Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8415:2023 về Công trình thủy lợi - Quản lý tưới nước vùng không ảnh hưởng triều quy định các yêu cầu kỹ thuật, quy trình vận hành và quản lý phân phối nước tưới đối với các hệ thống công trình thủy lợi nằm ngoài vùng ảnh hưởng của thủy triều.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định các nội dung về lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, theo dõi, giám sát và đánh giá công tác quản lý tưới nước thuộc các hệ thống công trình thủy lợi ở vùng không ảnh hưởng triều.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến quản lý, khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi phục vụ tưới nước trên phạm vi cả nước.

Quy định chung về quản lý tưới nước

• Yêu cầu về nguồn nước: Nguồn nước cấp cho hệ thống tưới phải đảm bảo cả về số lượng và chất lượng, đáp ứng tiêu chuẩn dùng nước cho nông nghiệp và các nhu cầu dân sinh khác trong vùng dự án.
• Nguyên tắc quản lý: Việc quản lý tưới nước phải tuân thủ nguyên tắc tiết kiệm, hiệu quả, công bằng và hợp lý; ưu tiên cấp nước cho các giai đoạn sinh trưởng nhạy cảm của cây trồng.

Công tác lập kế hoạch tưới nước

• Xác định nhu cầu nước tưới: Căn cứ vào quy hoạch sản xuất nông nghiệp, cơ cấu giống cây trồng, lịch thời vụ, đặc điểm thổ nhưỡng và diễn biến thời tiết để tính toán nhu cầu nước chi tiết cho từng khu vực.
• Xây dựng kế hoạch phân phối nước: Lập lịch cấp nước cụ thể cho từng tuyến kênh, xác định rõ thời gian mở nước, lưu lượng và thời gian đóng nước nhằm tối ưu hóa hiệu quả sử dụng nước.
• Phương án ứng phó khẩn cấp: Xây dựng các kịch bản chủ động ứng phó với tình trạng hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn cục bộ hoặc khi xảy ra sự cố công trình thủy lợi.

Vận hành và điều tiết hệ thống tưới

• Vận hành công trình đầu mối: Thực hiện việc lấy nước từ hồ chứa, đập dâng hoặc trạm bơm đầu mối theo đúng quy trình vận hành đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, bảo đảm an toàn công trình và hạ du.
• Điều tiết nước trên hệ thống kênh: Điều phối mực nước và lưu lượng trên các tuyến kênh chính, kênh nhánh bằng hệ thống cống điều tiết, hạn chế tối đa tổn thất nước do thấm, rò rỉ hoặc tràn bờ.
• Quan trắc và giám sát: Thường xuyên theo dõi, đo đạc mực nước, lưu lượng tại các vị trí khống chế trên hệ thống kênh để kịp thời điều chỉnh chế độ vận hành phù hợp với thực tế.

Công tác bảo trì và bảo vệ công trình

• Bảo dưỡng thường xuyên: Thực hiện phát quang, nạo vét bùn sạt lở, khơi thông dòng chảy trên hệ thống kênh mương trước và trong suốt mùa tưới.
• Sửa chữa định kỳ: Tiến hành kiểm tra, phát hiện và khắc phục kịp thời các hư hỏng của kết cấu công trình, thiết bị cơ khí, thiết bị điện trước khi bước vào vụ sản xuất mới.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8415:2023 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 113 Công trình thủy lợi biên soạn, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố và có hiệu lực kể từ ngày ban hành.