Giới thiệu về Công văn 1593/TXNK-CST năm 2018

Công văn 1593/TXNK-CST do Cục Thuế xuất nhập khẩu ban hành năm 2018 là văn bản hướng dẫn quan trọng về việc xử lý thuế đối với nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để sản xuất hàng xuất khẩu (SXXK) nhưng bị tiêu hủy. Văn bản này giải quyết các vướng mắc của doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương trong việc xác định nghĩa vụ thuế đối với hàng hóa bị hư hỏng, thiên tai, hỏa hoạn hoặc buộc phải tiêu hủy dưới sự giám sát của cơ quan chức năng.

Chính sách thuế đối với nguyên liệu, vật tư nhập khẩu SXXK bị tiêu hủy do tai nạn, thiên tai, hỏa hoạn

Đối với trường hợp nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để sản xuất hàng xuất khẩu bị thiệt hại, tiêu hủy do các nguyên nhân bất khả kháng như thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ, chính sách xử lý thuế được quy định cụ thể như sau:

• Xem xét giảm thuế nhập khẩu: Căn cứ quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13, hàng hóa nhập khẩu đang trong quá trình giám sát của cơ quan hải quan nếu bị hỏng hóc, mất mát do nguyên nhân khách quan được cơ quan có thẩm quyền xác nhận thì được giảm thuế tương ứng với tỷ lệ tổn thất thực tế của hàng hóa.
• Điều kiện áp dụng miễn, giảm thuế: Doanh nghiệp phải cung cấp đầy đủ hồ sơ chứng minh thiệt hại, bao gồm biên bản xác nhận của cơ quan chức năng (như cơ quan phòng cháy chữa cháy, cơ quan giám định độc lập) và báo cáo chi tiết số lượng hàng hóa bị tiêu hủy, hư hỏng gửi cơ quan hải quan quản lý trực tiếp.
• Xử lý thuế giá trị gia tăng (GTGT): Đối với số thuế GTGT đầu vào của nguyên liệu, vật tư bị tiêu hủy do thiên tai, hỏa hoạn không được bồi thường thì doanh nghiệp được kê khai, khấu trừ theo quy định của pháp luật về thuế GTGT.

Xử lý thuế đối với phế liệu, phế phẩm thu được sau quá trình tiêu hủy

Trong quá trình tiêu hủy nguyên liệu, vật tư hoặc sản phẩm lỗi của quá trình SXXK, nếu có phát sinh phế liệu, phế phẩm có giá trị thương mại, việc xử lý thuế được thực hiện như sau:

• Nghĩa vụ kê khai thuế khi tiêu thụ nội địa: Trường hợp doanh nghiệp bán phế liệu, phế phẩm thu được từ quá trình tiêu hủy ra thị trường nội địa, doanh nghiệp phải kê khai, nộp thuế nhập khẩu (tính theo trị giá và thuế suất của phế liệu, phế phẩm tại thời điểm chuyển tiêu thụ nội địa) và thuế giá trị gia tăng theo quy định.
• Trường hợp phế liệu không còn giá trị sử dụng: Nếu phế liệu, phế phẩm sau khi tiêu hủy hoàn toàn không còn giá trị thương mại và được tiêu hủy triệt để dưới sự giám sát của cơ quan hải quan và cơ quan môi trường, doanh nghiệp không phải nộp thuế nhập khẩu đối với phần phế liệu này.

Thủ tục giám sát và hồ sơ tiêu hủy hàng hóa SXXK

Để được áp dụng các chính sách ưu đãi và xử lý thuế không thu, miễn thuế đối với hàng hóa tiêu hủy, doanh nghiệp cần tuân thủ nghiêm ngặt quy trình thủ tục sau:

• Thông báo cho cơ quan hải quan: Doanh nghiệp phải có văn bản thông báo cho Chi cục Hải quan nơi quản lý nguyên liệu, vật tư nhập khẩu về kế hoạch, thời gian, địa điểm và phương thức tiêu hủy trước khi thực hiện.
• Giám sát quá trình tiêu hủy: Quá trình tiêu hủy phải được thực hiện dưới sự giám sát trực tiếp của cơ quan hải quan (trừ trường hợp có quy định khác) và các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan (như cơ quan môi trường nếu hàng hóa thuộc diện độc hại).
• Lập biên bản tiêu hủy: Sau khi hoàn thành việc tiêu hủy, các bên liên quan phải ký biên bản tiêu hủy ghi rõ chủng loại, số lượng, tình trạng hàng hóa trước và sau khi tiêu hủy. Biên bản này là chứng từ pháp lý bắt buộc trong hồ sơ quyết toán thuế của doanh nghiệp.

Ý nghĩa pháp lý và lưu ý cho doanh nghiệp

Công văn 1593/TXNK-CST giúp làm rõ ranh giới giữa việc tiêu hủy hàng hóa do sự cố khách quan và việc chủ động tiêu hủy phế liệu phát sinh trong sản xuất. Doanh nghiệp cần lưu ý hệ thống sổ sách kế toán, chứng từ theo dõi nguyên liệu nhập khẩu phải đồng nhất với thực tế tiêu hủy để tránh bị cơ quan hải quan ấn định thuế hoặc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan khi thực hiện kiểm tra sau thông quan.