Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11844:2017 về Đèn LED - Hiệu suất năng lượng được công bố bởi Bộ Khoa học và Công nghệ, quy định các yêu cầu về hiệu suất năng lượng và phương pháp thử đối với các loại bóng đèn LED sử dụng cho mục đích chiếu sáng thông dụng tại Việt Nam.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các sản phẩm chiếu sáng công nghệ LED sau đây:

• Bóng đèn LED có balát lắp liền (self-ballasted LED lamps) hoạt động bằng nguồn điện lưới, có điện áp danh định đến 250 V, công suất nhỏ hơn hoặc bằng 60 W, được dùng cho mục đích chiếu sáng thông dụng.
• Bóng đèn LED hai đầu (double-capped LED lamps) được thiết kế để thay thế cho các bóng đèn huỳnh quang dạng ống thẳng có đầu đèn G5 hoặc G13, có công suất xác định.
• Tiêu chuẩn này không áp dụng cho các loại đèn LED có hướng, đèn LED thay đổi màu sắc, hoặc các loại đèn LED chuyên dụng không phục vụ mục đích chiếu sáng thông dụng.

Các quy định kỹ thuật cốt lõi về hiệu suất năng lượng

TCVN 11844:2017 thiết lập các tiêu chuẩn nghiêm ngặt nhằm kiểm soát chất lượng và mức tiêu thụ điện năng của đèn LED trên thị trường thông qua các chỉ số cụ thể:

• Mức hiệu suất năng lượng tối thiểu (MEPS): Đây là ngưỡng hiệu suất bắt buộc mà các sản phẩm đèn LED phải đạt được để được phép lưu thông trên thị trường. Hiệu suất năng lượng (được tính bằng tỷ số giữa quang thông phát ra và công suất tiêu thụ, đơn vị lm/W) không được thấp hơn trị số quy định đối với từng nhóm công suất và nhiệt độ màu tương ứng.
• Mức hiệu suất năng lượng cao (HEPS): Khuyến khích các nhà sản xuất đạt được mức hiệu suất cao hơn nhằm tiết kiệm năng lượng tối ưu và bảo vệ môi trường. Các sản phẩm đạt HEPS sẽ được ưu tiên trong các chương trình dán nhãn năng lượng so sánh hoặc chứng nhận sản phẩm tiết kiệm năng lượng.
• Hệ số công suất (Power Factor - PF): Để đảm bảo chất lượng lưới điện, tiêu chuẩn quy định hệ số công suất tối thiểu đối với các bóng đèn LED có công suất khác nhau, hạn chế tối đa tổn thất điện năng trên hệ thống truyền tải.
• Hệ số duy trì quang thông và tuổi thọ: Đảm bảo đèn LED không bị suy giảm độ sáng quá nhanh trong quá trình sử dụng. Quang thông của đèn sau một số giờ hoạt động thử nghiệm nhất định phải duy trì ở mức tỷ lệ phần trăm tối thiểu so với quang thông ban đầu theo đúng quy chuẩn kỹ thuật.

Phương pháp thử nghiệm và xác định hiệu suất

Việc đánh giá các chỉ tiêu kỹ thuật của đèn LED theo TCVN 11844:2017 phải tuân thủ các quy trình thử nghiệm chuẩn hóa:

• Các phép đo quang thông, công suất tiêu thụ và hiệu suất năng lượng phải được thực hiện trong điều kiện phòng thí nghiệm tiêu chuẩn, kiểm soát chặt chẽ về nhiệt độ, độ ẩm và điện áp nguồn cấp.
• Thiết bị đo lường (như tích phân cầu hoặc máy phân tích phân bố cường độ sáng) phải được hiệu chuẩn định kỳ để đảm bảo tính chính xác của kết quả thử nghiệm.
• Mẫu thử nghiệm phải được lựa chọn ngẫu nhiên và có số lượng đủ lớn theo quy định để đại diện cho lô hàng hoặc dòng sản phẩm cần đánh giá.

Hiệu lực thi hành và hướng dẫn áp dụng

TCVN 11844:2017 có hiệu lực kể từ ngày công bố. Tiêu chuẩn này là căn cứ kỹ thuật quan trọng để các cơ quan quản lý nhà nước thực hiện việc kiểm tra chất lượng, dán nhãn năng lượng bắt buộc đối với sản phẩm đèn LED nhập khẩu và sản xuất trong nước, góp phần thúc đẩy lộ trình sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả tại Việt Nam.