Tóm tắt Công văn 1553/TCT-CS năm 2024 về chính sách hóa đơn điện tử và khấu trừ thuế

Công văn 1553/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành năm 2024 là văn bản hướng dẫn quan trọng giải quyết các vướng mắc thực tế của doanh nghiệp và cơ quan thuế địa phương về chính sách hóa đơn điện tử. Nội dung trọng tâm của công văn tập trung vào việc xác định tính hợp lệ của hóa đơn lập không đúng thời điểm, điều kiện để người mua được khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) đầu vào và tính vào chi phí được trừ khi xác định thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN).

1. Quy định về thời điểm lập hóa đơn điện tử theo pháp luật hiện hành

Tổng cục Thuế căn cứ vào các quy định tại Nghị định số 123/2020/NĐ-CP để làm rõ nguyên tắc xác định thời điểm lập hóa đơn đối với từng hoạt động kinh doanh cụ thể:

• Đối với hoạt động bán hàng hóa: Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.
• Đối với hoạt động cung cấp dịch vụ: Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền. Trường hợp người cung cấp dịch vụ có thu tiền trước hoặc trong khi cung cấp dịch vụ thì thời điểm lập hóa đơn là thời điểm thu tiền (trừ một số trường hợp đặc thù theo quy định).
• Đối với hoạt động xây dựng, lắp đặt: Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm nghiệm thu, bàn giao hạng mục công trình, công trình, khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.

2. Nguyên tắc xử lý đối với hóa đơn lập không đúng thời điểm

Công văn làm rõ trách nhiệm pháp lý và quyền lợi của các bên liên quan khi xảy ra hành vi lập hóa đơn sai thời điểm:

• Đối với bên bán (người lập hóa đơn): Hành vi lập hóa đơn không đúng thời điểm là hành vi vi phạm quy định về quản lý hóa đơn và sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn theo quy định tại Nghị định số 125/2020/NĐ-CP của Chính phủ.
• Đối với bên mua (người nhận hóa đơn): Việc hóa đơn bị lập sai thời điểm từ phía người bán không hoàn toàn tước đi quyền lợi về thuế của người mua, nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện thực tế về giao dịch.

3. Điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với hóa đơn lập sai thời điểm

Để được chấp nhận khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với các hóa đơn lập không đúng thời điểm, doanh nghiệp mua hàng phải chứng minh và đáp ứng các điều kiện nghiêm ngặt sau:

• Giao dịch mua bán hàng hóa, dịch vụ là có thật, có đầy đủ hồ sơ, chứng từ chứng minh hàng hóa, dịch vụ đã được bàn giao, nghiệm thu và đưa vào sử dụng cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
• Có hóa đơn GTGT hợp pháp (dù lập sai thời điểm nhưng vẫn là hóa đơn thật, được cấp mã hoặc có thông tin trên hệ thống của cơ quan thuế).
• Có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với các hóa đơn có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên (bao gồm cả thuế GTGT) theo đúng quy định của pháp luật.
• Việc kê khai, khấu trừ thuế phải được thực hiện trước khi cơ quan thuế có thẩm quyền công bố quyết định thanh tra, kiểm tra thuế tại trụ sở của người nộp thuế.

4. Điều kiện tính vào chi phí được trừ khi xác định thuế TNDN

Tương tự như thuế GTGT, các khoản chi phí liên quan đến hóa đơn lập sai thời điểm vẫn có thể được tính vào chi phí hợp lý được trừ khi tính thuế TNDN nếu thỏa mãn các tiêu chí:

• Khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
• Khoản chi có đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp theo quy định của pháp luật.
• Có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với các khoản chi có hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên.
• Doanh nghiệp phải giải trình rõ ràng về tính khách quan của việc lập hóa đơn chậm trễ và chứng minh được bản chất giao dịch kinh tế đã hoàn thành trong kỳ tính thuế tương ứng.

5. Khuyến nghị dành cho doanh nghiệp

Qua nội dung hướng dẫn tại Công văn 1553/TCT-CS, Tổng cục Thuế khuyến nghị các doanh nghiệp cần nâng cao tính tuân thủ pháp luật về hóa đơn:

• Chủ động rà soát quy trình giao nhận hàng hóa, nghiệm thu dịch vụ để lập hóa đơn đúng thời điểm, tránh bị xử phạt hành chính.
• Khi phát hiện đối tác lập hóa đơn sai thời điểm, cần yêu cầu giải trình và hoàn thiện đầy đủ hồ sơ giao nhận, chứng từ thanh toán để bảo vệ quyền lợi khấu trừ thuế GTGT và chi phí được trừ của đơn vị mình.