Giới thiệu chung về Công văn 11422/TCHQ-GSQL

Công văn 11422/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2016 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ dành cho các Cục Hải quan tỉnh, thành phố nhằm giải quyết các vướng mắc liên quan đến thủ tục hải quan và chính sách thuế đối với đồ dùng, vật dụng nhập khẩu dưới dạng tài sản di chuyển. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất quy trình thực hiện, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người khai hải quan, đồng thời ngăn chặn các hành vi lợi dụng chính sách để gian lận thương mại.

- Đối tượng áp dụng và điều kiện xác định tài sản di chuyển

• Đối tượng được phép nhập khẩu: Áp dụng đối với cá nhân là người nước ngoài được phép vào làm việc, cư trú tại Việt Nam; người Việt Nam định cư ở nước ngoài được phép về nước thường trú hoặc nhận công tác; và các tổ chức được phép chuyển dịch địa điểm hoạt động vào Việt Nam.
• Điều kiện đối với đồ dùng, vật dụng: Các mặt hàng nhập khẩu phải là đồ dùng gia đình, đồ dùng phục vụ sinh hoạt, làm việc đã qua sử dụng của cá nhân, gia đình hoặc tổ chức. Hàng hóa này không được thuộc danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu hoặc tạm ngừng nhập khẩu theo quy định của pháp luật Việt Nam.

- Thủ tục hải quan đối với tài sản di chuyển

• Hồ sơ hải quan yêu cầu: Người khai hải quan phải chuẩn bị đầy đủ các chứng từ pháp lý bao gồm: Tờ khai hải quan nhập khẩu; Giấy phép lao động (Work Permit) hoặc Thẻ tạm trú đối với người nước ngoài; Quyết định tiếp nhận công tác hoặc giấy tờ chứng minh việc định cư đối với người Việt Nam về nước; Vận đơn hoặc các chứng từ vận tải tương đương; Bản kê chi tiết đồ dùng, vật dụng đã qua sử dụng.
• Quy trình kiểm tra thực tế: Cơ quan hải quan nơi làm thủ tục có trách nhiệm kiểm tra chi tiết hồ sơ và thực hiện kiểm tra thực tế hàng hóa. Việc kiểm tra nhằm xác định đúng chủng loại, số lượng và tình trạng thực tế của đồ dùng (đảm bảo đã qua sử dụng) để đối chiếu với khai báo của người nhập khẩu.

- Chính sách thuế và định mức miễn thuế

• Định mức miễn thuế nhập khẩu: Đồ dùng, vật dụng dưới dạng tài sản di chuyển được miễn thuế nhập khẩu theo định mức quy định của Thủ tướng Chính phủ. Thông thường, mỗi hộ gia đình hoặc cá nhân chỉ được phép miễn thuế đối với một số lượng giới hạn cho mỗi chủng loại mặt hàng (ví dụ: 01 chiếc đối với các thiết bị điện tử, điện lạnh lớn).
• Xử lý đối với phần vượt định mức: Trường hợp số lượng đồ dùng nhập khẩu vượt quá định mức miễn thuế quy định, người khai hải quan phải thực hiện nộp đủ các loại thuế đối với phần vượt định mức, bao gồm thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng (VAT) theo biểu thuế hiện hành.
• Quy định riêng đối với phương tiện giao thông: Đối với các mặt hàng đặc biệt như xe ô tô, xe máy đã qua sử dụng nhập khẩu dưới dạng tài sản di chuyển, quy trình kiểm soát cực kỳ nghiêm ngặt. Các phương tiện này phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật, niên hạn sử dụng và phải nộp đủ các loại thuế (thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế giá trị gia tăng) theo quy định riêng biệt của pháp luật, không được áp dụng cơ chế miễn thuế như đồ dùng sinh hoạt thông thường.

- Trách nhiệm của cơ quan hải quan địa phương

• Cục Hải quan các tỉnh, thành phố có trách nhiệm hướng dẫn chi tiết cho người khai hải quan thực hiện đúng quy trình, tránh gây phiền hà, kéo dài thời gian thông quan hàng hóa.
• Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát chặt chẽ để phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp lợi dụng hình thức tài sản di chuyển để nhập khẩu hàng hóa thương mại, hàng hóa mới 100% nhằm trốn thuế.