát hàng hóa trong quá trình vận chuyển nội địa.
• Xử lý các sự cố phát sinh trong quá trình vận chuyển: Hướng dẫn quy trình xử lý đối với các trường hợp phương tiện vận chuyển gặp sự cố bất khả kháng (như tai nạn giao thông, thiên tai, hỏng hóc phương tiện) dẫn đến việc phải thay đổi lộ trình, thời gian vận chuyển hoặc ảnh hưởng đến tình trạng niêm phong của lô hàng. Doanh nghiệp vận tải có trách nhiệm thông báo ngay cho cơ quan hải quan nơi gần nhất để tiến hành lập biên bản ghi nhận hiện trạng và thực hiện các biện pháp bảo quản, niêm phong lại hàng hóa.
• Giám sát đối với hàng hóa quá cảnh và chuyển cửa khẩu: Làm rõ các bước thủ tục kiểm tra, giám sát từ cửa khẩu nhập đầu tiên đến cửa khẩu xuất cuối cùng hoặc đích đến trong nội địa, đảm bảo hàng hóa đi đúng tuyến đường và thời gian đã đăng ký với cơ quan hải quan.

Trách nhiệm tổ chức thực hiện của các đơn vị hải quan

Để đảm bảo tính đồng bộ và hiệu quả cao khi áp dụng hướng dẫn mới, Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị trực thuộc thực hiện nghiêm túc các nội dung sau:

• Các Cục Hải quan tỉnh, thành phố có trách nhiệm phổ biến, quán triệt nội dung Công văn 3159/TCHQ-GSQL đến toàn thể cán bộ, công chức hải quan làm công tác giám sát quản lý tại các chi cục trực thuộc để áp dụng thống nhất, tránh việc tự ý đưa ra các yêu cầu thủ tục rườm rà gây khó khăn cho doanh nghiệp.
• Đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin, cập nhật kịp thời trạng thái các lô hàng chuyển cửa khẩu, hàng quá cảnh trên hệ thống thông tin quản lý của ngành Hải quan để phục vụ công tác tra cứu, đối chiếu dữ liệu nhanh chóng.
• Chủ động phối hợp với các doanh nghiệp cảng, kho bãi và các đơn vị vận chuyển để kịp thời nắm bắt thông tin, giải quyết nhanh các vướng mắc phát sinh ngay tại thực địa, rút ngắn thời gian thông quan và nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp.