Giới thiệu chung về TCVN 1066:1971

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1066:1971 quy định về thông số và kích thước của profin gốc dùng cho bánh răng côn răng thẳng ăn khớp ngoài. Đây là tiêu chuẩn kỹ thuật nền tảng trong ngành cơ khí chế tạo máy tại Việt Nam, giúp thống nhất các thông số thiết kế, chế tạo và kiểm tra các bộ truyền bánh răng côn răng thẳng nhằm đảm bảo tính lắp lẫn và hiệu suất truyền động tối ưu.

Các thông số cơ bản của profin gốc

Tiêu chuẩn quy định cụ thể các thông số hình học của profin gốc (mặt cắt pháp tuyến) của thanh răng tiêu chuẩn tương ứng như sau:

• Góc profin tiêu chuẩn (Góc ăn khớp): Quy định góc profin tiêu chuẩn là 20 độ. Đây là trị số tối ưu giúp cân bằng giữa khả năng chịu tải của răng và hiệu suất truyền động, đồng thời hạn chế hiện tượng nhọn đỉnh răng khi chế tạo.
• Hệ số chiều cao đầu răng: Hệ số chiều cao đầu răng tiêu chuẩn được quy định bằng 1,0. Thông số này quyết định chiều cao phần làm việc của răng phía trên đường chia.
• Hệ số khe hở hướng tâm: Hệ số khe hở hướng tâm tiêu chuẩn được quy định là 0,2. Khe hở này đảm bảo đỉnh răng của bánh răng này không va chạm với chân răng của bánh răng phối hợp trong quá trình ăn khớp và vận hành.
• Bán kính góc lượn chân răng: Quy định bán kính góc lượn tối thiểu tại chân răng nhằm giảm thiểu sự tập trung ứng suất tại vùng chuyển tiếp, từ đó nâng cao độ bền uốn và tuổi thọ của răng dưới tác dụng của tải trọng động.

Phạm vi áp dụng và lưu ý kỹ thuật

• Đối tượng áp dụng: Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại bánh răng côn răng thẳng ăn khớp ngoài có môđun lớn hơn hoặc bằng 1 mm.
• Yêu cầu chế tạo: Khi thiết kế và chế tạo dụng cụ cắt răng (như dao phay đĩa, dao bào răng côn), biên dạng lưỡi cắt của dụng cụ phải được thiết kế dựa trên profin gốc được quy định trong tiêu chuẩn này để đảm bảo độ chính xác của biên dạng răng được gia công.
• Tính đồng bộ: Việc áp dụng thống nhất profin gốc theo TCVN 1066:1971 là cơ sở để chuẩn hóa các loại dụng cụ cắt răng và thiết bị đo lường chuyên dụng trong ngành chế tạo máy.