Giới thiệu chung về Công văn 16757/CHQ-GSQL

Công văn 16757/CHQ-GSQL năm 2025 do Cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm thống nhất quy trình, thủ tục hải quan và tháo gỡ các vướng mắc cho doanh nghiệp khi thực hiện nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng vào Việt Nam. Văn bản này hướng tới việc đảm bảo tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật về an toàn, công nghệ và bảo vệ môi trường, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.

- Đối tượng áp dụng và phạm vi điều chỉnh

• Các doanh nghiệp thực hiện hoạt động trực tiếp nhập khẩu hoặc ủy thác nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng để phục vụ sản xuất tại Việt Nam.
• Các cơ quan hải quan, công chức hải quan tại các cửa khẩu và chi cục hải quan địa phương thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát và thông quan hàng hóa.
• Các tổ chức giám định được chỉ định hoặc thừa nhận có thẩm quyền cấp chứng thư giám định đối với máy móc đã qua sử dụng.

- Điều kiện cốt lõi khi nhập khẩu máy móc đã qua sử dụng

• Giới hạn về tuổi thiết bị: Máy móc, thiết bị đã qua sử dụng khi nhập khẩu phải đáp ứng yêu cầu về tuổi thiết bị không vượt quá số năm quy định (thông thường là không quá 10 năm). Đối với một số lĩnh vực đặc thù, giới hạn tuổi thiết bị có thể được áp dụng khác đi theo quy định chi tiết của pháp luật chuyên ngành.
• Tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn: Thiết bị nhập khẩu phải được sản xuất theo tiêu chuẩn phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) hoặc tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) của Việt Nam, hoặc tiêu chuẩn của các quốc gia G7, Hàn Quốc về an toàn lao động, tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường.
• Mục đích sử dụng: Doanh nghiệp chỉ được phép nhập khẩu máy móc đã qua sử dụng để phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất của chính doanh nghiệp, không được phép nhập khẩu nhằm mục đích kinh doanh thương mại hoặc chuyển nhượng trái quy định.

- Thành phần hồ sơ hải quan bắt buộc

• Tờ khai hải quan: Doanh nghiệp thực hiện khai báo đầy đủ, chính xác các thông tin về tên hàng, nhãn hiệu, kiểu dáng, số sê-ri, năm sản xuất và nước xuất xứ trên hệ thống thông quan tự động.
• Chứng thư giám định: Đây là chứng từ bắt buộc phải nộp cho cơ quan hải quan để chứng minh máy móc đáp ứng đủ điều kiện về tuổi thiết bị và tiêu chuẩn kỹ thuật. Chứng thư phải do tổ chức giám định được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định hoặc thừa nhận cấp.
• Bản cam kết của doanh nghiệp: Văn bản cam kết của người đứng đầu doanh nghiệp về việc đưa máy móc về đúng cơ sở sản xuất để lắp đặt, sử dụng đúng mục đích và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu xảy ra vi phạm.
• Chứng từ thương mại khác: Hóa đơn thương mại (Invoice), vận đơn (Bill of Lading), chứng nhận xuất xứ (C/O) nếu có để xác định trị giá và nguồn gốc lô hàng.

- Quy trình kiểm tra và thông quan hàng hóa

• Kiểm tra hồ sơ giấy tờ: Công chức hải quan tiến hành đối chiếu thông tin khai báo trên tờ khai với chứng thư giám định và các tài liệu đi kèm nhằm đảm bảo tính đồng nhất và hợp lệ của hồ sơ.
• Kiểm tra thực tế hàng hóa (nếu có): Trong các trường hợp hệ thống phân loại luồng đỏ hoặc khi cơ quan hải quan phát hiện dấu hiệu nghi ngờ về năm sản xuất, nhãn mác bị tẩy xóa, thay đổi, cơ quan hải quan sẽ thực hiện kiểm tra thực tế để xác định tính chính xác của thông tin khai báo.
• Quyết định thông quan: Lô hàng chỉ được chấp nhận thông quan sau khi doanh nghiệp hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ thuế, nộp đủ chứng thư giám định hợp lệ và không phát hiện bất kỳ hành vi vi phạm pháp luật hải quan nào.

- Trách nhiệm của các bên liên quan

• Đối với doanh nghiệp nhập khẩu: Chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về tính trung thực của hồ sơ, chứng từ cung cấp cho cơ quan hải quan; đảm bảo vận hành máy móc đúng quy trình an toàn và bảo vệ môi trường tại nhà xưởng.
• Đối với cơ quan hải quan: Thực hiện kiểm tra, giám sát chặt chẽ, ngăn chặn kịp thời các hành vi gian lận thương mại như giả mạo chứng thư giám định, nhập khẩu máy móc quá tuổi quy định hoặc rác thải công nghệ dưới danh nghĩa máy móc cũ.
• Đối với tổ chức giám định: Phải thực hiện quy trình giám định khách quan, chính xác và chịu trách nhiệm pháp lý đối với kết quả giám định đã cung cấp cho doanh nghiệp và cơ quan hải quan.