Công văn 1881/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành là một văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng, nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh và thống nhất việc phân loại hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu trong toàn ngành hải quan. Văn bản này đóng vai trò định hướng cho các Cục Hải quan tỉnh, thành phố và các doanh nghiệp trong việc xác định chính xác mã số HS, từ đó áp dụng đúng mức thuế suất và các chính sách quản lý mặt hàng liên quan.

Theo tinh thần chỉ đạo của Tổng cục Hải quan, việc phân loại hàng hóa phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật hiện hành, bao gồm:

• Tôn trọng Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam: Việc xác định mã số hàng hóa phải căn cứ vào danh mục quy chuẩn đang có hiệu lực pháp lý tại thời điểm đăng ký tờ khai hải quan.
• Áp dụng 6 quy tắc tổng quát: Việc phân loại phải thực hiện tuần tự theo 6 Quy tắc tổng quát giải thích Hệ thống Harmonized System (HS) của Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO).
• Phân tích bản chất kỹ thuật của hàng hóa: Việc xác định mã số không chỉ dựa vào tên gọi thương mại mà phải căn cứ vào cấu tạo, thành phần, tính chất lý hóa, công dụng và quy trình vận hành thực tế của sản phẩm.
• Sử dụng tài liệu tham chiếu chính thống: Cơ quan hải quan và doanh nghiệp cần đối chiếu với Chú giải pháp lý của các Phần, Chương và Chú giải chi tiết (Explanatory Notes) để đảm bảo tính chính xác cao nhất.

Để khắc phục tình trạng không đồng nhất trong việc áp dụng mã số thuế đối với cùng một mặt hàng tại các chi cục hải quan khác nhau, văn bản đưa ra các giải pháp cụ thể:

• Tăng cường phối hợp kiểm tra: Các đơn vị hải quan địa phương cần chủ động rà soát, đối chiếu thông tin đối với các mặt hàng phức tạp, đa chức năng hoặc dễ gây nhầm lẫn để đưa ra áp dụng thống nhất.
• Thực hiện kiểm định khi cần thiết: Trong trường hợp hồ sơ kỹ thuật không đủ cơ sở để xác định bản chất hàng hóa, cơ quan hải quan sẽ tiến hành lấy mẫu để phân tích, giám định tại các Chi cục Kiểm định hải quan. Kết quả kiểm định là cơ sở pháp lý bắt buộc để thực hiện phân loại.
• Trách nhiệm khai báo của người khai hải quan: Doanh nghiệp có nghĩa vụ cung cấp đầy đủ, trung thực các tài liệu kỹ thuật, catalogue, chứng nhận phân tích (COA) và giải trình rõ ràng về đặc tính của hàng hóa để phục vụ công tác phân loại.

Công văn 1881/TCHQ-TXNK mang lại nhiều giá trị thiết thực cho hoạt động quản lý nhà nước và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp:

• Đảm bảo tính minh bạch và công bằng: Việc thống nhất mã số HS giúp tạo ra môi trường cạnh tranh bình đẳng giữa các doanh nghiệp, tránh tình trạng trục lợi hoặc thất thu thuế do áp sai mã.
• Rút ngắn thời gian thông quan: Hướng dẫn rõ ràng giúp giảm thiểu các tranh chấp, khiếu nại kéo dài giữa cơ quan hải quan và doanh nghiệp về mã số thuế, từ đó đẩy nhanh tiến độ giải phóng hàng hóa.
• Nâng cao hiệu quả quản lý thuế: Giúp cơ quan hải quan kiểm soát chặt chẽ nguồn thu ngân sách nhà nước, hạn chế tối đa các hành vi gian lận thương mại thông qua việc khai sai mã số hàng hóa.