Giới thiệu chung về Công văn 126/BXD-KTXD

Công văn 126/BXD-KTXD do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc thực tế phát sinh trong quá trình thực hiện và điều chỉnh hợp đồng xây dựng. Văn bản đưa ra các hướng dẫn chi tiết dựa trên hệ thống pháp luật về xây dựng hiện hành, giúp các chủ đầu tư và nhà thầu thống nhất phương án triển khai, hạn chế tối đa các tranh chấp không đáng có.

1. Nguyên tắc chung trong thực hiện và điều chỉnh hợp đồng xây dựng

Bộ Xây dựng nhấn mạnh các nguyên tắc cốt lõi mà các bên tham gia hợp đồng phải tuân thủ nghiêm ngặt:

• Việc thực hiện và điều chỉnh hợp đồng phải căn cứ vào các nội dung thỏa thuận trong hợp đồng đã ký kết hợp pháp, phù hợp với hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu và các quy định pháp luật áp dụng cho hợp đồng tại thời điểm ký kết.
• Nội dung điều chỉnh hợp đồng không được làm thay đổi mục tiêu đầu tư ban đầu hoặc vượt tổng mức đầu tư đã được phê duyệt, trừ trường hợp đặc biệt được người quyết định đầu tư cho phép theo quy định của pháp luật.
• Các bên phải thực hiện đúng các cam kết về tiến độ, chất lượng, an toàn lao động và bảo vệ môi trường trong suốt quá trình triển khai dự án.

2. Hướng dẫn chi tiết về điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng

Đối với việc điều chỉnh giá hợp đồng do biến động chi phí, Công văn 126/BXD-KTXD làm rõ các nội dung sau:

• Đối tượng áp dụng: Việc điều chỉnh giá chỉ được xem xét áp dụng đối với các loại hợp đồng theo đơn giá cố định, đơn giá điều chỉnh hoặc hợp đồng theo thời gian khi có các yếu tố biến động giá cả nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu xây dựng vượt quá tầm kiểm soát, hoặc do thay đổi cơ chế chính sách của Nhà nước.
• Phương pháp điều chỉnh: Việc điều chỉnh giá phải tuân thủ đúng công thức, phương pháp và các nguồn dữ liệu giá đã được thỏa thuận cụ thể trong hợp đồng. Trường hợp hợp đồng chưa quy định rõ, các bên phải thương thảo bổ sung phụ lục hợp đồng trên cơ sở hướng dẫn của Bộ Xây dựng và quy định pháp luật liên quan.
• Chỉ số giá xây dựng: Ưu tiên sử dụng chỉ số giá xây dựng do Bộ Xây dựng hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh công bố để làm cơ sở tính toán điều chỉnh giá, đảm bảo tính khách quan và minh bạch.

3. Xử lý đối với khối lượng công việc phát sinh ngoài hợp đồng

Vấn đề xử lý khối lượng phát sinh được hướng dẫn cụ thể nhằm tránh ách tắc trong công tác nghiệm thu và thanh toán:

• Đối với khối lượng phát sinh nằm trong phạm vi hợp đồng đã ký nhưng chưa có đơn giá cụ thể, các bên phải thỏa thuận xác định đơn giá mới theo nguyên tắc đã thống nhất trong hợp đồng trước khi thực hiện.
• Đối với khối lượng phát sinh ngoài phạm vi hợp đồng ban đầu (vượt quy mô, thay đổi thiết kế lớn), chủ đầu tư phải báo cáo người quyết định đầu tư phê duyệt chủ trương và nguồn vốn trước khi ký kết phụ lục hợp đồng bổ sung với nhà thầu.
• Quy trình nghiệm thu và thanh toán phần khối lượng phát sinh phải được thực hiện chặt chẽ, có đầy đủ biên bản xác nhận của các bên liên quan bao gồm đơn vị thiết kế, giám sát, chủ đầu tư và nhà thầu.

4. Trách nhiệm của các bên liên quan trong quá trình thực hiện

Để đảm bảo hiệu quả thực thi hợp đồng, Công văn hướng dẫn rõ trách nhiệm của từng chủ thể:

• Chủ đầu tư: Có trách nhiệm chủ trì rà soát, đánh giá tính pháp lý của các yêu cầu điều chỉnh từ phía nhà thầu; kịp thời giải quyết các vướng mắc về vốn, thủ tục nghiệm thu và thanh toán để không làm ảnh hưởng đến tiến độ thi công của dự án.
• Nhà thầu xây dựng: Phải cung cấp đầy đủ hồ sơ, tài liệu, hóa đơn chứng từ hợp pháp để chứng minh tính hợp lý của các đề xuất điều chỉnh; chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về tính chính xác của số liệu báo cáo.